Éilíonn réigiúin gluaisteán na hEorpa infheistíocht spriocdhírithe ón Aontas chun aistriú cóir a chinntiú in earnáil na ngluaisteán

Tá claochlú tapa ag teacht ar earnáil mótarfheithiclí na hEorpa, arb é an t-aistriú chuig soghluaisteacht astaíochtaí nialasacha, digitiú agus iomaíocht dhomhanda is cúis leis. Sa chomhthéacs sin, tháinig Comhghuaillíocht Réigiúin na nGluaisteán (ARA) le chéile in München dá 4ú comhdháil pholaitiúil bhliantúil, agus d’iarr sí go dtabharfaí cistiú tiomnaithe ón Aontas don nuálaíocht agus don bhonneagar, go gcuirfí dlús le leathadh amach líonraí leictreacha agus breoslaí malartacha, agus go dtabharfaí tacaíocht do FBManna agus do bhraislí réigiúnacha chun aistriú cothrom iomaíoch a áirithiú. 

Tá earnáil mótarfheithiclí na hEorpa ag aistriú go mór i dtreo soghluaisteacht astaíochtaí nialasacha, dlús a chur leis an digitiú agus leis an iomaíocht dhomhanda atá ag dul i méid, agus na héilimh ar an tionscal agus ar a réigiúin á n-athmhúnlú aici. Ag an am céanna, tá teannas trádála, leochaileachtaí sa slabhra soláthair agus bonneagar míchothrom ag cur brú ar mhonaróirí, ar sholáthróirí agus ar oibrithe. Sa chomhthéacs sin, thionóil Comhghuaillíocht Réigiúin na nGluaisteán (ARA) a ceathrú comhdháil pholaitiúil bhliantúil in München, inar tháinig ionadaithe le chéile ó fhormhór a 38 réigiún is comhaltaí ar imeall aonach gluaisteán IAA ar chuireadh ó Réigiún na Baváire agus ó Choiste Eorpach na Réigiún. Rinne na ceannairí réigiúnacha measúnú ar dhúshláin na hearnála agus leag siad amach éilimh chomhpháirteacha chun aistriú cóir cuimsitheach a áirithiú. 

Le linn na comhdhála, ghlac comhaltaí ARA Dearbhú München, lena n-athdhearbhaítear uaillmhian na Comhghuaillíochta aistriú na hearnála mótarfheithiclí i dtreo na haeráidneodrachta a chur chun cinn faoi 2035 agus béim á leagan ag an am céanna ar an ngá atá le haistriú cothrom a thacaíonn le hoibrithe, gnólachtaí agus pobail ar fud na hEorpa. Chuir comhaltaí ARA i bhfios go láidir go bhfuil an leictriú fós ina spreagadh tábhachtach don dícharbónú ach d’áitigh siad go mbeadh cur chuige atá neodrach ó thaobh na teicneolaíochta de ann lenar féidir ról comhlántach a bheith ag bithbhreoslaí, ríomhbhreoslaí agus hidrigin freisin. Chuir siad chun suntais go bhfuil solúbthacht i roghanna teicneolaíochta ríthábhachtach chun an t-iomaíochas a chaomhnú, chun tacú leis an nuálaíocht agus chun an éagsúlacht réigiúnach a léiriú. 

Chuir ionadaithe na réigiún i bhfios go láidir go n-éilíonn aistrithe glasa agus digiteacha na hearnála infheistíochtaí móra sa teicneolaíocht, sa bhonneagar, sa nuálaíocht agus i scileanna, agus ag an am céanna go dtugann siad rabhadh faoi rioscaí a bhaineann le taraifí díoltais agus go gcuireann siad isteach ar shlabhraí soláthair a dhéanann difear do gheilleagair réigiúnacha cheana féin. D’iarr siad go mbeadh gné thiomnaithe ann maidir leis an aistriú cóir áitbhunaithe sa chéad bhuiséad eile de chuid an Aontais (2028–34), agus d’éiligh siad go méadódh an Coimisiún an cistiú agus chuir siad i bhfios go láidir nach mór réigiúin mótarfheithiclí, atá ag infheistiú go mór cheana féin sa nuálaíocht, sa tsoghluaisteacht agus i scileanna, a chur san áireamh go sainráite. 

