Interview met Sari Rautio - CvdR-rapporteur voor het meerjarig financieel kader 2028-34

U bent de rapporteur van het Europees Comité van de Regio’s (CvdR) voor het advies over het toekomstige meerjarig financieel kader, dat enkele dagen geleden door de commissie COTER is goedgekeurd en in maart 2026 aan de CvdR-zitting zal worden voorgelegd. Kunt u de drie belangrijkste boodschappen van het advies samenvatten?

Mijn advies is gebaseerd op verschillende discussies en feedback in het CvdR met lokale en regionale leiders en belangrijke belanghebbenden. Wij zijn van mening dat:

Het cohesiebeleid moet de ruggengraat van de Europese solidariteit blijven, gebaseerd op partnerschap en subsidiariteit. Lokale en regionale overheden moeten een doorslaggevende rol spelen bij het plannen en uitvoeren van investeringen.

· Het MFK moet zorgen voor stabiele en voorspelbare financiering, met name voor cohesie, en de capaciteit van de EU versterken om op nieuwe uitdagingen te reageren zonder de gezamenlijk beheerde middelen te verzwakken.

· Een sterke plaatsgebonden en prestatiegerichte aanpak is van essentieel belang, waarbij regionale sterke punten worden erkend, de lokale democratie wordt gewaarborgd en ervoor wordt gezorgd dat vereenvoudiging en flexibiliteit de lokale overheden niet buitenspel zetten of de langetermijninvesteringsstrategie van Europa ondermijnen. Europa heeft alle motoren nodig. 

Wat is uw waardering voor de brief van de voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, waarin zij bereid lijkt het oorspronkelijke MFK-voorstel enigszins te wijzigen?

Ik verwelkom de openheid van de voorzitter van de Commissie om het oorspronkelijke MFK-voorstel aan te passen. Bij deze verschuiving wordt rekening gehouden met de zorgen van regio’s en steden. De herziene tekst schiet echter nog steeds tekort: het voorziet niet in een afgezonderde begroting voor alle categorieën regio's, noch garandeert het een op zichzelf staand, op verdragen gebaseerd cohesiebeleid.

De verplichting voor de lidstaten om een verlaging van minder dan 25 % voor meer ontwikkelde en overgangsregio’s te rechtvaardigen, is een stap in de goede richting, aangezien hiermee wordt bevestigd dat cohesie in heel Europa moet worden verwezenlijkt.

De onderhandelingen tussen de medewetgevers – het Europees Parlement en de Raad van de EU – beginnen nog maar net. Het CvdR zal zich ten volle blijven inzetten om ervoor te zorgen dat het definitieve akkoord de cohesie versterkt als een belangrijk instrument voor concurrentievermogen, defensie en een eerlijke transitie — en voor het verbeteren van het dagelijks leven van de burgers.

U was lid van de groep van deskundigen die door de Europese Commissie (in het vorige mandaat) was benoemd om na te denken over de toekomst van dit beleid. Ziet u een van de voorstellen die die groep van deskundigen een jaar geleden heeft ingediend, terug in het MFK-voorstel van de Commissie?

Als lid van die deskundigengroep herken ik een aantal van onze ideeën in het voorstel van de Commissie: de bevestiging dat cohesie centraal staat in de Europese solidariteit, de sterkere nadruk op flexibiliteit en het inzicht dat concurrentievermogen, veiligheid en de groene transitie allemaal afhankelijk zijn van langetermijninvesteringen in onze regio’s en steden.

Er ontbreken echter nog enkele belangrijke elementen. We hebben opgeroepen tot een duidelijk, op verdragen gebaseerd cohesiebeleid met een beschermde begroting, een duidelijk beginsel “doe geen afbreuk aan de cohesie” en bindende multilevel governance, zodat regionale expertise de EU-investeringen echt vormgeeft.

De voorgestelde nationale en regionale partnerschapsplannen en het risico van renationalisatie druisen in tegen deze geest. Hoewel er continuïteit is in ons werk, moeten we het voorstel tijdens de onderhandelingen verbeteren om het ambitieniveau te bereiken dat nodig is om een echt gedeeld en veerkrachtig Europa op te bouwen.

Tot nu toe lijkt het Europees Parlement sterk in overeenstemming te zijn met de zorgen van steden en regio's. Enkele vooraanstaande leden van het Europees Parlement (EP-leden) stonden op de dag van het openbare protest naast de leden van de #CohesionAlliance, waar u zich ook bij hebt aangesloten. Heb je contact met hen? Hoe werkt u samen met EP-leden?

Het Europees Parlement is een sterke bondgenoot voor regio’s en steden en ik wil onze partners — met name de EVP-Fractie en ook S&D — bedanken voor de belangrijke verbeteringen die al zijn bereikt. Eerder dit jaar, voordat het voorstel werd gepubliceerd, heb ik verschillende zaken besproken met invloedrijke EPP-Fractieleden in de werkgroep begrotings- en structuurbeleid. Sindsdien heb ik de dialoog in verschillende formaten en bijeenkomsten voortgezet, onder meer tijdens een openbare hoorzitting in de Commissie regionale ontwikkeling (REGI).

Ik heb ook regelmatig contact met nationale leiders, zowel in de regering als in de oppositie. In de komende maanden zullen zowel het Parlement als de Raad belangrijke partners zijn. Ik zal nauw met hen samenwerken om ervoor te zorgen dat de definitieve wetgeving aansluit bij de behoeften van Europa, want deze begroting gaat niet alleen over cijfers. Het gaat om democratie, lokale besluitvorming en de dagelijkse levenskwaliteit van onze burgers. De toekomst van Europa heeft alle regio's en steden nodig.