Το σχέδιο δράσης της Ευρώπης για την αιολική ενέργεια πρέπει να περιλαμβάνει τοπικές κοινότητες

Οι δήμοι και οι περιφέρειες καλούν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εξασφαλίσει μεγαλύτερη συμμετοχή των πολιτών και των τοπικών αρχών στην εφαρμογή του σχεδίου δράσης για την αιολική ενέργεια, καθώς διαδραματίζουν ουσιαστικό ρόλο στην προώθηση της αποδοχής από το κοινό έργων αιολικής ενέργειας σε τοπικό επίπεδο. Στη γνωμοδότηση που υιοθετήθηκε στις 9 Οκτωβρίου από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών (ΕτΠ) ζητείται επίσης η στήριξη των τοπικών αλυσίδων εφοδιασμού και η προστασία της ευρωπαϊκής βιομηχανίας αιολικής ενέργειας από τον αθέμιτο ανταγωνισμό.

Οι τοπικοί και περιφερειακοί ηγέτες θεωρούν ότι είναι οι πλέον κατάλληλοι για να εξασφαλίσουν την αποδοχή έργων αιολικής ενέργειας από το κοινό με την ενεργό συμμετοχή των πολιτών στις κοινότητές τους στο στάδιο του σχεδιασμού. Στη γνωμοδότηση του κ. Andries Gryffroy ( BE/EA), μέλους του Φλαμανδικού Κοινοβουλίου, ζητείται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αναπτύξει μια «πλατφόρμα εμπιστοσύνης» για τη βελτίωση της επικοινωνίας σχετικά με τη δημιουργία τοπικών αλυσίδων εφοδιασμού, θέσεων εργασίας και άλλων κοινωνικών οφελών από τη βιομηχανία ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Αυτό θεωρείται ζωτικής σημασίας για την αύξηση της γενικής αποδοχής και την προσέλκυση ειδικευμένων ατόμων στον τομέα.

Η γνωμοδότηση προτείνει ότι η παροχή πρόσβασης στην παραγωγή ενέργειας υπό ευνοϊκές συνθήκες θα μπορούσε να αποτελέσει έναν τρόπο αποζημίωσης τόσο των κατοίκων όσο και των τοπικών αρχών, συμβάλλοντας στην αντιμετώπιση τυχόν επιπτώσεων στο τοπίο ή άλλων διαταραχών που συνδέονται με έργα αιολικής ενέργειας. Οι περιφέρειες και οι δήμοι τονίζουν επίσης τον ρόλο των ενεργειακών συνεταιρισμών και κοινοτήτων στην ανάπτυξη έργων αιολικής ενέργειας μικρής κλίμακας, χαμηλής κατανάλωσης ενέργειας και στην παροχή οικονομικής απόδοσης για τις συμμετέχουσες τοπικές κοινότητες.

Ταυτόχρονα, οι τοπικοί και περιφερειακοί ηγέτες προειδοποιούν για άνισους όρους ανταγωνισμού και παροτρύνουν να στηρίξουν τις ευρωπαϊκές αλυσίδες ανεφοδιασμού αιολικής ενέργειας προκειμένου να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων της ΕΕ, μειώνοντας παράλληλα την εξάρτηση από τρίτες χώρες. Η ΕΟΚΕ προτείνει τη δημιουργία ενός σήματος «made in and by Europe», το οποίο θα θεσπίζει την υποχρέωση ελάχιστου τοπικού περιεχομένου στα συστατικά στοιχεία των ανεμογεννητριών. Επιπλέον, ο μηχανισμός συνοριακής προσαρμογής άνθρακα θα πρέπει να εφαρμοστεί το συντομότερο δυνατόν και οι περιβαλλοντικές και κοινωνικές πτυχές θα πρέπει να συμπεριληφθούν στις διαδικασίες δημόσιων συμβάσεων και πλειστηριασμών.

Δεδομένου ότι η δυναμικότητα του δικτύου παρεμποδίζει ήδη τη σύνδεση της αιολικής ενέργειας, είναι αναγκαίο να ενισχυθούν οι υποδομές ζωτικής σημασίας για την αποθήκευση, τη μεταφορά και τη διανομή ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των διασυνοριακών διασυνδέσεων. Η ΕτΠ καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διευκολύνει τη δημιουργία δικτύου με ένα μακροπρόθεσμο τοπικό σχέδιο ανάπτυξης δικτύων, το οποίο θα δίνει προτεραιότητα στις επενδύσεις σε υποδομές δικτύου και στην περιφερειακή συνεργασία.

