Europees Comité van de Regio’s en Zwitserse kantons smeden gestructureerde samenwerkingspartnerschappen

Het Europees Comité van de Regio’s (CvdR) en de Conferentie van kantonnale regeringen van Zwitserland (CCG) hebben op 2 juli 2026 tijdens de CvdR-zitting een memorandum van overeenstemming ondertekend. 

Het memorandum van overeenstemming voorziet in een gestructureerd platform voor politieke dialoog op hoog niveau tussen de Europese regio’s en steden en de Zwitserse kantons. De overeenkomst bouwt voort op het CvdR-advies over de versterking van de territoriale dimensie van de betrekkingen tussen de EU en Zwitserland, opgesteld door rapporteur Matteo Luigi Bianchi (IT/ECR).

Het memorandum van overeenstemming berust op gedeelde waarden: democratie, de rechtsstaat, federalisme, decentralisatie en subsidiariteit. Van daaruit wordt de doelstelling uiteengezet om een gemeenschappelijk kader tot stand te brengen om politieke en wetgevingsontwikkelingen in de EU en Zwitserland in een vroeg stadium te bespreken, met inbegrip van EU-programma’s, -strategieën en -beleid van gemeenschappelijk belang en de regionale en lokale gevolgen daarvan. Beide partijen streven er ook naar van gedachten te wisselen over EU- en Zwitserse aangelegenheden vanuit het oogpunt van regio’s, steden en kantons, en beste praktijken uit te wisselen.

Samenwerkingsgebieden

In de overeenkomst worden de gebieden in kaart gebracht waarop de twee partijen zullen samenwerken. Deze variëren van multilevel governance tot het vrije verkeer van personen en de grensoverschrijdende arbeidsmarkt, regionale ontwikkeling, met name in grensgebieden, samen met vervoer en mobiliteit, innovatie en onderzoek, en voedselveiligheid en gezondheid. Zij hebben ook betrekking op civiele bescherming, milieu, biodiversiteit, aanpassing aan en matiging van de klimaatverandering, en energie.

De kern van het memorandum van overeenstemming is een jaarlijkse bijeenkomst die afwisselend in de EU en in Zwitserland zal plaatsvinden. De partners zullen ook gezamenlijke aanbevelingen en verklaringen uitbrengen, mogelijkheden zoeken om samen op te treden in multilaterale fora en informatie, expertise en goede praktijken uitwisselen. De jaarlijkse vergadering zal de politieke leiders van het CvdR samenbrengen, samen met de voorzitter van de CCG en een aantal vertegenwoordigers van de kantonnale regering. 

Citaten

Kata Tüttő (HU/PSE), voorzitter van het CvdR en lid van de gemeenteraad van Boedapest: "Dit memorandum van overeenstemming is een belangrijke stap in de versterking van de samenwerking tussen de Europese regio's en steden en de Zwitserse kantons. Door nauwer samen te werken kunnen we gemeenschappelijke uitdagingen beter aanpakken, met name op het gebied van grensoverschrijdende samenwerking, het beheer van transities en het bevorderen van een samenhangende, concurrerende en duurzame territoriale ontwikkeling, en zo nieuwe kansen creëren voor onze burgers.”

Markus Dieth, lid van de kantonregering van Aargau en voorzitter van de CCG: “Geografisch gezien is Europa niet ver weg voor de Zwitserse kantons. Europa begint vaak op slechts een paar kilometer afstand — soms aan de andere kant van een brug, een treinstation of een gedeelde grens. Met het memorandum van overeenstemming dat we vandaag ondertekenen, willen we ook onze politieke banden versterken door middel van dialoog. We zetten een pragmatisch politiek kader op voor regelmatige contacten, thematische uitwisselingen en een beter wederzijds begrip.”

Matteo Luigi Bianchi (IT/ECR), lid van het lokaal bestuur van Morazzone en rapporteur voor het advies “Versterking van de territoriale dimensie van de betrekkingen tussen de EU en Zwitserland”: “Als rapporteur heb ik gezien hoe sterk de inzet van beide partijen is om de territoriale dimensie van de betrekkingen tussen de EU en Zwitserland te verdiepen. Dit memorandum is een concreet resultaat van die gedeelde ambitie. Door de samenwerking tussen Europese regio’s, steden en Zwitserse kantons te versterken, creëren we een gestructureerd kader om gemeenschappelijke grensoverschrijdende uitdagingen aan te pakken en tastbare voordelen te bieden voor burgers, bedrijven en lokale gemeenschappen.”

Achtergrond

• Video en foto's van de CvdR-zitting.
  

• De overeenkomst weerspiegelt de nauwe economische, sociale en culturele banden tussen Europese regio's en Zwitserse kantons, die in veel gevallen al zijn versterkt door samenwerkingsstructuren zoals Arge-Alp, de EU-strategie voor het Alpengebied (EUSALP), de internationale conferentie over het Bodenmeer, de regionale Insubrica-werkgemeenschap, de institutionele structuren van het trinationale Boven-Rijngebied en verschillende Europese groeperingen voor territoriale samenwerking (EGTS).
  

• De Conferentie van Kantonale Regeringen is het politieke platform van de 26 kantonnale regeringen van Zwitserland. Het coördineert en behartigt de gemeenschappelijke belangen van de kantons, met name wanneer de bevoegdheden van de kantons worden beïnvloed door ontwikkelingen in het federale of Europese beleid.

• CvdR-advies over Versterking van de territoriale dimensie van de betrekkingen tussen de EU en Zwitserland, goedgekeurd in oktober 2025.

Contact opnemen

Víctor Moreno Morales de Setién
Tel.: +32 475999662
victor.morenomoralesdesetien@cor.europa.eu