Οι τοπικοί ηγέτες ζητούν ένα φιλόδοξο θεματολόγιο της ΕΕ που θα επενδύει στις πόλεις ως κινητήρια δύναμη της ανταγωνιστικότητας και της κοινωνικής δικαιοσύνης

Οι μητροπολιτικές περιφέρειες και οι λειτουργικές αστικές περιοχές διαδραματίζουν ζωτικό ρόλο στην προώθηση βιώσιμων επενδύσεων, οικονομικής ανάπτυξης και ισόρροπης εδαφικής ανάπτυξης στην Ευρώπη. Αναγνωρίζοντας το γεγονός αυτό, οι τοπικοί και οι περιφερειακοί εκπρόσωποι ενέκριναν ομόφωνα, στις 14 Μαΐου, γνωμοδότηση που εκπόνησε ο Carmine Pacente, δημοτικός σύμβουλος Μιλάνου, κατά τη διάρκεια συνόδου ολομέλειας της Επιτροπής των Περιφερειών (ΕτΠ), με την οποία ζητείται ισχυρότερη αστική διάσταση στην πολιτική συνοχής μετά το 2027. 

Με τους ευρωπαϊκούς αστικούς πληθυσμούς να αναμένεται να αυξηθούν από 75% σε 84% του συνόλου έως το 2050, οι αστικές και μητροπολιτικές περιοχές υφίστανται αυξανόμενη πίεση και θα έχουν αυξανόμενο αντίκτυπο στη βιώσιμη ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στην εγκριθείσα γνωμοδότηση, η ΕτΠ επιβεβαίωσε εκ νέου την ανάγκη για ισόρροπη εδαφική ανάπτυξη στην Ευρώπη, με γνώμονα τη συνεργασία μεταξύ αστικών και αγροτικών περιοχών. Στο πλαίσιο αυτό, ισχυρές αστικές και μητροπολιτικές στρατηγικές θα μπορούσαν να συμβάλουν στην αντιμετώπιση ορισμένων από τις πλέον πιεστικές προκλήσεις για ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως η δημογραφική αλλαγή, η πράσινη, η ψηφιακή και η βιομηχανική μετάβαση και η έλλειψη οικονομικά προσιτής στέγασης. 

Οι τοπικοί και περιφερειακοί ηγέτες υπέβαλαν το αίτημά τους ενόψει της δημοσίευσης ενός νέου θεματολογίου για τις πόλεις από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το οποίο συμπεριλήφθηκε από την Πρόεδρο Von der Leyen μεταξύ των προτεραιοτήτων της τρέχουσας θητείας. Παρότρυναν την Επιτροπή να εξασφαλίσει τη συμμετοχή των κωμοπόλεων, των πόλεων και των τοπικών και περιφερειακών αρχών σε όλα τα στάδια του σχεδιασμού του θεματολογίου και να παράσχει ειδική βοήθεια στους μικρούς και μεσαίους δήμους, καθώς και στις πόλεις. 

Η πολιτική συνοχής επενδύει στη βιώσιμη αστική ανάπτυξη

Τα μέλη της ΕτΠ υπογράμμισαν ότι το μοντέλο επιμερισμένης διαχείρισης της πολιτικής συνοχής —στο οποίο συμμετέχουν το ευρωπαϊκό, το εθνικό, το περιφερειακό και το τοπικό επίπεδο διακυβέρνησης— εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική πηγή χρηματοδότησης για τη βιώσιμη αστική ανάπτυξη. Ως εκ τούτου, ζήτησαν μια ισχυρή, ευέλικτη και μεταρρυθμισμένη πολιτική συνοχής μετά το 2027. Οι τοπικοί και οι περιφερειακοί ηγέτες προειδοποίησαν επίσης ότι οι κεντρικοί μηχανισμοί χρηματοδότησης της διαχείρισης, όπως ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, θα μπορούσαν να οδηγήσουν τις εθνικές κυβερνήσεις να παραμελήσουν τις τοπικές προτεραιότητες.  

Επιπλέον, οι περιφέρειες και οι πόλεις κάλεσαν τα κράτη μέλη να δοκιμάσουν μηχανισμούς παροχής κινήτρων βάσει των οποίων τα μη χρησιμοποιηθέντα κονδύλια από κεντρικές πολιτικές θα μπορούσαν να ανακατευθύνονται απευθείας σε περιφερειακά ολοκληρωμένα προγράμματα και να χρησιμοποιούνται ιδίως προς όφελος των αστικών και μητροπολιτικών περιοχών. 

Παράθεση

Εισηγητής Carmine Pacente (IT/Renew E.), δημοτικός σύμβουλος Μιλάνου: «Αναγνωρίζοντας τον αυξανόμενο ρόλο των αστικών και μητροπολιτικών περιοχών, η παρούσα γνωμοδότηση ζητεί ισχυρότερο αστικό θεματολόγιο της ΕΕ. Για παράδειγμα, ζητεί να αυξηθεί η χρηματοδότηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης για την αστική ανάπτυξη πέραν του σημερινού 8 % και να θεσπιστεί ελάχιστο και υποχρεωτικό αποθεματικό 5 % του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου+ για την αντιμετώπιση των ανισοτήτων και των στεγαστικών αναγκών. Επιπλέον, ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να εισαγάγουν στα εθνικά τους προγράμματα επιμερισμένης διαχείρισης χρηματοδοτικά αποθέματα για αστικές και μητροπολιτικές περιοχές με στόχο τη στήριξη των επενδύσεων.»    

Ιστορικό

• Βίντεο και φωτογραφίες από τη σύνοδο ολομέλειας.

• Μια λειτουργική αστική περιοχή αποτελείται από μια πυκνοκατοικημένη πόλη και μια λιγότερο πυκνοκατοικημένη ζώνη μετακίνησης, η αγορά εργασίας της οποίας είναι σε μεγάλο βαθμό ενσωματωμένη στην πόλη (πηγή: Eurostat).  

• Στις 15 Μαΐου, η ολομέλεια της ΕτΠ ψηφίζει επί δύο επειγόντων ψηφισμάτων σχετικά με τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την ενδιάμεση επανεξέταση των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής για την περίοδο 2021-27. Επιπλέον, στις 14 Μαΐου, τα μέλη της ΕτΠ ενέκριναν γνωμοδότηση με επίκεντρο την πολιτική συνοχής ως κινητήρια δύναμη για την επίτευξη των στόχων και των μεταρρυθμίσεων της ΕΕ. Τα δελτία Τύπου θα δημοσιευθούν στην ειδική ενότητα του ιστοτόπου της ΕτΠ. 

• Από τις 17 έως τις 19 Ιουνίου, η πόλη της Κρακοβίας (Πολωνία) θα φιλοξενήσει το Φόρουμ Πόλεων 2025, το οποίο θα επικεντρωθεί στη συλλογή ιδεών για την ανάπτυξη του θεματολογίου πολιτικής της ΕΕ για τις πόλεις.