Οι πόλεις σε όλη την Ευρώπη σχεδιάζουν να ενισχύσουν τη δράση για το κλίμα και τις κοινωνικές υποδομές, σύμφωνα με έρευνα της ΕΤΕπ

Οι περισσότερες πόλεις της ΕΕ σχεδιάζουν περισσότερες επενδύσεις για την καταπολέμηση της υπερθέρμανσης του πλανήτη και την επέκταση της δημόσιας στέγασης, των σχολείων και των νοσοκομείων, σύμφωνα με νέα έρευνα της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ). Επιπλέον, από τους δήμους της ΕΕ που συμμετείχαν στην έρευνα, το 56 % θα δαπανήσει περισσότερα για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και το 53 % για την ενίσχυση των προϋπολογισμών για τις κοινωνικές υποδομές κατά την επόμενη τριετία. Οι πόλεις σε όλη την Ευρώπη επιθυμούν όλο και περισσότερο να αξιοποιήσουν νέες πηγές χρηματοδότησης για την ανάπτυξη, πέραν των παραδοσιακών εθνικών και ενωσιακών επιχορηγήσεων.

Οι περισσότερες πόλεις στην Ευρώπη σχεδιάζουν να δαπανήσουν περισσότερα για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής και την αύξηση της δημόσιας στέγασης, των σχολείων και των νοσοκομείων, σύμφωνα με νέα έρευνα της ΕΤΕπ. Η «Έρευνα 2025 Δήμων» της ΕΤΕπ σηματοδοτεί ότι το 56 % στοχεύει σε μεγαλύτερες επενδύσεις για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και το 53 % σκοπεύει να ενισχύσει τους προϋπολογισμούς για τις κοινωνικές υποδομές τα επόμενα τρία χρόνια.

Η ΕΤΕπ δημοσίευσε σήμερα την έκθεση για να συμπέσει με διάσκεψη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών στις Βρυξέλλες για να συζητηθούν οι αστικές επενδυτικές ανάγκες στην Ευρώπη και να υποστηριχθεί η πολιτική ατζέντα της ΕΕ για τις πόλεις.

Η έρευνα καλύπτει 1.100 δήμους της ΕΕ των οποίων ο πληθυσμός κυμαίνεται σε μέγεθος από αρκετές χιλιάδες έως εκατοντάδες χιλιάδες, με το σύνολο να ανέρχεται σε περίπου 26 εκατομμύρια (περίπου 6 % του συνολικού πληθυσμού της ΕΕ-27). Εκπροσωπούνται οι δήμοι σε κάθε κράτος μέλος, με τους αριθμούς να κυμαίνονται από 131 στη Γερμανία και 107 στην Ιταλία έως πέντε στην Κύπρο και το Λουξεμβούργο. Όπως και στην προηγούμενη έρευνα του 2022, οι εθνικές πρωτεύουσες και εδάφη εκτός Ευρώπης αποκλείονται και οι πόλεις που συμμετείχαν το έπραξαν σε ανώνυμη βάση.

Ενώ οι εθνικές και ευρωπαϊκές επιχορηγήσεις παραμένουν οι κύριες πηγές χρηματοδότησης των υποδομών για τους δήμους, περισσότεροι από τους μισούς — 61 % — ενδιαφέρονται να διερευνήσουν άλλες επιλογές χρηματοδότησης, σύμφωνα με τη νέα έκθεση. Αυτό θα μπορούσε, για παράδειγμα, να περιλαμβάνει τη μετατροπή των επιχορηγήσεων σε εγγυήσεις που στη συνέχεια θα χρησιμοποιηθούν για την προσέλκυση χρηματοδότησης σε υψηλότερα επίπεδα από οργανισμούς όπως οι τράπεζες.

Η έρευνα της ΕΤΕπ για τους δήμους παρέχει μια ευρεία και λεπτομερή εικόνα των αναπτυξιακών σχεδίων από τις αρχές που αντιπροσωπεύουν περίπου το 54 % των δημόσιων επενδύσεων στην ΕΕ. Στον τομέα της δράσης για το κλίμα, οι δήμοι αντιπροσωπεύουν περίπου το 60 % των επενδύσεων. Εκτός από τη διαπίστωση ότι οι περισσότερες πόλεις της ΕΕ σχεδιάζουν να επενδύσουν περισσότερο για τη μείωση των εκπομπών, η τελευταία έρευνα δείχνει ότι περίπου οι μισές στοχεύουν επίσης σε μεγαλύτερες δαπάνες για μέτρα προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή. Αυτό το είδος δραστηριότητας περιλαμβάνει την προστασία από απειλές όπως πλημμύρες και πυρκαγιές.