Cé gur díol sásaimh dóibh Plean Gníomhaíochta Tionsclaíoch an Choimisiúin Eorpaigh agus seoladh na Comhghuaillíochta Eorpaí don Tiomáint Fhéinrialaitheach, chuir na ceannairí réigiúnacha in iúl gur cúis imní dóibh an easpa fócais chríochaigh i mbearta an Aontais. B’oth leo gur eisiadh ARA ón Idirphlé Straitéiseach maidir le todhchaí an tionscail agus d’iarr siad go mbeadh comhar níos dlúithe ann leis na húdaráis réigiúnacha chun bonneagar luchtaithe a chur i bhfeidhm, chun tacú le FBManna agus soláthraithe, agus chun infheistíocht a dhéanamh in éiceachórais gigeamhonarchana, athchúrsála agus nuálaíochta. 

Cuireadh fostaíocht agus scileanna i gcroílár an phlé freisin. Leag comhaltaí ARA béim ar an ngá atá le hoiliúint agus athsciliú níos láidre, le comhar níos dlúithe idir an t-oideachas agus an tionsclaíocht, agus le tacaíocht threisithe ón Aontas trí Chiste Sóisialta na hEorpa Plus agus tríd an gCiste Eorpach um Choigeartú don Domhandú.  

Sleachta

Kata Tüttő (HU/PSE), Uachtarán Choiste Eorpach na Réigiún: “Is inneall eacnamaíoch í earnáil na ngluaisteán, ach tá i bhfad níos mó i gceist léi ná sin: is bunchloch chultúrtha é, lena múnlaítear féiniúlachtaí, slite beatha agus mianta mhuintir na hEorpa. Mar cheannairí réigiúnacha agus áitiúla, is eol dúinn a dheacra atá sé d’earnáil mótarfheithiclí na hEorpa leanúint dá haistriú mar an cogadh taraife, agus tá tuilleadh éagobhsaíochta agus cur isteach á spreagadh mar gheall ar an scéal idirnáisiúnta a bheith ag dul in olcas.  Cé go n-oibrímid chun cabhrú le cuideachtaí agus le hoibrithe athsciliú agus nuáil a dhéanamh agus chun glacadh réiteach níos glaine ar an láthair a chur chun cinn, ní mór dúinn slógadh le chéile ionas nach lagóidh an chéad ghlúin eile d’infheistíochtaí an Aontais – le tacaíocht ó bhuiséad 2028-2034 – ról na réigiún go mór, mar a mhol an Coimisiún Eorpach. Ina ionad sin, ní mór dúinn iad a chumhachtú, agus comhtháthú agus iomaíochas a chomhcheangal chun aistriú cóir cuimsitheach a chur chun cinn.” 

Guido Guidesi, Aire Réigiúnach Forbartha Réigiúnaí na Lombairde agus cathaoirleach ARA: “Ní mór don Choimisiún Eorpach a roghnú anois tionscal gluaisteán na hEorpa a chosaint nó ligean don earnáil ar fad titim as a chéile. Mura ndéantar athbhreithniú ar na rialacha agus ar an gcreat atá ann faoi láthair, tabharfar rialú beagnach eisiach do mhonaróirí na Síne. Idir an dá linn, fágfar an Eoraip chun dul i ngleic le holl-dífhostaíocht, toisc go dtacaíonn an tionscal seo - go díreach agus go hindíreach - le 13 mhilliún post. Le cur chuige ‘leictreach amháin’, ní bhainfear amach spriocanna comhshaoil ach amháin ar chostas an ghaineamhlaithe thionsclaíoch. Ní mór don Choimisiún cinneadh a dhéanamh – tá an t-am caite.’ 

