Tá an tUachtarán Tüttő agus na hairí náisiúnta i gcoinne aon lárú ar an mBeartas Comhtháthaithe tar éis 2027

Bhí Kata Tüttő, Uachtarán Choiste Eorpach na Réigiún (CnaR), i dteannta na n-airí náisiúnta atá i gceannas ar an mBeartas Comhtháthaithe ag cruinniú na Comhairle Gnóthaí Ginearálta, an 28 Márta. Is é seo an chéad uair a thugtar cuireadh d’Uachtarán ar Choiste na Réigiún labhairt le linn an phlé oifigiúil i measc na n-airí laistigh de chruinniú na Comhairle.

“Agus an éiginnteacht ag dul i méid, ní mór dúinn an tAontas Eorpach a neartú go seachtrach agus go hinmheánach araon. Is uirlis chobhsaíochta fhadtéarmach é an Beartas Comhtháthaithe atá de dhíth orainn sa chomhthéacs sin. Is rómhinic a chaitear leis mar ionstraim eacnamaíoch, nuair is beartas slándála é cheana féin i ndáiríre. Soláthraíonn sé an scafall a choisceann cliseadh sochaíoch, ag cinntiú go bhfanann réigiúin láidir agus oiriúnaitheach i gcoinne suaiteachta. 

Ní hé an tsolúbthacht an eochair draíochta a réiteoidh fadhbanna uile na hEorpa: Ní féidir leis an mBeartas Comhtháthaithe a bheith ina otharcharr dóibh siúd a chailleann amach sa rás ar son an iomaíochais. Is é an fhadhb atá ann ná nach n-aistríonn an t-airgead timpeall. Mura ndéanann tú ach fuil a atreorú ón inchinn go dtí na hairm, ní bhfaighidh tú áit ar bith. Is é an Beartas Comhtháthaithe an gliú fadtéarmach a choinníonn an tAontas le chéile, rud a fhágfaidh go mbeidh sé ina chineál gliú tapa le haghaidh réitigh ghearrthéarmacha ar phraghas. Tá an baol ann go lagófar na bunchlocha a thugann athléimneacht don Eoraip. Sin an fáth a bhfuil gá le hacmhainní nua i mbuiséad fadtéarmach an Aontais amach anseo, chun tacú le cuspóir soiléir an Eoraip a dhéanamh níos comhtháite. 

Táimid i gcoinne aon thimblerig, rud a d’fhágfadh go ndéanfaí beartais iomaíochais a athnáisiúnú ar deireadh. Ag an am céanna, ba mhaith linn buaiteoirí a chruthú, ach nílimid ag iarraidh cailliúnaithe a chruthú sa phróiseas. Chun é sin a sheachaint, ní mór do na réigiúin agus na cathracha a bheith rannpháirteach go hiomlán i mbainistiú an Bheartais Chomhtháthaithe a bheidh ann amach anseo, toisc gurb iad na réigiúin agus na cathracha is gaire do riachtanais na saoránach. Sin é an fáth nár cheart dúinn glacadh le haon athchóiriú ar an mbeartas as a dtiocfadh lárú breise ar an leibhéal náisiúnta, faoi cheilt ‘simpliú’,” a dúirt an tUachtarán Tüttő agus é ag labhairt os comhair na n-airí Eorpacha.

Leagadh béim ar ról ríthábhachtach an riaracháin áitiúil agus réigiúnaigh maidir le Beartas Comhtháthaithe éifeachtach sna conclúidí a glacadh le linn chruinniú an lae inniu. Chuir an Chomhairle i bhfios go láidir ‘nach mór don bhainistíocht chomhroinnte leanúint de mhodh seachadta an Bheartais Chomhtháthaithe’ agus ‘iarr sí ar an gCoimisiún Eorpach a áirithiú go leanfaidh samhail rialachais an Bheartais Chomhtháthaithe de roinnt na n-inniúlachtaí agus na gcóras comhordúcháin atá ann cheana ar leibhéil éagsúla rialtais i ngach Ballstát a urramú agus de ról na n-údarás réigiúnach agus áitiúil i gceapadh, clársceidealú, bainistiú, cur chun feidhme, faireachán agus meastóireacht beartais a urramú.’

Tuilleadh eolais

• Bhí an plé i measc airí an Aontais sular fhoilsigh an Coimisiún Eorpach an t-athbhreithniú meántéarma ar chláir an Bheartais Chomhtháthaithe 2021-27, ar céim thábhachtach é i dtreo athchóiriú an bheartais tar éis 2027. 
• Le linn an tseisiúin iomlánaigh an 20-21 Samhain, ghlac Coiste Eorpach na Réigiún pacáiste tuairimí lena sainítear bunchlocha an Bheartais Chomhtháthaithe tar éis 2027. Preaseisiúint.
• Beartas Comhtháthaithe ar fiú beagnach EUR 370 billiún de chistí an Aontais é sa chlárthréimhse reatha 2021-2027, nó aon trian de bhuiséad fadtéarmach an Aontais.