Regiony i miasta ostrzegają, że odgórny europejski pakt na rzecz oceanów nie może zapewnić bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju w terenie

Podczas sesji plenarnej Komitetu Regionów (KR-u) w dniu 3 kwietnia przedstawicielelokalni i regionalni omówili opinię perspektywiczną w sprawie Europejskiego paktu na rzecz oceanów pod przewodnictwem Mätty Ivarsson (SE/Zieloni). W opinii podkreślono potrzebę współpracy międzypoziomowej z władzami lokalnymi i regionalnymi oraz zainteresowanymi stronami w celu stworzenia kompleksowego prawodawstwa dotyczącego oceanów przed oczekiwanym przyjęciem paktu w połowie 2025 r.

Przedstawiciele władz lokalnych i regionalnych dostrzegają rosnące napięcia geostrategiczne wokół oceanów, które stanowią zagrożenie dla społeczności nadbrzeżnych i stabilności na świecie, i wzywają UE do wykorzystania pełnej zdolności dyplomatycznej do promowania pokojowego rozwiązywania konfliktów i współpracy międzynarodowej. Jednocześnie regiony i miasta podkreślają, że oceany mają zasadnicze znaczenie dla pochłaniania CO2, różnorodności biologicznej i długoterminowego dobrobytu gospodarczego milionów ludzi, zwłaszcza w regionach przybrzeżnych i regionach znajdujących się w niekorzystnej sytuacji. Uznając kluczową rolę władz lokalnych i regionalnych, KR wzywa do ich aktywnego udziału w kształtowaniu paktu na rzecz oceanów wraz ze społeczeństwem obywatelskim, przedsiębiorstwami, środowiskiem akademickim i rządami krajowymi. Opowiada się za ustrukturyzowanymi ramami dialogu zainteresowanych stron na wszystkich szczeblach zarządzania, tak aby polityka dotycząca oceanów odzwierciedlała lokalną specyfikę, a także za przyjęciem planowania przestrzennego obszarów morskich, podejścia zdolnego do uwzględnienia różnych interesów i zrównoważonego charakteru alternatywnych sposobów wykorzystania zasobów, przy jednoczesnym zarządzaniu kompromisami na szczeblu lokalnym. 

Biorąc pod uwagę poważne wyzwania związane z degradacją środowiska, zmianą klimatu i utratą różnorodności biologicznej, przywódcy lokalni i regionalni podkreślają znaczenie ochrony ekosystemów, ale także ukierunkowanych inwestycji mających na celu zwiększenie lokalnych zdolności przystosowawczych. KR ponownie podkreśla kluczową rolę oceanów w osiąganiu celów Europejskiego Zielonego Ładu, w szczególności w odniesieniu do gospodarki o obiegu zamkniętym i innowacji morskich opartych na biotechnologii, oraz w zapewnianiu długoterminowej suwerenności żywnościowej UE. W tym celu KR wzywa Komisję Europejską do uruchomienia specjalnych funduszy na badania naukowe, inicjatywy na rzecz zrównoważonej niebieskiej gospodarki i odbudowę ekosystemów morskich. 

Cytat

Sprawozdawczyni Mätta Ivarsson (SE/Zieloni), członkini rady okręgu Skania: „Oceany ostatecznie określą, czy uda nam się zapewnić ludzkości żywą przyszłość. Regulują one nasz klimat, podtrzymują różnorodność biologiczną i wspierają miliony źródeł utrzymania. Są one jednak pod coraz większą presją, zagrażając społecznościom nadbrzeżnym, przemysłowi morskiemu i ekosystemom morskim. Unijny pakt na rzecz oceanów jest istotną szansą na odwrócenie tej tendencji i popieramy uczynienie z niego silnego i skutecznego narzędzia ochrony naszych mórz. 

Kontekst

Wideo i zdjęcia z sesji. 

Niniejsza opinia stanowi odpowiedź na zaproszenie do zgłaszania uwag ogłoszone przez Komisję Europejską 20 stycznia 2025 r. w celu ukształtowania Europejskiego paktu na rzecz oceanów, inicjatywy politycznej mającej na celu promowanie zrównoważonego zarządzania oceanami oraz zapewnienie zdrowia, odporności i wydajności oceanów, a tym samym dobrobytu społeczności nadbrzeżnych UE. Pakt został ogłoszony przez przewodniczącą Ursulę von der Leyen w wytycznych politycznych na następną kadencję Komisji Europejskiej (2024–2029). 

KR będzie reprezentowany na konferencji ONZ w sprawie oceanów w 2025 r., która odbędzie się w dniach 9–13 czerwca w Nicei (Francja), a także na wydarzeniu specjalnym „OceanRise & Coastal Resilience Summit”. 

Kontakt

Hélène Dressen
Tel.: +32 471502795
helene.dressen@cor.europa.eu