Tobias Gotthardt (DE/Renew), Státrúnaí Aireacht Geilleagair, Forbartha Réigiúnaí agus Fuinnimh na Baváire agus Leas-Chathaoirleach ARA: Ní mór d’earnáil na ngluaisteán dlús iomlán a chur léi anois agus rith soiléir a bheith aici: Ní mór don Eoraip gníomhú go dána agus i gcomhar le chéile chun tacaíocht shaincheaptha don athrú a chur ar fáil do thionscal na ngluaisteán agus chun iomaíochas nua a bhaint amach le chéile. D’fhógair Uachtarán an Choimisiúin Ursula von der Leyen go mbeidh claochlú thionscal na ngluaisteán ina thosaíocht dá dara téarma oifige. Glacann réigiúin na ngluaisteán léi ag a focal agus ag éileamh gníomhaíochta. Beidh na chéad chéimeanna eile den Phlean Gníomhaíochta d'Fheithiclí, a chuir an Coimisiún Eorpach i láthair níos luaithe i mbliana, cinntitheach: ní mór dúinn beart soiléir, éifeachtach a dhéanamh – ní tíogair páipéir le go leor aer te. Ní mór don Eoraip torthaí nithiúla a bhaint amach chun a todhchaí thionsclaíoch a chinntiú.’ 

Anne Sander, Comhairleoir Réigiúnach do Réigiún Grand Est agus Leas-Chathaoirleach ARA: “Léiríonn ár láithreacht inniu in München ár ndiongbháilteacht agus an géarghá atá ann go ndéanfadh an Eoraip a treochlár don aistriú mótarfheithiclí a shoiléiriú, le gealltanais shoiléire i leith na réigiún. Ní bhaineann sé seo leis an tionscal amháin, ach le críocha agus leis na daoine a choinníonn an earnáil seo beo. Ní éireoidh leis an aistriú ach amháin má dhéantar é a chríochú. Tá réigiúin, trí chomhpháirtíochtaí le húdaráis áitiúla, gnólachtaí, ionaid oiliúna, ollscoileanna agus fostaithe, i riocht uathúil chun réitigh éifeachtacha a chomhdhearadh – i gcás ina dteipeann ar chur chuige ón mbarr anuas go minic. Is luamhán riachtanach iomaíochais agus aistrithe é gníomhaíocht na réigiún: mar sin, ní mór é a luacháil, a chosaint agus a mhaoiniú don todhchaí." 

Cúlra

• Is tionscnamh de chuid Choiste Eorpach na Réigiún é Comhghuaillíocht Réigiúin na nGluaisteán, ina bhfuil 38 réigiún rannpháirteacha, ina n-aithnítear an gá atá le gníomhaíocht chinntitheach chun spriocanna aeráide an Aontais a bhaint amach. Is é is aidhm dó réigiúin a thabhairt le chéile ina bhfuil earnáil láidir mótarfheithiclí ar mian leo ról gníomhach a bheith acu i ndícharbónú na hearnála iompair agus rannchuidiú le spriocanna an Chomhaontaithe Ghlais don Eoraip a bhaint amach, chun aistriú cóir a áirithiú do réigiúin mótarfheithiclí. Tá réigiún na Lombairde ina chathaoirleach ar an gComhghuaillíocht faoi láthair. Ó 2026 ar aghaidh, tabharfar an chathaoirleacht ar láimh do réigiún Grand-Est. 

• Le glacadh an deireadh atá á chur leis an dóchán inmheánach de réir a chéile faoi 2035, tá ról lárnach ag an gComhghuaillíocht: tá sainordú ag an gCoimisiún Eorpach tuarascáil a thabhairt faoi dheireadh 2025 maidir leis na hacmhainní buiséadacha is gá chun an t-aistriú sin a dhéanamh cothrom do chách. Iarrann na reachtóirí ar an gCoimisiún Eorpach a thuarascáil a bhunú ar obair Chomhghuaillíocht Réigiúin na nGluaisteán.  

Teagmháil

Theresa Sostmann  

Teil: +32475999415 

Theresa.Sostmann@cor.europa.eu