Η ΕΕ χρειάζεται μια «πλήρως ανεπτυγμένη» στρατηγική στην περιοχή του Εύξεινου Πόντου

Οι τοπικές ανάγκες για υποδομές, ασφάλεια και προστασία του περιβάλλοντος βρίσκονται στο επίκεντρο των συστάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών.

Η νέα στρατηγική προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τον Εύξεινο Πόντο πρέπει να τονώσει τις τοπικές οικονομίες, να βελτιώσει τις υποδομές και να αυξήσει την ασφάλεια των τοπικών κοινοτήτων, δήλωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών (ΕτΠ) στις 5 Μαρτίου.

Σε γνωμοδότηση που εκπόνησε ο δήμαρχος του μεγαλύτερου λιμένα της ΕΕ στον Εύξεινο Πόντο – Blagomir Kotsev (BG/Renew Europe) της Βάρνας – η ΕτΠ εξέφρασε την ικανοποίησή της για την πιο στρατηγική προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σε μια περιοχή που κάποτε θεωρούνταν «περιφερειακή περιοχή». Ωστόσο, κάλεσε την ΕΕ να προχωρήσει περισσότερο, αναπτύσσοντας μια «πλήρη στρατηγική της ΕΕ για την περιοχή του Εύξεινου Πόντου, με σαφείς στόχους, ποσοτικοποιήσιμους δείκτες», πρόσθετη χρηματοδότηση και ρητές δεσμεύσεις για συνεργασία με τους δήμους και τις περιφέρειες.

Η ΕτΠ περιγράφει τον Εύξεινο Πόντο ως «στρατηγικό κέντρο» για τα δίκτυα μεταφορών, ενέργειας και ψηφιακών καλωδίων, μια περιοχή που χαρακτηρίζεται από την αστάθεια και την περιβαλλοντική ζημία που προκάλεσε ο πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και μια περιοχή που πλήττεται ιδιαίτερα από την κλιματική αλλαγή. Ο Εύξεινος Πόντος είναι μία από τις ταχύτερα θερμαινόμενες θάλασσες στον κόσμο και αντιμετωπίζει εντεινόμενο κίνδυνο απώλειας βιοποικιλότητας, ρύπανσης, διάβρωσης των ακτών και πλημμυρών.

Η γνωμοδότηση της ΕτΠ παρέχει ευρύ φάσμα συστάσεων που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ασφάλειας, την προώθηση της ανάπτυξης και την προστασία του περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένων προτάσεων για την ενίσχυση των μηχανισμών ασφάλειας στον κυβερνοχώρο και στη θάλασσα, τη στήριξη της ανάπτυξης αλιευτικών κοινοτήτων μικρής κλίμακας και την προσθήκη προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών. Σε ολόκληρη τη γνωμοδότηση τονίζεται η αξία των μεγαλύτερων προσπαθειών για τη συμμετοχή των τοπικών κοινοτήτων, μεταξύ άλλων με τη διασφάλιση της άμεσης συμμετοχής των δήμων και των περιφερειών στον σχεδιασμό, τη χρηματοδότηση και την εφαρμογή, καθώς και με την ενίσχυση της ικανότητας των τοπικών διοικήσεων να αντιμετωπίζουν την παραπληροφόρηση, να καταπολεμούν τη διαφθορά και να αναπτύσσουν βιώσιμες οικονομίες.

