Autoregio’s in Europa vragen om gerichte EU-investeringen om een rechtvaardige transitie in de automobielsector te waarborgen

De Europese automobielsector ondergaat een snelle transformatie als gevolg van de verschuiving naar emissievrije mobiliteit, digitalisering en wereldwijde concurrentie. In dit verband is de Alliantie van automobielregio’s (ARA) in München bijeengekomen voor haar vierde jaarlijkse politieke conferentie, waarin werd opgeroepen tot specifieke EU-financiering voor innovatie en infrastructuur, een versnelde uitrol van netwerken voor elektrische en alternatieve brandstoffen en steun voor kmo’s en regionale clusters om een eerlijke en concurrerende transitie te waarborgen. 

De Europese automobielsector ondergaat een ingrijpende transitie naar emissievrije mobiliteit, versnelde digitalisering en toenemende wereldwijde concurrentie, waardoor de eisen aan de industrie en haar regio’s opnieuw worden vormgegeven. Tegelijkertijd zorgen handelsspanningen, kwetsbaarheden in de toeleveringsketen en ongelijke infrastructuur voor extra druk op fabrikanten, leveranciers en werknemers. In dit verband heeft de Alliantie van automobielregio’s (ARA) op uitnodiging van de regio Beieren en het Europees Comité van de Regio’s haar vierde jaarlijkse politieke conferentie in München gehouden, waaraan vertegenwoordigers van de meeste van haar 38 aangesloten regio’s deelnamen in de marge van de IAA-autobeurs. De regionale leiders beoordeelden de uitdagingen van de sector en stelden gezamenlijke eisen om een rechtvaardige en inclusieve transitie te waarborgen. 

Tijdens de conferentie hebben de ARA-leden de Verklaring van München aangenomen, waarin zij de ambitie van de Alliantie bevestigen om de transitie van de automobielsector naar klimaatneutraliteit tegen 2035 te bevorderen en tegelijkertijd de noodzaak benadrukken van een eerlijke transitie die werknemers, bedrijven en gemeenschappen in heel Europa ondersteunt. De ARA-leden benadrukten dat elektrificatie een belangrijke aanjager van decarbonisatie blijft, maar drongen aan op een technologieneutrale aanpak waarbij biobrandstoffen, e-brandstoffen en waterstof ook een aanvullende rol kunnen spelen. Zij benadrukten dat flexibiliteit bij technologische keuzes van essentieel belang is om het concurrentievermogen te behouden, innovatie te ondersteunen en de regionale diversiteit te weerspiegelen. 

Vertegenwoordigers van de regio’s benadrukten dat de groene en de digitale transitie van de sector grote investeringen in technologie, infrastructuur, innovatie en vaardigheden vereisen, en tegelijkertijd waarschuwen voor risico’s van vergeldingstarieven en verstoorde toeleveringsketens die al gevolgen hebben voor regionale economieën. Zij riepen op tot een specifieke plaatsgebonden dimensie van een rechtvaardige transitie in de volgende EU-begroting (2028–34), eisten dat de Commissie de financiering verhoogt en benadrukten dat automobielregio’s, die al zwaar investeren in innovatie, mobiliteit en vaardigheden, expliciet moeten worden opgenomen. 

De regionale leiders waren ingenomen met het industrieel actieplan van de Europese Commissie en de oprichting van een Europese alliantie voor autonoom rijden, maar uitten hun bezorgdheid over het gebrek aan territoriale focus in de EU-maatregelen. Zij betreurden de uitsluiting van ARA van de strategische dialoog over de toekomst van de industrie en riepen op tot nauwere samenwerking met regionale autoriteiten bij de uitrol van oplaadinfrastructuur, de ondersteuning van kmo’s en leveranciers en investeringen in gigafabrieken, recycling en innovatie-ecosystemen. 

Werkgelegenheid en vaardigheden stonden ook centraal in de discussies. De ARA-leden benadrukten de noodzaak van meer opleiding en omscholing, nauwere samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven en meer EU-steun via het Europees Sociaal Fonds Plus en het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering.  

