Διεύρυνση: προβολή της αποκέντρωσης, της δημοκρατίας και της οικονομίας σε διμερείς συναντήσεις

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών ολοκλήρωσε στις 16 Δεκεμβρίου μια περίοδο συναντήσεων με τοπικούς και περιφερειακούς πολιτικούς από χώρες που επιθυμούν να προσχωρήσουν στην ΕΕ, με συζητήσεις στο Pirot με σέρβους τοπικούς και περιφερειακούς πολιτικούς και στην Κωνσταντινούπολη με ηγέτες από όλο το πολιτικό φάσμα στην Τουρκία.

Καθεμία από τις οκτώ εκτός έδρας συνεδριάσεις αξιολόγησε την τρέχουσα πρόοδο όσον αφορά τις μεταρρυθμίσεις που σχετίζονται με την ΕΕ, με χωριστές συζητήσεις σχετικά με στοιχεία του θεματολογίου προσχώρησης που είναι ιδιαίτερα επίκαιρα και πιεστικά για τις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές στη συγκεκριμένη περιοχή.

Ο τρόπος χρήσης των κονδυλίων της ΕΕ για την οικονομική ανάπτυξη βρέθηκε στο επίκεντρο των συναντήσεων με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές της Αλβανίας, του Μαυροβουνίου και της Σερβίας, με τις ευκαιρίες για τους νέους να προκαλούν ιδιαίτερη ανησυχία στο Κόσοβο*. Στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, η συζήτηση επικεντρώθηκε στις ανάγκες τοπικής ανάπτυξης και στην ανάπτυξη των ικανοτήτων των τοπικών και περιφερειακών διοικήσεων, ενώ οι προκλήσεις για την τοπική δημοκρατία ήταν στο προσκήνιο στην Τουρκία. Η πολιτική και δημοσιονομική αποκέντρωση ήταν στο επίκεντρο της Αλβανίας και της Μολδαβίας. Η συνέχιση των μεταρρυθμίσεων αποκέντρωσης και οι προετοιμασίες για την ανασυγκρότηση συζητήθηκαν με τις ουκρανικές τοπικές και περιφερειακές αρχές σε συνεδρίαση στο Prešov της Σλοβακίας.

Οι συνεδριάσεις πραγματοποιήθηκαν λίγο μετά τη δημοσίευση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στις 4 Νοεμβρίου, των εκθέσεών της σχετικά με την πρόοδο κάθε χώρας όσον αφορά το πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων που συμφωνήθηκε με την ΕΕ. Οι ανταλλαγές θα τροφοδοτήσουν άμεσα την αξιολόγηση των εκθέσεων της Επιτροπής από την ΕτΠ, ενώ οι συστάσεις έχουν προγραμματιστεί να εγκριθούν τον Μάρτιο του 2026.

Αντανακλώντας τη δυναμική προς τη διεύρυνση, η ΕτΠ αποφάσισε φέτος να αναβαθμίσει τις σχέσεις εργασίας με τις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές σε τέσσερις εταίρους. Υπάρχουν πλέον ειδικές ομάδες εργασίας με τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, το Κόσοβο*και τη Μολδαβία, καθώς και μια νέα μικτή συμβουλευτική επιτροπή —μια πιο διαρθρωμένη πλατφόρμα διαλόγου και συνεργασίας— με την Αλβανία. Εκκρεμούν επίσημες αποφάσεις των Συμβουλίων Σταθεροποίησης και Σύνδεσης σχετικά με τη μετατροπή των ομάδων εργασίας με τη Μολδαβία και την Ουκρανία σε μικτές συμβουλευτικές επιτροπές (ΜΣΕ).

Δεδομένων των πρόσφατων τοπικών εκλογών, δεν κατέστη δυνατή η συνεδρίαση της ΜΣΕ «Βόρεια Μακεδονία». Η ΕτΠ διατηρεί διάλογο με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές της Γεωργίας, η οποία έχει αναστείλει μονομερώς τη διαδικασία προσχώρησής της, μέσω της Διάσκεψης των Τοπικών και Περιφερειακών Αρχών για την Ανατολική Εταιρική Σχέση (ΔΠΤΑΑΕΣ). Η ΔΠΤΑΑΕΣ πραγματοποίησε την ετήσια συνεδρίασή της στις 27 Οκτωβρίου. 

