Regio's en steden waarschuwen dat een top-down Europees Oceanenpact niet kan zorgen voor veiligheid en duurzaamheid in de praktijk

Lokale en regionale vertegenwoordigers hebben tijdens de zitting van het Comité van de Regio's (CvdR) op 3 april een verkennend advies over het Europees oceaanpact besproken, onder leiding van Mätta Ivarsson (SE/Groenen). In het advies wordt benadrukt dat er op verschillende niveaus moet worden samengewerkt met lokale en regionale overheden en belanghebbenden om alomvattende oceaanwetgeving tot stand te brengen voordat het pact naar verwachting medio 2025 zal worden goedgekeurd.

Lokale en regionale vertegenwoordigers erkennen de toenemende geostrategische spanningen rond de oceanen, die een bedreiging vormen voor kustgemeenschappen en de mondiale stabiliteit, en dringen er bij de EU op aan haar volledige diplomatieke capaciteit in te zetten om vreedzame conflictoplossing en internationale samenwerking te bevorderen. Tegelijkertijd onderstrepen regio's en steden dat oceanen essentieel zijn voor CO2-absorptie, biodiversiteit en de economische welvaart van miljoenen mensen op lange termijn, met name in kust- en achterstandsgebieden. Het CvdR erkent de cruciale rol van lokale en regionale overheden en dringt erop aan dat zij, samen met het maatschappelijk middenveld, het bedrijfsleven, de academische wereld en de nationale overheden, actief deelnemen aan de vormgeving van het oceaanpact. Het pleit voor een gestructureerd kader van dialogen met belanghebbenden op alle bestuursniveaus waarin het oceaanbeleid de specifieke lokale kenmerken weerspiegelt, alsook voor de vaststelling van een maritieme ruimtelijke ordening, een aanpak die rekening kan houden met verschillende belangen en de duurzaamheid van alternatieve vormen van gebruik van hulpbronnen, en tegelijkertijd voor het beheer van compromissen op lokaal niveau. 

Gezien de ernstige uitdagingen als gevolg van de aantasting van het milieu, de klimaatverandering en het verlies aan biodiversiteit benadrukken lokale en regionale leiders het belang van de bescherming van ecosystemen, maar ook gerichte investeringen om de lokale aanpassingscapaciteit te vergroten. Het CvdR herhaalt voorts dat oceanen een cruciale rol spelen bij de verwezenlijking van de doelstellingen van de Europese Green Deal, met name wat betreft de circulaire economie en biogebaseerde mariene innovaties, en bij het waarborgen van de voedselsoevereiniteit van de EU op lange termijn. Om dit te ondersteunen roept het CvdR de Europese Commissie op om specifieke middelen vrij te maken voor onderzoek, duurzame initiatieven voor de blauwe economie en het herstel van mariene ecosystemen. 

Citaat

Rapporteur Mätta Ivarsson (SE/Groenen), lid van de provincieraad van de regio Skåne: “De oceanen zullen uiteindelijk bepalen of we een leefbare toekomst voor de mensheid kunnen veiligstellen. Ze reguleren ons klimaat, ondersteunen de biodiversiteit en ondersteunen miljoenen bestaansmiddelen. Toch staan ze onder toenemende druk, waardoor kustgemeenschappen, maritieme industrieën en mariene ecosystemen in gevaar komen. Het EU-oceaanpact is een cruciale kans om het tij te keren, en wij steunen het om er een sterk en doeltreffend instrument van te maken om onze zeeën te beschermen.” 

Achtergrond

Video en foto's van de sessie. 

Dit advies is een reactie op het verzoek om input dat de Europese Commissie op 20 januari 2025 heeft gedaan om vorm te geven aan het pact voor de Europese oceanen, een politiek initiatief dat tot doel heeft duurzaam oceaanbeheer te bevorderen en de gezondheid, veerkracht en productiviteit van de oceanen en daarmee de welvaart van de kustgemeenschappen van de EU te waarborgen. Het pact werd aangekondigd door voorzitter Von der Leyen in haar politieke richtsnoeren voor de volgende Europese Commissie (2024-2029). 

Het CvdR zal vertegenwoordigd zijn op de VN-oceaanconferentie 2025, die van 9 tot en met 13 juni in Nice (Frankrijk) plaatsvindt, en op het speciale evenement “Ocean Rise & Coastal Resilience Summit”. 

Contact

Hélène Dressen
Tel.: +32 471502795
helene.dressen@cor.europa.eu