Ângela Machado
angela.machado@cor.europa.eu
Innowacje ukierunkowane na konkretny obszar i zrównoważony rozwój terytorialny mają kluczowe znaczenie dla suwerenności technologicznej Europy.
Na sesji plenarnej Europejskiego Komitetu Regionów (KR-u) w dniu 5 marca regiony i miasta wezwały do silniejszego wsparcia regionalnych ekosystemów innowacji oraz wspierania przedsiębiorstw typu start-up i scale-up na wszystkich terytoriach w celu zapewnienia długoterminowej konkurencyjności Europy, spójności terytorialnej i suwerenności technologicznej.
W opinii, której przewodniczył Jozef Viskupič (SK/Renew Europe), przewodniczący samorządu terytorialnego w Trnawie, przywódcy lokalni i regionalni z zadowoleniem przyjmują unijną strategię na rzecz przedsiębiorstw typu start-up i scale-up zainicjowaną przez Komisję Europejską w maju 2025 r. jako kluczowy krok w kierunku zwiększenia zdolności innowacyjnych i konkurencyjności Europy poprzez wspieranie przedsiębiorstw typu start-up i scale-up. Ostrzegli jednak, że utrzymujące się nierówności między regionami w dostępie do finansowania, talentów, infrastruktury i sieci mogą pogłębić przepaść innowacyjną między regionami UE i osłabić spójność i długoterminową konkurencyjność UE.
Członkowie KR-u podkreślili, że aby strategia odniosła sukces, regionalne ekosystemy innowacji należy uznać za kamień węgielny konkurencyjności Europy i wspierać za pomocą silnego podejścia ukierunkowanego na konkretny obszar. Wezwali do długoterminowych inwestycji publicznych, uproszczenia przepisów i większego wsparcia dla regionów na obszarach wiejskich i peryferyjnych. Do strategii należy włączyć polityki ukierunkowane na konkretny obszar, takie jak strategie inteligentnej specjalizacji, regionalne doliny innowacji i centra innowacji cyfrowych, przy ukierunkowanym wsparciu dla regionów stojących przed wyzwaniami przemysłowymi lub demograficznymi.
Regiony i miasta podkreśliły kluczową rolę władz lokalnych i regionalnych w budowaniu ekosystemów innowacji i przekształcaniu inicjatyw UE w rzeczywiste oddziaływanie lokalne. W związku z tym wezwali do pełnego zaangażowania się we wdrażanie strategii na rzecz przedsiębiorstw typu start-up i scale-up oraz podkreślili, że tylko podejście oparte na wielopoziomowym sprawowaniu rządów, łączące UE, państwa członkowskie oraz władze regionalne i lokalne, może zapewnić powodzenie strategii. Wezwali również państwa członkowskie do zaangażowania władz regionalnych i lokalnych w krajowe plany innowacji dostosowane do priorytetów UE.
W opinii wezwano do wzmocnienia synergii między programem „Horyzont Europa”, polityką spójności i Europejską Radą ds. Innowacji w celu zniwelowania luki między badaniami naukowymi a rynkiem i uwolnienia niewykorzystanego regionalnego potencjału innowacyjnego. Wezwano również do sprawiedliwego rozmieszczenia geograficznego kapitału wysokiego ryzyka, podkreślając, że wspieranie przedsiębiorstw typu start-up i scale-up we wszystkich regionach ma kluczowe znaczenie dla transformacji ekologicznej, cyfrowej i społecznej UE.
Przywódcy lokalni i regionalni stwierdzili, że przyszły europejski akt w sprawie innowacji i proponowany 28. system dla innowacyjnych przedsiębiorstw muszą obejmować wyraźny wymiar lokalny i regionalny, zapewniając uproszczone procedury, zmniejszone obciążenia administracyjne i zharmonizowany dostęp dla przedsiębiorstw typu start-up w całej UE, przy jednoczesnym poszanowaniu krajowych ram pracy.
Członkowie KR-u zaapelowali również o silniejsze transgraniczne i miejsko-wiejskie powiązania innowacyjne, aby zapobiec centralizacji innowacji i zapewnić wzrost sprzyjający włączeniu społecznemu w całej Unii. Podkreślili, że regiony wiejskie, peryferyjne i najbardziej oddalone wymagają dostosowanych instrumentów, aby nie pozostawać w tyle na żadnym etapie procesu uruchamiania i zwiększania skali działalności, oraz wezwali do ściślejszej współpracy między regionami o wysokiej i niskiej przepustowości, podkreślając, że zrównoważony rozwój terytorialny ma zasadnicze znaczenie dla konkurencyjności i suwerenności technologicznej Europy.
Cytat:
Sprawozdawca Jozef Viskupič (SK/Renew Europe), przewodniczący regionu autonomicznego Trnawa: Zbyt wiele europejskich przedsiębiorstw typu start-up nigdy się nie skaluje – nie dlatego, że brakuje im pomysłów, ale dlatego, że w ich lokalnych ekosystemach brakuje umiejętności, kapitału i powiązań. W niniejszej opinii Europejskiego Komitetu Regionów wzywamy do opracowania ukierunkowanej na konkretny obszar strategii na rzecz przedsiębiorstw typu start-up i przedsiębiorstw scale-up, która wzmocni regionalne ekosystemy i da przedsiębiorcom w każdym regionie równe szanse rozwoju.
Kontekst
Budowa europejskiej przestrzeni badawczej: Perspektywa lokalna i regionalna (KR, opinia 2025).
Zalecenia dotyczące następnego programu ramowego w zakresie badań naukowych i innowacji (10PR) (opinia KR-u, 2023 r.).
Kontakt:
Ângela Machado
Tel.: +32 475 41 31 58
angela.machado@cor.europa.eu
Slovakia
Członkini/członek
Chairman of the Trnava self-governing Region