Οι συστάσεις της ΕτΠ υπογραμμίζουν την ανάγκη για περισσότερη επιστημονική έρευνα σχετικά με την οικολογία της περιοχής και —τόσο για οικονομικούς λόγους όσο και για λόγους ασφάλειας— για περισσότερες επενδύσεις σε υποδομές. Η γνωμοδότηση ζητεί, για παράδειγμα, την επέκταση των διασυνοριακών δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας, τη δημιουργία ενός χερσαίου και υπεράκτιου «αιολικού διαδρόμου» για την αύξηση της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και την ενσωμάτωση των συστημάτων μεταφορών της περιοχής σε ευρύτερα δίκτυα της ΕΕ. Ο κ. Kotsev υπογραμμίζει τη σημασία της βελτίωσης των συνδέσεων υποδομών κατά μήκος του άξονα Βορρά-Νότου, που συνδέει τον Εύξεινο Πόντο με τις περιοχές της Βαλτικής, του Αιγαίου, της Αδριατικής και του Δούναβη. Ειδικότερα, τόνισε την επείγουσα ανάγκη δημιουργίας κατάλληλων συνδέσεων μεταξύ των τριών μεγάλων λιμένων στις ακτές της Μαύρης Θάλασσας της ΕΕ: Η Κωνστάντζα στη Ρουμανία και η Βάρνα και το Μπουργκάς στη Βουλγαρία.

Από τις τέσσερις άλλες χώρες του Εύξεινου Πόντου, η Ουκρανία έχει ξεκινήσει διαπραγματεύσεις για την προσχώρησή της στην ΕΕ, οι διαπραγματεύσεις της Τουρκίας για την προσχώρηση στην ΕΕ βρίσκονται σε αδιέξοδο και η Γεωργία έχει αναστείλει τις προσπάθειες ενσωμάτωσης στην ΕΕ. Η Ρωσία υπόκειται επί του παρόντος σε εκτεταμένες κυρώσεις της ΕΕ μετά την κατάληψη του ουκρανικού εδάφους το 2014 και την εισβολή πλήρους κλίμακας στην Ουκρανία το 2022.

 Παράθεση: 

• Blagomir Kotsev (BG/Renew Europe), δήμαρχος Βάρνας και εισηγητής της ΕτΠ με θέμα «Η στρατηγική προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην περιοχή του Εύξεινου Πόντου»: «Ο μόνος τρόπος για να αντιμετωπίσουμε τους ψευδείς ισχυρισμούς του Πούτιν για μια διαιρεμένη Ευρώπη είναι να κάνουμε πραγματικά, απτά πράγματα. Εάν η Ευρώπη φιλοδοξεί να δει μια καθαρή, ειρηνική και ευημερούσα περιοχή του Εύξεινου Πόντου, πρέπει να προωθήσει την ανάπτυξη των υποδομών, την οικονομική ανάπτυξη και την προστασία του περιβάλλοντος, που θα υποστηρίζονται από τα υψηλότερα δημοκρατικά πρότυπα.» 

 Γενικές πληροφορίες:  

• Γνωμοδότηση: «Η στρατηγική προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην περιοχή του Εύξεινου Πόντου». 

• Οπτικοακουστικό υλικό: Η συζήτηση θα μαγνητοσκοπηθεί στη σύνοδο ολομέλειας (5 Μαρτίου 2026) και στην επιτροπή πολιτικής με τον ευρωβουλευτή Sergey Lagodinsky, συμπρόεδρο της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης Euronest (28 Ιανουαρίου 2026). 

• Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών και περιοχή του Εύξεινου Πόντου: Η γνωμοδότηση συνιστά η στρατηγική προσέγγιση για τον Εύξεινο Πόντο να εφαρμοστεί μέσω των υφιστάμενων πλαισίων, ιδίως μέσω της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης και της Διάσκεψης των Περιφερειακών και Τοπικών Αρχών για την Ανατολική Εταιρική Σχέση (ΔΠΤΑΑΕΣ), ως τοπική και περιφερειακή διάστασή της. Η ΔΠΤΑΑΕΣ είναι ένα πολιτικό φόρουμ τοπικών και περιφερειακών αρχών από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις χώρες της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης που δημιουργήθηκε από την ΕτΠ το 2011. Η ΕτΠ συνεργάζεται επίσης με την Ουκρανία μέσω ομάδας εργασίας, η οποία συμβουλεύει τις ουκρανικές τοπικές και περιφερειακές αρχές με ιδιαίτερη προσοχή στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση της χώρας.