Οι δήμοι και οι περιφέρειες υπογραμμίζουν επίσης τον ρόλο τους στη διαδικασία αδειοδότησης και την ανάγκη να τους παρασχεθούν οι απαραίτητες δεξιότητες και τα εργαλεία για την αξιολόγηση τυχόν συγκρούσεων με τις ευρωπαϊκές οδηγίες και κανονισμούς, όπως η οδηγία για τα πτηνά και η οδηγία για τους οικοτόπους. Αυτό θα μπορούσε να συμβάλει στην ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και του ποσοστού έγκρισης των διαδικασιών αδειοδότησης, λαμβάνοντας υπόψη τα περιβαλλοντικά πρότυπα, και στην εναρμόνιση και ελαχιστοποίηση των δικαστικών διαδικασιών.

Απόσπασμα:

Εισηγητής Andries Gryffroy BE/EA, Μέλος του Φλαμανδικού Κοινοβουλίου: «Η αιολική ενέργεια αποτελεί βασικό στοιχείο του ενεργειακού μείγματος της ΕΕ για την επίτευξη των κλιματικών στόχων και της ενεργειακής ανεξαρτησίας. Ωστόσο, προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα εμπόδια και να διασφαλιστεί η ταχύτερη υιοθέτηση αυτής της τεχνολογίας, πρέπει να καταβληθούν περισσότερες προσπάθειες για να βελτιωθεί η αποδοχή από το ευρύ κοινό. Επιπλέον, οι τοπικές κοινότητες πρέπει να συμμετέχουν επαρκώς στην ανάπτυξη έργων αιολικής ενέργειας. Η ΕΕ χρειάζεται πιο μακροπρόθεσμα σχέδια και επενδύσεις στην αποθήκευση ενέργειας και την ανάπτυξη του δικτύου για τη μεταφορά ενέργειας από το σημείο παραγωγής στο σημείο κατανάλωσης, και λαμβάνει υπόψη τη διαλείπουσα παραγωγή αιολικής ενέργειας. Η διαδικασία αδειοδότησης θα πρέπει να εξορθολογιστεί λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τα περιβαλλοντικά πρότυπα και τις πιθανές συγκρούσεις με άλλες ευρωπαϊκές οδηγίες και κανονισμούς με τον καλύτερο εξορθολογισμό των οδηγιών.»

Περισσότερες πληροφορίες:

Για την επιτάχυνση της παραγωγής αιολικής ενέργειας σε ολόκληρη την Ευρώπη, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε τη δέσμη μέτρων της ΕΕ για την αιολική ενέργεια τον Οκτώβριο του 2023. Αποτελείται από 2 πρωτοβουλίες — το ευρωπαϊκό σχέδιο δράσης για την αιολική ενέργεια και μια ανακοίνωση σχετικά με την επίτευξη των φιλοδοξιών της ΕΕ για την υπεράκτια αιολική ενέργεια.

Σύμφωνα με την Eurostat, η αιολική ενέργεια αντιπροσώπευε πάνω από το ένα τρίτο (37,5 %) της συνολικής ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές στην ΕΕ το 2022. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι ο στόχος της ΕΕ για τουλάχιστον 42,5 % ανανεώσιμη ενέργεια έως το 2030, με στόχο να φθάσει το 45 %, θα απαιτήσει την αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος από 204 GW το 2022 σε περισσότερα από 500 GW το 2030.

Σύμφωνα με την έκθεση ανταγωνιστικότητας της Wind Europe για το 2023, η αιολική βιομηχανία παρείχε περίπου 300,000 θέσεις εργασίας στην ΕΕ το 2022. Μέχρι στιγμής, οι ευρωπαίοι κατασκευαστές αντιπροσώπευαν το 85 % της αγοράς αιολικής ενέργειας της ΕΕ και το 94 % του υπεράκτιου τομέα.

Ενημερωτικό δελτίο για το σχέδιο δράσης για τηναιολική ενέργεια

Επικοινωνία:

Lauri Ouvinen
Τηλ.: + 32 473536887 lauri.ouvinen@cor.europa.eu