Αποσπάσματα:

Csaba Borboly (RO/EPP), πρόεδρος της ομάδας εργασίας «Βοσνία-Ερζεγοβίνη» και αντιπρόεδρος του κομητειακού συμβουλίου Harghita: «Ερχόμενοι στο Brčko, στείλαμε ένα σαφές μήνυμα: Το ευρωπαϊκό μέλλον της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης θα οικοδομηθεί από το τοπικό επίπεδο και πάνω. Ο Μπρτσκο έχει δείξει ότι όταν οι κοινότητες ενώνουν τις δυνάμεις τους, μπορούν να υπερβούν τις διαιρέσεις και να προσφέρουν σταθερότητα, μεταρρυθμίσεις και οικονομικές ευκαιρίες στους πολίτες τους. Η ομάδα εργασίας μας θα συνεχίσει να λειτουργεί ως γέφυρα μεταξύ των τοπικών ηγετών στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και των θεσμικών οργάνων της ΕΕ στις Βρυξέλλες, διασφαλίζοντας ότι οι τοπικές ανάγκες ακούγονται και ότι η στήριξη της ΕΕ φτάνει στις τοπικές κοινότητες.»

Gillian Coughlan (IE/RE), πρόεδρος της ομάδας εργασίας «Κόσοβο» και μέλος του κομητειακού συμβουλίου του Κορκ: «Θα ήθελα να συγχαρώ θερμά τον ενθουσιασμό και τη δέσμευση των τοπικών εταίρων μας επί τόπου στο Κόσοβο, κάτι που ήταν εμφανές καθ’ όλη τη διάρκεια της φθινοπωρινής συνεδρίασης της ομάδας εργασίας μας στην Πρίστινα. Η δέσμευση και το άνοιγμά τους στη συνεργασία αποτελούν ισχυρά θεμέλια για συνεχή πρόοδο. Είμαι επίσης ιδιαίτερα ευγνώμων για τις δύο εκπαιδευτικές επισκέψεις μελέτης που διοργανώθηκαν για την ομάδα εργασίας. Η επίσκεψη στο σχολείο ήταν ιδιαίτερα εμπνευσμένη, καθώς κατέδειξε έντονα την κοινή φιλοδοξία για ευθυγράμμιση με τα ευρωπαϊκά πρότυπα στον τομέα της εκπαίδευσης και την πραγματική επιθυμία για επενδύσεις σε ένα καλύτερο μέλλον για τις επόμενες γενιές.»

Nikola Dobroslavić (HR/EPP), πρόεδρος της ΜΣΕ Μαυροβούνιο και νομάρχης της κομητείας Dubrovnik-Neretva: «Είναι θετικό το γεγονός ότι το Μαυροβούνιο, σύμφωνα με τη δήλωση του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Antonio Costa, έχει προχωρήσει περισσότερο στη διαδικασία προσχώρησης στην ΕΕ και ότι έχει ευρεία υποστήριξη από τους πολίτες του σε αυτή την πορεία. Οι αρχές του Μαυροβουνίου πρέπει να συνεχίσουν να εργάζονται επίμονα για την εκπλήρωση των κριτηρίων προσχώρησης, όπως το κράτος δικαίου, η καταπολέμηση της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος, η ελευθερία των μέσων ενημέρωσης, τα δικαιώματα των μειονοτήτων, η ισότητα των φύλων, οι σχέσεις με τις γειτονικές χώρες και η ευθυγράμμιση με την εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας της ΕΕ.»

Anna Magyar (HU/ECR), πρόεδρος της ΜΣΕ Σερβία και μέλος του κομητειακού συμβουλίου του Csongrád Megye: «Τέτοια συνάντηση δεν πραγματοποιήθηκε τα τελευταία δύο χρόνια και, ως εκ τούτου, σήμερα μοιάζει με την αρχή ενός νέου κύκλου, ο οποίος ελπίζουμε ότι θα ολοκληρωθεί με τη Σερβία ως πλήρες μέλος της ΕΕ. Οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές είναι καίριας σημασίας για τη στήριξη των στόχων της Σερβίας που σχετίζονται με την ΕΕ. Η διεύρυνση δεν είναι απλώς μια τεχνική διαδικασία· οι δήμαρχοι και οι σύμβουλοι διαδραματίζουν αποφασιστικό ρόλο στη μετατροπή των ευκαιριών που προσφέρει σε πραγματικά αποτελέσματα επί τόπου.»

