Reformy jednolitego rynku muszą dotrzeć do szczebla lokalnego i regionalnego lub grozić upadkiem obywateli

Europejski Komitet Regionów (KR) przyjął  jednogłośnie dwie opinie wzywające Unię Europejską do poprawy i uproszczenia jednolitego rynku oraz do umieszczenia władz lokalnych i regionalnych w centrum zarówno szerszej strategii reform, jak i programu finansowania, zwłaszcza w kontekście przyjęcia długoterminowego budżetu UE na lata 2028–34.  

Ponad rok po tym, jak w sprawozdaniach przygotowanych przez Mario Draghiego i Enrico Lettę wystosowano pilne wezwania do działania w zakresie konkurencyjności, inwestycji i uproszczenia, w opiniach ubolewa się, że niewiele się zmieniło dla obywateli i przedsiębiorstw.  Chociaż jednolity rynek pozostaje jednym z największych osiągnięć UE, w opiniach stwierdzono, że utrzymujące się bariery nadal wstrzymują jego pełny potencjał. 

Regiony i miasta nie są podmiotami peryferyjnymi na jednolitym rynku. są one nieodzownymi partnerami w zapewnianiu jego sprawnego funkcjonowania i jako takie muszą zostać uznane i umocowane. Jest to przesłanie, jakie KR kieruje zarówno do Komisji Europejskiej, jak i do państw członkowskich  w związku z opiniami sporządzonymi przez sprawozdawców Emmę Blain (IE/EPL), radną Dublina i Lorenza Galliganiego (IT/EKR), radnego miasta Pistoia, przyjętymi na sesji plenarnej KR-u w dniu 4 marca.  

MŚP pozostawione bez specjalnej  linii budżetowej  

W opinii przygotowanej przez sprawozdawcę Blaina z zadowoleniem przyjęto wniosek Komisji Europejskiej  ustanawiający program na rzecz jednolitego rynku i ceł na lata 2028–2034 i wezwano do systematycznego włączania administracji lokalnych i regionalnych w egzekwowanie polityki jednolitego rynku, zwłaszcza w regionach przygranicznych. KR podkreśla,  że skuteczne funkcjonowanie procedur celnych ma kluczowe znaczenie dla regionalnej żywotności gospodarczej. 

W opinii podkreślono również, że C ohesion P olicy ma zasadnicze znaczenie dla funkcjonowania jednolitego rynku, a nie jest jedynie  dodatkowym warunkiem jego powodzenia, i wezwano do pełnego odzwierciedlenia   jego . 

KR podkreśla,  że solidne unijne środki zwalczania nadużyć finansowych mają zasadnicze znaczenie dla ochrony zasobów publicznych, które są nieodpowiednie dla regionów i miast, oraz zauważa,  że nadużycia finansowe związane z funduszami UE osłabiają rozwój lokalny, opóźniają rozwój infrastruktury i podważają zaufanie obywateli do instytucji publicznych. 

Ponadto władze lokalne i regionalne ubolewają,  że w programie nie określono specjalnego  programu finansowania małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) ani wyraźnie wyodrębnionej linii budżetowej dla MŚP, jak miało to miejsce w poprzednim Programie na rzecz jednolitego rynku na lata 2021–2027. 

Jednolity rynek wyeksponowany: Stawką jest odporność i spójność 

Niedawne kryzysy gospodarcze i geopolityczne ujawniły  słabości jednolitego rynku i podkreśliły znaczenie strategicznej autonomii w sektorach krytycznych. W opinii  sporządzonej przez sprawozdawcę Galliganiego  KR podkreśla, że silniejszy, bardziej odporny na kryzys jednolity rynek ma zasadnicze znaczenie nie tylko dla wzrostu gospodarczego, ale także dla codziennej stabilności europejskich regionów i miast, które są od niego zależne pod względem inwestycji, tworzenia miejsc pracy  i innowacji. 