Μια διαρκής πρόκληση για πολλές πόλεις της ΕΕ είναι η έλλειψη εμπειρογνωμόνων για τη διενέργεια περιβαλλοντικών αξιολογήσεων και μηχανικών για την εκτέλεση έργων, σύμφωνα με την τελευταία έρευνα. Έως και το 30 % των δήμων ανέφεραν έλλειψη τεχνικής εμπειρογνωμοσύνης σε αυτούς τους τομείς.

Η ΕΤΕπ συμβάλλει στην αντιμετώπιση αυτής της πρόκλησης παρέχοντας τεχνική, οικονομική και στρατηγική εμπειρογνωμοσύνη στις πόλεις. Οι μηχανικοί και οι οικονομολόγοι της ΕΤΕπ αξιολογούν κάθε έργο που χρηματοδοτείται από την τράπεζα. Η εμπειρογνωμοσύνη αυτή είναι επίσης διαθέσιμη με τη μορφή συμβουλευτικής υποστήριξης σε φορείς υλοποίησης έργων, εθνικές, περιφερειακές ή τοπικές αρχές και ενδιάμεσους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς.

Αποσπάσματα

Kata Tüttő, Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών: «Αυτή η έγκαιρη και διορατική έκθεση της ΕΤΕπ επιβεβαιώνει όσα γνωρίζουν εδώ και καιρό οι τοπικοί ηγέτες σε ολόκληρη την Ευρώπη: οι πόλεις και οι κωμοπόλεις μας βρίσκονται στο επίκεντρο των μεγαλύτερων προκλήσεων της Ευρώπης — από την κλιματική κρίση έως την κατάσταση έκτακτης ανάγκης στον τομέα της στέγασης. Οι αριθμοί μιλούν καθαρά, αλλά πίσω τους είναι δήμαρχοι, σύμβουλοι και πολίτες που αγωνίζονται καθημερινά για να βελτιώσουν τη ζωή τους. Η εταιρική σχέση μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων είναι ζωτικής σημασίας για την απελευθέρωση του πλήρους δυναμικού των πόλεων μας — μέσω της ενδυνάμωσης της τοπικής φιλοδοξίας, της καινοτομίας, της παροχής δημόσιων επενδύσεων υψηλής ποιότητας και της διασφάλισης ότι καμία κοινότητα δεν θα μείνει πίσω ή θα χαθεί στον αγώνα δρόμου για να προσαρμοστεί σε έναν ταχέως μεταβαλλόμενο κόσμο.»

Ιωάννης Τσακίρης, Αντιπρόεδρος της ΕΤΕπ: «Σε μια εποχή αυξανόμενων προκλήσεων πρέπει να διασφαλίσουμε ότι κάθε ευρώ που επενδύεται θα έχει τον μέγιστο δυνατό αντίκτυπο. Αυτό σημαίνει μόχλευση καινοτόμων χρηματοδοτικών λύσεων για τη στήριξη των δήμων στην επιτάχυνση της δράσης για το κλίμα και άλλων βασικών προτεραιοτήτων. Η ΕΤΕπ παραμένει προσηλωμένη στη συνεργασία με τις ευρωπαϊκές πόλεις για την ανάπτυξη και εφαρμογή των εργαλείων που χρειάζονται για την οικοδόμηση ενός πιο βιώσιμου και ανθεκτικού μέλλοντος.»

Debora Revoltella, επικεφαλής οικονομολόγος της ΕΤΕπ: «Οι δήμοι σε ολόκληρη την Ευρώπη επιδεικνύουν ισχυρές δεσμεύσεις για την πράσινη μετάβαση. Η μετατροπή αυτών των δεσμεύσεων σε απτά αποτελέσματα θα απαιτήσει συνεχή πολιτική και πολιτική στήριξη σε όλα τα επίπεδα.»