Antonio Mazzeo (IT/PES), πρόεδρος της ΜΣΕ «Αλβανία» και πρόεδρος του Περιφερειακού Συμβουλίου της Τοσκάνης: «Η πορεία της Αλβανίας προς την ένταξη στην ΕΕ οικοδομείται μέσω του ενεργού ρόλου των δήμων και των περιφερειών της. Η Μικτή Συμβουλευτική Επιτροπή δείχνει ότι η ισχυρή τοπική δημοκρατία, η δημοσιονομική αποκέντρωση και η αποτελεσματική πρόσβαση σε κονδύλια της ΕΕ είναι ουσιαστικής σημασίας για την επίτευξη πραγματικής προόδου για τους πολίτες. Ενδυναμώνοντας τις τοπικές αρχές μέσω της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης και των βιώσιμων δημόσιων επενδύσεων, ενισχύουμε τις μεταρρυθμίσεις, την κοινωνική συνοχή και την εμπιστοσύνη της Αλβανίας στο ευρωπαϊκό εγχείρημα. Η Ευρώπη είναι το κοινό μας πεπρωμένο – και είναι και το πεπρωμένο της Αλβανίας.» 

Περισσότερες πληροφορίες:

• Ημερήσιες διατάξεις: Ημερήσιες διατάξεις για τις συνεδριάσεις των μικτών συμβουλευτικών επιτροπών με την Αλβανία (4 Δεκεμβρίου), το Μαυροβούνιο (4 Δεκεμβρίου) και τη Σερβία (16 Δεκεμβρίου) και για τις συνεδριάσεις των ομάδων εργασίας για τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη (2 Δεκεμβρίου), το Κόσοβο (30 Οκτωβρίου), τη Μολδαβία (24 Νοεμβρίου), την Τουρκία (16 Δεκεμβρίου) και την Ουκρανία (28 Νοεμβρίου).
• Δελτία Τύπου: Ομάδα εργασίας για τη Μολδαβία (24 Νοεμβρίου), Ομάδα εργασίας για την Ουκρανία (28 Νοεμβρίου), Ομάδα εργασίας για την Τουρκία (16 Δεκεμβρίου).
• Έκθεση για τη διεύρυνση 2024: Ενημερωτικά δελτία σχετικά με τις γνωμοδοτήσεις της ΕτΠ με θέμα «Δέσμη μέτρων για τη διεύρυνση 2024 για τα Δυτικά Βαλκάνια και την Τουρκία» (εισηγητής: Jean-Luc Vanraes, BE/RE, δημοτικός σύμβουλος Uccle) και Ουκρανία, Μολδαβία και Γεωργία (εισηγητής: Aleksandra Dulkiewicz, PL/EPP, δήμαρχος Γκντανσκ).
• Έκθεση για τη διεύρυνση 2025: Εισηγητές της ΕτΠ για τη δέσμη μέτρων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη διεύρυνση 2025 είναι η κ. Gillian Coughlan (IE/RE), μέλος του κομητειακού συμβουλίου του Κορκ (Δυτικά Βαλκάνια και Τουρκία) και ο κ. Patrick Molinoz (FR/PES), αντιπρόεδρος της περιφέρειας Bourgogne-Franche-Comté (Ουκρανία, Μολδαβία και Γεωργία). Στιγμιότυπα από τις εκθέσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
• Πλατφόρμες της ΕτΠ: Ομάδες εργασίας και Μικτές Συμβουλευτικές Επιτροπέςκαι Διάσκεψη των Περιφερειακών και Τοπικών Αρχών για την Ανατολική Εταιρική Σχέση (ΔΠΤΑΑΕΣ).

* Η ονομασία αυτή χρησιμοποιείται με επιφύλαξη των θέσεων ως προς το καθεστώς και συνάδει με την απόφαση 1244/1999 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και τη γνώμη του Διεθνούς Δικαστηρίου σχετικά με τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου.