Regio’s pleiten voor een sterkere lokale rol in het landbouw-, bio-economie- en gezondheidsbeleid van de EU

Tijdens een vergadering van de commissie Natuurlijke Hulpbronnen (NAT) van het Europees Comité van de Regio’s (CvdR) op 1 juni hebben lokale en regionale vertegenwoordigers ontwerpadviezen goedgekeurd over de toekomst van de gemeenschappelijke marktordening voor landbouwproducten, de ontwikkeling van een concurrerende en duurzame bio-economie in de EU en de uitvoering van het EU-plan voor een veilig hart.

De gemeenschappelijke marktordening (GMO) voor landbouwproducten

De GMO speelt een sleutelrol bij het versterken van de positie van landbouwers in de toeleveringsketen, het vereenvoudigen van de procedures van producenten, het stabiliseren van markten, het verbeteren van duurzaamheid en het stimuleren van innovatie. De NAT-leden benadrukken echter dat deze doelstellingen voldoende EU-financiering en de volledige betrokkenheid van lokale en regionale overheden vereisen. Zij vrezen dat het voorgestelde meerjarig financieel kader (MFK) 2028-2034 en de nationale en regionale partnerschapsplannen (NHPPS) de middelen van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) kunnen verminderen en de lidstaten een buitensporige discretionaire bevoegdheid kunnen geven, waardoor het risico bestaat dat de GMO opnieuw wordt genationaliseerd. Zij drongen er daarom op aan dat de EU-financiering voor sectorale interventies in het kader van de GMO voor 100 % wordt gehandhaafd. 

De NAT-leden pleiten ook voor een grotere betrokkenheid van regio’s en steden bij de uitvoering, monitoring en evaluatie van de EU-schoolregelingen, alsook bij de ontwikkeling van bewustmakings- en voedseleducatieactiviteiten.

Het ontwerpadvies, onder leiding van rapporteur Alessio Mammi (IT/PSE), minister van Landbouw van de regio Emilia-Romagna, zal tijdens de zitting van oktober worden goedgekeurd. 

Een concurrerende en duurzame bio-economie in de EU 

De leden van de commissie NAT waren ingenomen met het strategisch kader van de Europese Commissie voor een concurrerende en duurzame bio-economie in de EU en benadrukten de sleutelrol ervan bij het stimuleren van het concurrentievermogen, de strategische autonomie en de groene transitie van Europa.

In een ontwerpadvies benadrukten zij de cruciale rol van lokale en regionale overheden bij de uitvoering van de bio-economie door middel van plaatsgebonden benaderingen, en riepen zij op tot meer steun voor innovatie, industriële opschaling en regionale biogebaseerde waardeketens. In het ontwerpadvies wordt ook gepleit voor sterkere stimulansen voor overheidsopdrachten, gerichte investeringen en maatregelen om de marktintroductie te versnellen door biogebaseerde producten concurrerender en winstgevender te maken voor bedrijven en tegelijkertijd betaalbaar en aantrekkelijk te blijven voor consumenten. Tot slot wordt in het verslag gewezen op het belang van nauwere internationale samenwerking, onder meer op het gebied van onderzoek en innovatie, om de positie van de EU als wereldleider op het gebied van de duurzame bio-economie te versterken.

Het ontwerpadvies, onder leiding van Karl Vanlouwe (BE/EA), lid van het Vlaams Parlement, zal tijdens de CvdR-zitting in oktober worden goedgekeurd. 

Het Safe Hearts Plan 

Hart- en vaatziekten zijn verantwoordelijk voor elke derde van de sterfgevallen in de EU, en ze teisteren meer dan 60 miljoen mensen. Deze menselijke tol wordt nog verergerd door aanzienlijke economische kosten, die jaarlijks 282 miljard euro bedragen.

Voor de NAT-leden is het EU-plan voor een veilig hart een stap in de goede richting, maar de rol van lokale en regionale overheden ontbreekt in de mededeling van de Commissie. Van lichaamsbeweging tot stoppen met roken, alcoholbestrijding of gezond eten in schoolkantines, overheidsinstanties hebben een breed scala aan beleidsinstrumenten die een verschil maken voor de cardiovasculaire gezondheid. De leden wijzen op deze belangrijke determinanten en bespreken hoe stadsplanning, luchtkwaliteit, vervoer en toegankelijkheid van gezondheidszorgstelsels het welzijn van ons hart beïnvloeden en hoe toegang, preventie, detectie en behandeling niet kunnen afhangen van een postcodeloterij. De NAT-vertegenwoordigers riepen ook op tot betere gegevens en meer politieke inzet om de territoriale en sociale ongelijkheden op gezondheidsgebied terug te dringen, door middel van gerichte investeringen in digitale en traditionele gezondheidszorgdiensten en een beter gebruik van EU-financiering ter ondersteuning van regionale maatregelen, met name in plattelandsgebieden en gebieden met onvoldoende dekking.

Het ontwerpadvies, onder leiding van Carmine Pacente (IT/Renew Europe), gemeenteraadslid van Milaan, zal tijdens de CvdR-zitting in oktober worden goedgekeurd.

Ook tijdens de bijeenkomst

Luca Zaia (IT/ECR), voorzitter van de regioraad van Veneto, wordt verkozen tot eerste vicevoorzitter van de commissie NAT. 

De leden houden een eerste gedachtewisseling over de toekomst van de rijstsector in Europa (rapporteur Alberto Cirio, IT/EVP, voorzitter van de regio Piemonte) en over risicobeheer bij bosbranden (rapporteur Dimitrios Kafantaris, EL/EVP, gemeenteraadslid  van Pulou).

Ruth María Merino Peña (ES/EVP) presenteert het initiatief om een “mediterraan centrum voor klimaatinlichtingen en -veerkracht” op te richten, met deelname van Raúl Mérida, regionaal viceminister van herstel van Valencia.

Citaten 

Alessio Mammi (IT/PSE), minister van Landbouw van de regio Emilia-Romagna: “Beleid dat werkt, moet worden versterkt, niet afgezwakt. De GMO is een van de meest doeltreffende instrumenten van Europa gebleken om zowel producenten als gemeenschappen te beschermen: van het versterken van de positie van landbouwers in de toeleveringsketen en het stabiliseren van markten tot het koesteren van gezonde toekomstige generaties via de EU-schoolregeling. Daarom roepen we op tot het herstel van 100% EU-financiering. Bezuinigingen op middelen en verplichte nationale medefinanciering kunnen leiden tot ongelijke steun en oneerlijke concurrentie voor de landbouwers die Europa voeden – en dat is een risico dat we ons eenvoudigweg niet kunnen veroorloven.”

Karl Vanlouwe (BE/EA), lid van het Vlaams Parlement: “Een sterke Europese bio-economie is niet alleen essentieel voor duurzaamheid, maar ook voor ons concurrentievermogen en onze strategische autonomie. Om echt te slagen, moeten biogebaseerde producten concurrerend, winstgevend voor bedrijven en betaalbaar voor consumenten worden.”

Carmine Pacente (IT/Renew), gemeenteraadslid van Milaan: “Dit advies is echt belangrijk vanwege het belang van het onderwerp, het eerste Europees plan voor een veilig hart. De kern van ons voorstel is een aantal aanbevolen beleidsmaatregelen die – mits correct uitgevoerd op lokaal niveau – alle risicofactoren aanzienlijk kunnen verminderen.”

Achtergrond

• Foto's van een tweede video van de vergadering.
• Volg het account van de persdienst op X.