De weg naar de COP30: Lokale en regionale leiders ontmoeten EU-ambassadeur Brazilië

Met de klimaatconferentie van de UNFCCC COP30 die dit jaar in november in Brazilië plaatsvindt, heeft de ambassadeur van Brazilië bij de Europese Unie op 5 mei de leden van de CvdR-commissie Milieu, Klimaatverandering en Energie toegesproken om de doelstellingen en plannen van het COP30-voorzitterschap voor de betrokkenheid van subnationale overheden te presenteren. In een afzonderlijk debat onderstreepten lokale en regionale leiders de noodzaak om betrouwbare en betaalbare energie voor alle Europeanen veilig te stellen, na de ongekende stroomstoring van vorige week in Spanje en Portugal.

Van de partijen bij de Overeenkomst van Parijs wordt verwacht dat zij hun geactualiseerde nationaal bepaalde bijdragen (NDC’s) tijdig indienen voor de COP30, die van 10 tot en met 21 november 2025 in de stad Belém in het Braziliaanse Amazonegebied zal worden georganiseerd. Pedro Miguel da Costa e Silva, ambassadeur van Brazilië bij de EU, verklaarde dat Brazilië een "ambitieuze en innovatieve" NDC heeft gepresenteerd en drong er bij de Europese Unie op aan hetzelfde te doen. Hij herinnerde er ook aan dat Brazilië een federale staat is en begrijpt dus de sleutelrol van steden en regio's in het proces.

"Om ervoor te zorgen dat de COP30 een keerpunt wordt - de overgang van onderhandelingen naar de uitvoering van echte klimaatactie - is steun op lokaal niveau van fundamenteel belang.  Ik ben er zeker van dat lokale en regionale mobilisatie in de EU en in Brazilië zal leiden tot zinvolle vooruitgang in de strijd tegen klimaatverandering", aldus ambassadeur da Costa e Silva.

Ambassadeur da Costa e Silva heeft ook een bilaterale vergadering gehouden met ENVE-voorzitter Kostas Bakoyannis (EL/EVP) en CvdR-rapporteur Nadia Pellefigue (FR/PSE) om de deelname van lokale en regionale overheden aan Belém te bespreken. De commissie ENVE keurt het ontwerpadvies van mevrouw Pellefigue goed, waarin de nationale regeringen worden opgeroepen om steden en regio’s te betrekken bij de nieuwe NDC’s, met name in de huidige geopolitieke context, waarin multilateralisme wordt bedreigd en subnationale klimaatdiplomatie een belangrijke rol speelt bij het bevorderen van actie.

“Klimaatactie en concurrentievermogen moeten hand in hand gaan – dat is een strategische noodzaak voor de EU en haar regio’s en steden. In de huidige situatie van wereldwijde instabiliteit zijn de COP's belangrijker dan ooit. Zonder de Overeenkomst van Parijs en de COP's sindsdien zouden we niet zijn waar we nu staan wat betreft het verminderen van de uitstoot van broeikasgassen, en zouden we op weg zijn naar een nog ergere stijging van de mondiale temperaturen", benadrukt rapporteur Pellefigue, vicevoorzitter van de regioraad van Occitanie.

Burgemeester van Bologna Matteo Lepore (IT/PSE) wordt benoemd tot rapporteur voor een advies over de
opbouw van het Europees klimaataanpassingsplan. De heer Lepore nodigt de ENVE-leden ook uit voor een studiebezoek aan het Middellandse Zeeforum van de missie voor aanpassing aan de klimaatverandering, dat op 19 juni in Bologna plaatsvindt.

Betaalbare, stabiele en schone energie voor alle steden en regio’s van de EU

De ENVE-leden wisselden van gedachten met vertegenwoordigers van DG ENER en DG GROW over de recente EU-voorstellen die gericht zijn op het waarborgen van de betaalbaarheid en veiligheid van energie en het ontsluiten van het concurrentievermogen bij het nastreven van de schone transitie. Het debat kwam op het juiste moment na de ongekende stroomstoring van vorige week in Spanje en Portugal.

ENVE-voorzitter Kostas Bakoyannis (EL/EVP), lid van de gemeenteraad van Athene: "De EU herziet de regelgevingskaders om te zorgen voor flexibiliteit en veerkracht in onze energiesystemen. Recente EU-voorstellen, zoals de Clean Industrial Deal, het actieplan voor betaalbare energie en de paraatheidsstrategie, bieden een cruciale kans om de klimaatambitie af te stemmen op de economische veerkracht. Onze uitdaging ligt in het vinden van de juiste balans tussen het bevorderen van de energietransitie en het behouden van industriële kracht. Uiteindelijk is het versnellen van de groene transitie de enige duurzame manier om de energiekosten van de EU te verlagen en onze autonomie en energiezekerheid te vergroten.”

Hanna Zdanowska (PL/EVP), burgemeester van Łódź en rapporteur van het CvdR-advies over het Actieplan voor betaalbare energie: “De black-out van vorige week heeft aangetoond dat de energiesystemen van de EU nog niet klaar zijn voor de uitdagingen van vandaag – en lokale overheden zijn de eersten die de gevolgen voelen. De meeste Europese lokale en regionale overheden kunnen de energietransitie niet alleen realiseren onder de huidige wettelijke en financiële voorwaarden. Dit vereist aanzienlijke investeringen die niet snel afbetalen en de schuldniveaus doen stijgen. Daarom roep ik sterk op tot rechtstreekse, specifieke EU-financiering voor steden in de volgende meerjarenbegroting. Lokale overheden moeten in staat worden gesteld om samen een rechtvaardige en doeltreffende energietransitie tot stand te brengen.”

William Elofsson (SE/EVP), vicevoorzitter van de gemeenteraad van Gävle en CvdR-rapporteur voor de Clean Industrial Deal, wijst erop dat in zijn ontwerpadvies “de nadruk wordt gelegd op de dringende noodzaak om de rol van lokale en regionale overheden in de energietransitie te versterken door het aanbod uit te breiden, netbeperkingen aan te pakken en technologieneutraliteit te bevorderen. Het roept ook op tot slimmere vergunningverlening en grotere veerkracht van energiesystemen om te zorgen voor een rechtvaardig en doeltreffend decarbonisatieproces."

De leden keuren ook een ontwerpadvies goed over het mobiliseren van publieke en private middelen voor de follow-up van de dialogen over een schone transitie. Rapporteur Åsa Ågren Wikström (SE/EVP), lid van de districtsraad van Västerbotten: “In tijden van meerdere crises – geopolitieke spanningen, klimaatverandering en toenemend protectionisme – wordt het nog dringender dat we de transitie naar schone energie versnellen. Dit is niet alleen een klimaatvereiste. Het is een kwestie van economische veerkracht en onafhankelijkheid. Om onze afhankelijkheid van ingevoerde fossiele brandstoffen – met name uit onstabiele markten – te verminderen, moet een sterk, zelfvoorzienend en concurrerend Europa worden opgebouwd. Om daar te komen, hebben we een industriële basis nodig die toekomstbestendig, circulair en klimaatneutraal is. De Clean Industrial Deal is een belangrijke stap voorwaarts. Maar we moeten duidelijk zijn: transformatie vindt plaats in de praktijk – niet alleen in Brussel. En voor ons gaat het om banen en ontwikkeling in al onze regio's."