Plaatsgebonden financiering en investeringen die nodig zijn om regio’s een voortrekkersrol te laten spelen bij de uitrol van AI en om lokale en regionale leiders te vragen

Lokale en regionale overheden kunnen de toekomst van AI in Europa vormgeven in sectoren als gezondheid, vervoer en energie.

Het Europees Comité van de Regio’s (CvdR) heeft op 10 december een advies over het actieplan voor AI-continent goedgekeurd, waarin wordt opgeroepen tot gedecentraliseerde initiatieven, investeringen en richtsnoeren om ervoor te zorgen dat steden en regio’s ten volle kunnen deelnemen aan de door artificiële intelligentie aangestuurde transformatie van het bedrijfsleven en de samenleving. 

Lokale en regionale leiders voerden aan dat hun overheden in een unieke positie verkeren om AI op verantwoorde wijze in te zetten in sectoren zoals gezondheidszorg, vervoer en energie, en benadrukten dat een “AI-kloof” tussen regio’s moet worden vermeden. Zij benadrukten het belang van het creëren van AI-modellen in EU-eigendom die toegankelijk, ethisch en interoperabel zijn en tegelijkertijd de privacy van gegevens en de publieke waarde waarborgen.  

Zij benadrukten verder de cruciale rol van AI-fabrieken, gigafabrieken en datacentra en drongen er bij de lidstaten en de Europese Commissie op aan subnationale autoriteiten te betrekken bij de selectie van locaties, vergunningsprocedures en voorafgaande raadplegingen, om ervoor te zorgen dat de uitrol van infrastructuur efficiënt, duurzaam en inclusief is. In het advies wordt ook opgeroepen om bij het lokaliseren van AI-faciliteiten zorgvuldig rekening te houden met de beschikbaarheid van energie, vaardigheden van werknemers, connectiviteit, huisvesting, onderzoeksverbindingen en cyberveerkracht, om overconcentratie en digitale kloven te voorkomen. 

CvdR-leden pleitten ook voor aanbestedingskaders die in Europa ontwikkelde AI, transparantie, open normen en controlerechten bevorderen. Lokale overheden moeten het voortouw nemen bij voorspellende AI-toepassingen voor gezondheid, mobiliteit, energie, stedelijke veiligheid en klimaatbestendigheid. Er zijn testomgevingen en waarnemingsposten voor regelgeving nodig om AI-praktijken in alle regio’s veilig te testen, te monitoren en uit te wisselen. De ontwikkeling van vaardigheden en AI-geletterdheid werden als cruciaal aangemerkt, met steun voor burgerparticipatie, publiek-private partnerschappen en opleidingsprogramma’s. 

Bovendien wezen de CvdR-leden nogmaals op de sleutelrol van gedecentraliseerde initiatieven zoals Europese digitale-innovatiehubs en living-in.EU, die het dichtst bij de mensen ter plaatse staan, bij het bieden van onmiddellijke praktische expertise en aldus bijdragen tot het opbouwen van het vertrouwen van het publiek in digitale oplossingen. Wat financiële steun betreft, riepen de lokale en regionale leiders op tot de oprichting van één “AI-fonds voor regionale en lokale overheden” en benadrukten zij dat de EU- en nationale financiering voor AI-projecten moet worden uitgebreid. Publiek-private partnerschappen en innovatieve financieringsmodellen werden aangemerkt als essentiële middelen om overheidsfinanciering aan te vullen en investeringen in AI-gestuurde oplossingen voor de overheidssector te versnellen. 

Citaat

Rapporteur Alberto Cirio (IT/EVP), voorzitter van de regioraad van Piemonte en voorzitter van de CvdR-commissie Economisch Beleid (ECON): “Europa moet vaart zetten achter de totstandbrenging van een dynamisch, innovatief AI-ecosysteem om onze toekomstige onafhankelijkheid en strategische autonomie veilig te stellen. Als lokale en regionale leiders roepen wij de EU op te investeren in een soeverein en veerkrachtig AI-ecosysteem, de afhankelijkheid van niet-EU-technologieën te verminderen en de industriële en digitale soevereiniteit van Europa te versterken. Dit omvat de oprichting van AI-fabrieken, datalabs en gigafabrieken in alle regio’s van de EU, ondersteund door duidelijke richtsnoeren, meer investeringen in vaardigheden en geactualiseerde financieringsmodellen om digitale kloven te voorkomen. Regio’s en steden spelen een sleutelrol bij de uitrol van AI voor essentiële diensten – van gezondheidszorg en mobiliteit tot energie-efficiëntie en stedelijk beheer – via plaatsgebonden strategieën. Zo hebben AI-gestuurde software en flowmanagementtools de wachttijden in de spoedeisende hulp al met meer dan 55 % verkort.”  

Achtergrond 

• Video en foto's van het debat 

• Het actieplan voor AI-continent, dat op 9 april 2025 door de Europese Commissie is gepresenteerd, heeft tot doel de sterke punten van de EU, zoals ongeëvenaard talent en sterke traditionele industrieën, om te zetten in AI-accelerators en de volgende fase van de ontwikkeling van AI vorm te geven, de economische groei te stimuleren en het concurrentievermogen van de EU op gebieden als gezondheidszorg, auto’s, wetenschap en meer te versterken.  

Contact

Theresa Sostmann
Tel.: +32475999415
Theresa.Sostmann@cor.europa.eu