Regiony i regiony z zadowoleniem przyjmują wniosek Komisji Europejskiej dotyczący zmniejszenia obciążeń administracyjnych o 25 % dla wszystkich przedsiębiorstw i o 35 % dla MŚP oraz wzywają do szybkiego przyjęcia zbiorczych pakietów uproszczeń,  ponieważ przywrócenie konkurencyjności Europy wymaga znacznie większego ograniczenia biurokracji.  Członkowie KR-u podkreślają, że uproszczenie i cyfryzacja muszą mieć na celu zmniejszenie obciążeń regulacyjnych dla przedsiębiorstw każdej wielkości, przy jednoczesnym zapewnieniu neutralności technologicznej. 

KR wyjaśnia,  że jednolity rynek i polityka spójności to „dwie strony tego samego medalu”: głębsza integracja rynku musi iść w parze z silną spójnością terytorialną i odpowiednim finansowaniem rozwoju obszarów wiejskich. Podczas gdy wewnątrzunijny handel towarami sprzyja konwergencji gospodarczej, handel usługami konsekwentnie sprzyja większym miastom i bogatszym regionom, pozostawiając w tyle regiony bardziej podatne na zagrożenia, takie jak wyspy i obszary wiejskie.  

W związku z tym  członkowie KR-u wzywają współprawodawców do zadbania o to, by dalszej integracji towarzyszyło odpowiednie finansowanie spójności, w szczególności w ramach przyszłego długoterminowego budżetu UE na lata 2028–2034, czyli wieloletnich ram finansowych. W następnym budżecie należy wzmocnić rolę władz lokalnych i regionalnych we wdrażaniu polityki finansowanej przez UE jako zabezpieczenia przed brakiem ukierunkowania na wyzwania terytorialne, aby uniknąć negatywnych skutków na jednolitym rynku. 

Cytaty  

Emma Blain (IE/EPL), radna miasta Dublina i sprawozdawczyni w sprawie programu na rzecz jednolitego  rynku i ceł: Wzywam do większego zaangażowania władz lokalnych i regionalnych w praktyczne funkcjonowanie jednolitego rynku, ponieważ  są one często pierwszym punktem kontaktowym dla przedsiębiorstw, zwłaszcza MŚP prowadzących działalność transgraniczną. Jednolity rynek jest jednym z największych atutów Europy, ale aby zwiększyć konkurencyjność i usunąć bariery, musi działać w terenie na rzecz prawdziwych przedsiębiorstw, w centrum naszych regionów i miast. Oznacza to lepszą współpracę, inteligentniejsze narzędzia cyfrowe i silniejsze zabezpieczenia finansowania unijnego. Ponieważ gdy jednolity rynek działa lepiej, europejskie MŚP mogą się rozwijać, handlować i prosperować. 

Lorenzo Galligani (IT/EKR), radny miasta Pistoia i sprawozdawca w sprawie  strategii jednolitego rynku: Regiony i miasta są pierwszym punktem kontaktowym dla przedsiębiorstw i pracowników. Pomagają one MŚP zwiększać skalę działalności i poruszać się po lokalnych rynkach i przepisach. Bez zaangażowania regionów i miast w opracowywanie i wdrażanie polityki jednolitego rynku istnieje ryzyko, że jednolity rynek pozostanie deklaracją w formie papierowej, a nie rzeczywistym narzędziem wzrostu i konkurencyjności. Musimy zmniejszyć obciążenia regulacyjne i bariery rynkowe, potrzebujemy rewolucji upraszczającej oraz wyraźnego uznania roli mikroprzedsiębiorstw ‑, często pomijanych, ale mających zasadnicze znaczenie dla tkanki gospodarczej i odporności regionalnej Europy. 

 Kontekst  

• Vi deo i zdjęcia z sesji plenarnej KR-u.  

• Oprócz opinii w sprawie programu na rzecz jednolitego rynku i ceł KR   pracuje nad  19 innymi opiniami oceniającymi konkretne aspekty i przepisy dotyczące przyszłego długoterminowego budżetu UE na lata 2028–34. Obejmuje to opinię przyjętą w dniu 4 marca, w której przedstawiono wnioski i obawy dotyczące ogólnej struktury budżetu. Więcej informacji. 

Kontakt:
Victor Moreno Morales de Setién
Tel: +32 475999662
victor.morenomoralesdesetien@cor.europa.eu