Οι περιφέρειες και οι πόλεις προειδοποιούν ότι ένα Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τους Ωκεανούς από την κορυφή προς τη βάση δεν μπορεί να προσφέρει ασφάλεια και βιωσιμότητα στην πράξη

Οι τοπικοί και περιφερειακοί εκπρόσωποι συζήτησαν διερευνητική γνωμοδότηση με θέμα το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τους Ωκεανούς, με επικεφαλής την κ. Mätta Ivarsson (ΣΔ/Πράσινοι), κατά τη σύνοδο ολομέλειας της Επιτροπής των Περιφερειών (ΕτΠ) στις 3 Απριλίου. Στη γνωμοδότηση τονίζεται η ανάγκη διασταυρούμενης συνεργασίας με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές και τα ενδιαφερόμενα μέρη για τη δημιουργία ολοκληρωμένης νομοθεσίας για τους ωκεανούς πριν από την αναμενόμενη έγκριση του συμφώνου στα μέσα του 2025.

Οι τοπικοί και περιφερειακοί εκπρόσωποι αναγνωρίζουν τις αυξανόμενες γεωστρατηγικές εντάσεις γύρω από τους ωκεανούς, οι οποίες συνιστούν απειλή για τις παράκτιες κοινότητες και την παγκόσμια σταθερότητα, προτρέποντας την ΕΕ να χρησιμοποιήσει την πλήρη διπλωματική της ικανότητα για την προώθηση της ειρηνικής επίλυσης των συγκρούσεων και της διεθνούς συνεργασίας. Ταυτόχρονα, οι περιφέρειες και οι πόλεις υπογραμμίζουν ότι οι ωκεανοί είναι απαραίτητοι για την απορρόφηση του CO2, τη βιοποικιλότητα και τη μακροπρόθεσμη οικονομική ευημερία εκατομμυρίων, ιδίως στις παράκτιες και μειονεκτούσες περιοχές. Αναγνωρίζοντας τον καίριο ρόλο των τοπικών και περιφερειακών αρχών (ΤΠΑ), η ΕτΠ ζητεί την ενεργό συμμετοχή τους στη διαμόρφωση του Συμφώνου για τους Ωκεανούς, παράλληλα με την κοινωνία των πολιτών, τις επιχειρήσεις, την ακαδημαϊκή κοινότητα και τις εθνικές κυβερνήσεις. Τάσσεται υπέρ ενός διαρθρωμένου πλαισίου διαλόγων με τα ενδιαφερόμενα μέρη σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης, ώστε οι πολιτικές για τους ωκεανούς να αντικατοπτρίζουν τις τοπικές ιδιαιτερότητες, καθώς και για την έγκριση θαλάσσιου χωροταξικού σχεδιασμού, προσέγγισης που θα μπορεί να λαμβάνει υπόψη διάφορα συμφέροντα και τη βιωσιμότητα των εναλλακτικών χρήσεων των πόρων, με παράλληλη διαχείριση των συμβιβασμών σε τοπικό επίπεδο. 

Δεδομένων των σοβαρών προκλήσεων που θέτει η υποβάθμιση του περιβάλλοντος, η κλιματική αλλαγή και η απώλεια βιοποικιλότητας, οι τοπικοί και περιφερειακοί ηγέτες τονίζουν τη σημασία της προστασίας των οικοσυστημάτων, αλλά και στοχοθετημένων επενδύσεων για την ενίσχυση των τοπικών ικανοτήτων προσαρμογής. Η ΕτΠ επαναλαμβάνει επίσης τον ζωτικό ρόλο των ωκεανών στην επίτευξη των στόχων της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, ιδίως όσον αφορά την κυκλική οικονομία και τις θαλάσσιες καινοτομίες βιολογικής βάσης, καθώς και στη διασφάλιση της μακροπρόθεσμης επισιτιστικής κυριαρχίας της ΕΕ. Για να υποστηριχθεί αυτό, η ΕτΠ καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να κινητοποιήσει ειδικά κονδύλια για την έρευνα, τις βιώσιμες πρωτοβουλίες γαλάζιας οικονομίας και την αποκατάσταση των θαλάσσιων οικοσυστημάτων. 

Προσφορά

Εισηγήτρια Mätta Ivarsson (ΣΔ/Πράσινοι), μέλος του κομητειακού συμβουλίου, περιφέρεια Skåne: «Οι ωκεανοί θα καθορίσουν τελικά αν μπορούμε να εξασφαλίσουμε ένα βιώσιμο μέλλον για την ανθρωπότητα. Ρυθμίζουν το κλίμα μας, διατηρούν τη βιοποικιλότητα και στηρίζουν εκατομμύρια μέσα διαβίωσης. Ωστόσο, βρίσκονται υπό κλιμάκωση της πίεσης, θέτοντας σε κίνδυνο τις παράκτιες κοινότητες, τις ναυτιλιακές βιομηχανίες και τα θαλάσσια οικοσυστήματα. Το Σύμφωνο της ΕΕ για τους Ωκεανούς αποτελεί ζωτικής σημασίας ευκαιρία για την ανατροπή της παλίρροιας και υποστηρίζουμε τη μετατροπή του σε ισχυρό και αποτελεσματικό εργαλείο για την προστασία των θαλασσών μας.» 

Ιστορικό

Βίντεο και φωτογραφίες από τη συνεδρία. 

Η παρούσα γνωμοδότηση ανταποκρίνεται στην πρόσκληση υποβολής στοιχείων που απηύθυνε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 20 Ιανουαρίου 2025 για τη διαμόρφωση του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για τους Ωκεανούς, μιας πολιτικής πρωτοβουλίας που αποσκοπεί στην προώθηση της βιώσιμης διαχείρισης των ωκεανών και στη διασφάλιση της υγείας, της ανθεκτικότητας και της παραγωγικότητας των ωκεανών και, ως εκ τούτου, της ευημερίας των παράκτιων κοινοτήτων της ΕΕ. Το σύμφωνο ανακοινώθηκε από την Πρόεδρο φον ντερ Λάιεν στις πολιτικές κατευθυντήριες γραμμές της για την επόμενη Ευρωπαϊκή Επιτροπή (2024-2029). 

Η ΕτΠ θα εκπροσωπηθεί στη Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για τους Ωκεανούς το 2025, η οποία θα πραγματοποιηθεί στις 9-13 Ιουνίου στη Νίκαια (Γαλλία), καθώς και στην ειδική εκδήλωση «Ωκεάνια άνοδος και παράκτια ανθεκτικότητα». 

Επικοινωνία

Φόρεμα Hélène
Τηλ.: + 32 471502795 helene.dressen@cor.europa.eu