Citaten

Kata Tüttő (HU/PSE), voorzitter van het Europees Comité van de Regio’s: "De automobielsector is een economische motor, maar veel meer dan dat: het is een culturele hoeksteen die de identiteit, het levensonderhoud en de aspiraties van de Europeanen vormgeeft. Als regionale en lokale leiders weten we hoe moeilijk het is voor de Europese automobielsector om zijn transitie voort te zetten als de tariefoorlog, en de verslechtering van het internationale scenario leidt tot verdere instabiliteit en verstoringen.  Hoewel we ernaar streven bedrijven en werknemers te helpen zich om te scholen en te innoveren en de toepassing van schonere oplossingen ter plaatse te bevorderen, moeten we samen mobiliseren om te voorkomen dat de volgende generatie EU-investeringen - ondersteund door de begroting 2028-2034 - de rol van regio’s sterk verzwakken, zoals voorgesteld door de Europese Commissie. In plaats daarvan moeten we hen mondiger maken en cohesie en concurrentievermogen combineren om een rechtvaardige en inclusieve transitie te stimuleren." 

Guido Guidesi, regionaal minister van Regionale Ontwikkeling van Lombardije en voorzitter van de ARA: “De Europese Commissie moet nu kiezen of zij de Europese automobielindustrie wil beschermen of de hele sector wil laten instorten. Tenzij de huidige regels en het huidige kader worden herzien, krijgen Chinese fabrikanten een bijna exclusieve controle. Europa zal intussen te maken krijgen met massale werkloosheid, aangezien deze industrie - direct en indirect - 13 miljoen banen ondersteunt. Met een benadering waarbij alleen elektriciteit wordt gebruikt, zullen de milieudoelstellingen alleen worden gehaald ten koste van industriële woestijnvorming. De Commissie moet beslissen – de tijd is verstreken.” 

Tobias Gotthardt (DE/Renew), staatssecretaris van het Beierse ministerie van Economie, Regionale Ontwikkeling en Energie en vicevoorzitter van de ARA: De automobielsector moet nu volledig versnellen en een duidelijke koers varen: Europa moet doortastend en eensgezind optreden om de automobielindustrie op maat gesneden steun voor verandering te bieden en samen een nieuw concurrentievermogen tot stand te brengen. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen heeft aangekondigd dat zij van de transformatie van de automobielindustrie een prioriteit zal maken voor haar tweede ambtstermijn. Wij automotive regio's nemen haar op haar woord en eisen actie. De volgende stappen van het actieplan voor de automobielindustrie, dat de Europese Commissie eerder dit jaar heeft gepresenteerd, zullen doorslaggevend zijn: we hebben een duidelijke, doeltreffende aanpak nodig – geen papieren tijger met veel hete lucht. Europa moet concrete resultaten boeken om zijn industriële toekomst veilig te stellen.” 

Anne Sander, regionaal raadslid voor de regio Grand Est en ondervoorzitter van de ARA: “Onze aanwezigheid vandaag in München toont zowel onze vastberadenheid als de dringende noodzaak voor Europa om zijn routekaart voor de transitie naar de automobielsector te verduidelijken, met duidelijke toezeggingen ten aanzien van de regio’s. Dit gaat niet alleen over de industrie, maar ook over gebieden en de mensen die deze sector in leven houden. De overgang zal alleen slagen als ze territoriaal is. Regio’s bevinden zich, via partnerschappen met lokale overheden, bedrijven, opleidingscentra, universiteiten en werknemers, in een unieke positie om samen doeltreffende oplossingen te ontwerpen – waar top-downbenaderingen vaak mislukken. Het optreden van de regio's is een essentiële hefboom voor concurrentievermogen en transitie: als zodanig moet het worden gewaardeerd, beschermd en gefinancierd voor de toekomst." 

Achtergrond

• De Alliantie van automobielregio’s is een initiatief van het Europees Comité van de Regio’s, bestaande uit 38 deelnemende regio’s, dat de noodzaak erkent van doortastende maatregelen om de klimaatdoelstellingen van de EU te verwezenlijken. Het is bedoeld om regio’s samen te brengen met een sterke automobielsector die een actieve rol willen spelen bij het koolstofvrij maken van de vervoerssector en willen bijdragen aan de verwezenlijking van de doelstellingen van de Europese Green Deal, om een rechtvaardige transitie voor automobielregio’s te waarborgen. De Alliantie wordt momenteel voorgezeten door de regio Lombardije. Vanaf 2026 wordt het voorzitterschap overgedragen aan de regio Grand-Est. 

• Met de goedkeuring van de uitfasering van de interne verbranding tegen 2035 heeft de alliantie een belangrijke rol te spelen: de Europese Commissie krijgt de opdracht om uiterlijk eind 2025 verslag uit te brengen over de begrotingsmiddelen die nodig zijn om deze transitie voor iedereen billijk te maken. De wetgevers roepen de Europese Commissie op haar verslag te baseren op de werkzaamheden van de Alliantie van automobielregio’s.  

Contact

Theresa Sostmann  

Tel.: +32475999415 

Theresa.Sostmann@cor.europa.eu