Grenzen blijven noodmaatregelen belemmeren

Levens worden nog steeds in gevaar gebracht door administratieve problemen die noodhulpdiensten belemmeren bij het overschrijden van de binnengrenzen van de EU, waarschuwen lokale en regionale leiders. In de aanbevelingen die het Europees Comité van de Regio’s op 20 november heeft aangenomen, hebben zij er bij de nationale regeringen en regionale autoriteiten op aangedrongen meer inspanningen te leveren om met hun buren overeenkomsten te sluiten om noodhulpteams over de grenzen heen in staat te stellen. 

De aanbevelingen van het CvdR, die deels gebaseerd zijn op de ervaringen tijdens de COVID-19-pandemie, zullen bijdragen tot de lopende onderhandelingen over een lang uitgestelde EU-verordening, de verordening “Facilitating Cross-Border Solutions” (FCBS), die erop gericht is nationale en regionale overheden een kader te bieden om hen in staat te stellen belemmeringen voor grensoverschrijdende samenwerking weg te nemen. Het CvdR steunt de verordening.

Het CvdR stelt voor dat de EU nationale en regionale overheden zou kunnen aanmoedigen door een "model" voor grensoverschrijdende overeenkomsten inzake noodhulpdiensten op te stellen en te delen, op basis van voorbeelden van juridische oplossingen en operationele protocollen die in de hele EU worden gebruikt.

Het advies is opgesteld door Pavel Branda (CZ/ECR), locoburgemeester van Rádlo, wiens gemeenschap dicht bij de Tsjechische grens met Duitsland en Polen ligt. De heer Branda merkt op dat noodmaatregelen zonder grensoverschrijdende overeenkomsten kunnen worden voorkomen of vertraagd door bijvoorbeeld de niet-erkenning van beroepskwalificaties, rijbewijzen, uitrusting en verzekeringen.

In het advies wordt opgemerkt dat de grensoverschrijdende samenwerking tussen noodhulpdiensten in buitengewone grootschalige crises relatief soepel verloopt dankzij EU-wetgeving en interstatelijke overeenkomsten. De dagelijkse grensoverschrijdende samenwerking tussen reddingsdiensten wordt echter bemoeilijkt door juridische en administratieve belemmeringen, financiële kwesties en technische belemmeringen, zoals communicatiesystemen. De COVID-19-pandemie heeft duidelijk gemaakt dat dergelijke problemen op veel gebieden blijven bestaan, ondanks decennia van toenemende grensoverschrijdende samenwerking die op regionaal of nationaal niveau is overeengekomen.

Het CvdR prees een voorstel van de Europese Commissie voor een Europese ruimte voor gezondheidsgegevens (EHDS) als een potentieel "zeer nuttige" manier om de veilige uitwisseling van gezondheidsgegevens te ondersteunen.

Beperkte taalvaardigheden blijven een belangrijk bijkomend probleem. De aanbevolen antwoorden variëren van een groter gebruik van realtime vertaaltechnologieën en gerichte opleiding tot vroeg taalonderwijs in grensregio’s.

In het CvdR-advies, waarin wordt gesteld dat sommige belemmeringen "gemakkelijk kunnen worden weggenomen als het EU-acquis naar behoren wordt uitgevoerd", wordt aangegeven hoe nationale en regionale overheden EU-financieringsprogramma's, regelgevingskaders en specifieke grensoverschrijdende mechanismen kunnen gebruiken om grensoverschrijdende samenwerking, regionale integratie en veerkracht te verbeteren. Het merkt met name op dat een steeds populairder juridisch mechanisme dat bedoeld is om de samenwerking tussen grensregio’s te vergemakkelijken – Europese groeperingen voor territoriale samenwerking (EGTS’en) – “zeer doeltreffend” is gebleken, ook tijdens de pandemie.

Citaat:

Pavel Branda (CZ/ECR), locoburgemeester van Rádlo en CvdR-rapporteur over hetwegnemen van belemmeringen voor de samenwerking tussen noodhulpdiensten in de grensregio’s van de EU: "In de aanbevelingen in het advies wordt aangegeven welke stappen moeten worden genomen om de grensoverschrijdende samenwerking bij noodhulpdiensten te versterken. Aan veel grenzen kunnen ambulances of brandweerwagens de grens niet oversteken, ondanks het feit dat dit het leven van mensen in gevaar brengt, en mensen kunnen geen gebruik maken van de ziekenhuizen die het dichtst bij hen staan, omdat ze zich aan de andere kant van de grens bevinden. Voorbeelden zoals deze oproep om te evolueren naar een situatie waarin noodhulpdiensten automatisch kunnen worden verstrekt en gegevens aan beide zijden van de grens kunnen worden opgehaald door onnodige obstakels weg te nemen. Als iemand die een grensregio vertegenwoordigt, ken ik uit de eerste hand het belang van grensoverschrijdende samenwerking en de reële impact ervan op grensoverschrijdende gemeenschappen."

Achtergrondinformatie:

Op 14 november heeft het CvdR in Boedapest officieel hetEuropees grensoverschrijdend platformgelanceerd, de opvolger van het platform voor Europese groeperingen voor territoriale samenwerking (EGTS’en), dat tot doel heeft alle actoren op het gebied van grensoverschrijdende samenwerking bijeen te brengen, van grenssteden en -regio’s tot EGTS’en en Euroregio’s. Tot dusver hebben meer dan 130 belanghebbenden zich aangesloten bij het nieuwe platform, dat zal worden beheerd in samenwerking met de Associatie van Europese grensregio’s (AEBR),de Centraal-Europese Dienst voor grensoverschrijdende initiatieven (CESCI)en de grensoverschrijdende operationele missie (MOT).