UE musi zwiększyć odporność regionów na kryzysy, aby zagwarantować funkcjonowanie jednolitego rynku

Przywódcy lokalni i regionalniUE przypominają, że ich miasta i regiony zostały nierównomiernie dotknięte niedawnymi kryzysami, takimi jakpandemia COVID-19 i rosyjska wojna napastniczaprzeciwko Ukrainie. W opinii sporządzonej przez Ilpo Heltimoinena (FI/EKR),członka Rady Miasta Lappeenranta, Europejski Komitet Regionów (KR)wzywa nową Komisję Europejską do podjęcia działań w celu wzmocnieniaodporności gospodarczej regionów, ponieważma to decydujący wpływ na ich konkurencyjność i funkcjonowanie jednolitego rynku. Opinia została przyjęta na sesji plenarnej KR-uw dniu 8 października. 

Regiony Finlandii Wschodniej i państw bałtyckich, w szczególności, znacznie ucierpiały z powodustagnacji handlu i turystyki z Rosją, podczas gdy inne regiony są szczególnie dotknięte migracją, skutkami zmiany klimatu lub tendencjami demograficznymic. Miasta i regiony podkreślają silne powiązania między konkurencyjnością gospodarczą a odpornością i wzywają do wzmożenia wysiłków na rzecz zabezpieczeniaregionalnych łańcuchów wartości. Podkreślają znaczeniesilnych regionów przygranicznych dla bezpieczeństwa i odporności Unii Europejskiej i wzywają do uwzględnienia tego faktu w przyszłej polityce konkurencji i polityce spójności.  

„Chociaż z zadowoleniem przyjmuję fakt, że konkurencyjność zajmuje ważne miejsce w programie następnej kadencji ustawodawczej, w następstwie wstrząsów gospodarczych w ostatnich latach Komisja powinna również wzmocnić odporność gospodarczą obok konkurencyjności, przy jednoczesnym zwróceniu szczególnej uwagi na specyfikę regionalną. Na przykład mój region Karelia Południowa, położony na granicy z Rosją, otrzymywał znaczne korzyści gospodarcze z handlu i turystyki z Rosją, ale inwazja na Ukrainę i wynikające z niej sankcje wobec Rosji doprowadziły do poważnych wyzwań gospodarczych i w zakresie bezpieczeństwa dla naszego regionu”– mówi sprawozdawca Ilpo Heltimoinen, radny miasta Lappeenranta, które znajduje się zaledwie 20 km od granicy z Rosją. 

Przywódcy lokalni i regionalni wzywają UE do proaktywnego ukierunkowania wsparcia w celu wzmocnienia odporności regionów najbardziej narażonych na przyszłe wstrząsy gospodarcze. Komisja powinna również rozważyć możliwość wprowadzenia zasady„nieszkodzić odporności” w procesie decyzyjnym UE, aby zapewnićuwzględnienie odporności społeczno-gospodarczej regionów UE.  

W dokumencie opinion podkreślono potencjał transformacji ekologicznej i cyfrowej dla wielu regionów. Jednocześnie przyjęcie zasady neutralności technologicznej powinno umożliwić szereg różnych rozwiązań, przy jednoczesnym uwzględnieniu różnych okoliczności w regionach UE, aby uniknąć osłabienia ich dywersyfikacji gospodarczej i odporności. Komitet podkreśla potencjałenergii ze źródeł odnawialnychi energii jądrowej w zwiększaniu odporności i niezależności energetycznej UE oraz w osiąganiu celów w zakresie redukcji emisji dwutlenku węgla.  

„Jeżeli chodzi o inne wschodnie regiony przygraniczne z Rosją lub Białorusią, nasz region nie może budować energii wiatrowej, ponieważ jest to sprzeczne z wojskowymi operacjami radarowymi. Takie utrudnienia należy uwzględnić w kształtowaniu polityki UE, a UE musi wspierać regiony takie jak Karelia Południowa w przygotowywaniu się na wstrząsy gospodarcze i przezwyciężaniu ich skutków ze względu na ich wrażliwe położenie geopolityczne”– kontynuuje Heltimoinen. 

Kluczowymi elementami odporności są przystępna cenowo i bezpieczna produkcja energii, dostęp do wysokiej jakości usług i inwestycje w infrastrukturę cyfrową i połączenia transportowe,badania naukowe, edukacja i umiejętności. Dywersyfikacja gospodarcza regionów UE odgrywa kluczową rolęw działaniach na rzecz budowania odporności. Komitet podkreśla kluczową rolę MŚP w dywersyfikacji gospodarek regionalnych i łańcuchów dostaw, ponieważ zależność od ograniczonej liczby dużych pracodawców zwiększa podatność na wstrząsy gospodarcze w przypadku utraty uprawnień. Komisja powinna zatem zwrócić szczególną uwagę na wzmocnienie warunków ramowych dla MŚP i zmniejszenie obciążeń regulacyjnych.  

Wreszcie, Komitet uważa,że ważne jest posiadanie zharmonizowanych danych na temat odporności gospodarczej zregionów ll w celu opracowania odpowiednich instrumentów wsparcia dla regionów i opracowania skutecznych kryteriów wzmocnieniaodporności gospodarczejna szczeblu regionalnym. W związku z tym regionalne tablice wyników odporności opracowane w ramach wspólnych wysiłków badawczych UEpowinny zostać dopracowane i rozważone w kontekście europejskiego semestru. 

Więcej informacji: 

W dniu 9 października przedstawiciele wysokiego szczebla z Estonii, Finlandii, Łotwy, Litwy i Polski uczestnicząw sesji wysokiego szczeblazatytułowanej „Ruletka możliwości: Potencjał regionówgraniczących z krajami agresorami , która odbyła się w kontekście Europejskiego Tygodnia Regionów i Miast 2024. Uczestnicy omówili swoje poglądy na temat tego, w jaki sposób można ograniczyć pojawiające się wyzwania i stale zmieniające się otoczenie, co trzeba zrobić, aby ludzie i przedsiębiorstwa byli sąsiadami wrogiego reżimu, jak utrzymać wzrost gospodarczy i odporność oraz utrzymać wkład regionów w dobrobyt Europy. 

 Dane kontaktowe: 

Lauri Ouvinen
tel. +32 473536887
lauri.ouvinen@cor.europa.eu