Cuireann ceannaireacht Choiste na Réigiún dlús leis an gcomhar le hUachtaránacht na hÉireann maidir leis an gceart chun fanachta agus maidir le buiséad an Aontais amach anseo

Tháinig príomhchomhaltaí Choiste Eorpach na Réigiún (CnaR) le chéile sa Mhuileann gCearr chun comhar a neartú le hUachtaránacht na hÉireann ar Chomhairle an Aontais Eorpaigh chun Eoraip a thógáil a oibríonn do gach críoch. Tháinig deireadh leis an gcruinniú nuair a glacadh Dearbhú an Mhuilinn Chearr maidir le ‘Todhchaí ar fiú fanacht ann’, lena n-iarrtar ar an Aontas an comhtháthú críochach a chur i gcroílár a chéad bhuiséid fhadtéarmaigh eile de chuid an Aontais.

Ba dhíol sásaimh do Bhiúró CnaR – ceann feadhna polaitiúil an Choiste – an ‘Straitéis um an gCeart chun Fanachta’ atá ar na bacáin ag an gCoimisiún Eorpach, agus chuir sé i bhfios go láidir nach mór an tsoghluaisteacht a bheith ina rogha i gcónaí seachas ina riachtanas mar gheall ar easpa deiseanna agus gur cheart go mbeadh daoine in ann dul chun cinn a dhéanamh ina réigiúin.

I nDearbhú an Mhuilinn Chearr, d’iarr na comhaltaí go mbeadh cur chuige láidir áitbhunaithe ann agus go mbeadh ról lárnach ag na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha maidir leis an straitéis a mhúnlú agus a chur chun feidhme. D’áitigh siad nach féidir ach le beartais atá curtha in oiriúint do réaltachtaí críochacha dul i ngleic go héifeachtach le héagothromaíochtaí réigiúnacha agus a áirithiú gur féidir le gach saoránach a dtodhchaí a thógáil sna háiteanna a dtugann siad abhaile orthu. Dá bhrí sin, thug ceannairí áitiúla agus réigiúnacha rabhadh go bhféadfaí cumas an Aontais aghaidh a thabhairt ar éagothromaíochtaí sóisialta agus eacnamaíocha agus freagairt do riachtanais áitiúla a lagú trí chinntí maidir le hinfheistíochtaí críochacha a lárú i lámha na rialtas náisiúnta faoi bhuiséad an Aontais 2028-2034. Ní mór don chéad bhuiséad fadtéarmach eile de chuid an Aontais infheistíocht leordhóthanach, intuartha agus áitbhunaithe a chur ar fáil, lena n-áirítear trí Bheartas Comhtháthaithe láidir, infheicthe agus dea-acmhainní.

Bhí an cruinniú mar chuid de chlár oifigiúil Uachtaránacht na hÉireann ar Chomhairle an AE agus bhí sé á óstáil ag an Roinn Tithíochta, Rialtais Áitiúil agus Oidhreachta agus ag Tionól Réigiúnach an Oirthir agus Lár Tíre. Ina dhiaidh sin, an 23 Meán Fómhair, tionóladh cruinniú de Chomhdháil na nUachtarán in CnaR, in éineacht le John Cummins T.D., Aire Stáit na hÉireann um Rialtas Áitiúil, inar tugadh le chéile ceannairí na sé ghrúpa pholaitiúla chun príomhthosaíochtaí réigiúin agus chathracha na hEorpa a phlé.

Sleachta

Seo mar a labhair Kata Tüttő, Uachtarán Choiste Eorpach na Réigiún: “Is éard atá i gceist leis an gceart fanacht ná fíor-rogha a thabhairt do dhaoine maidir leis an áit agus an chaoi a dtógann siad a dtodhchaí. Ó Mullingar, táimid ag déanamh pointe simplí: Braitheann todhchaí na hEorpa ar réigiúin agus ar phobail láidre inar féidir le daoine a bheith rathúil. Chun todhchaí ar fiú fanacht inti a bhaint amach, tá gá le hinfheistíocht i bpoist, i dtithíocht, i nascacht, i seirbhísí agus i ndeiseanna, go háirithe trí bheartas comhtháthaithe láidir de chuid an Aontais in 2028-2034 -- agus ceanglaítear leis go mbeidh ról cinntitheach ag na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha maidir leis na hinfheistíochtaí sin a mhúnlú.’

Seo mar a labhair Jerry Buttimer, Aire Stáit na hÉireann um Fhorbairt Tuaithe agus Pobail agus um an nGaeltacht, agus Iompar: “Is mór an onóir dom an deis a bheith agam bualadh leis an gcomhlacht ionadaíoch tábhachtach seo, an comhlacht is gaire dár 450 milliún saoránach ar fud an Aontais. Mar Aire Stáit atá freagrach as Forbairt Pobail, Carthanais agus Iompar Tuaithe, tá an-chur amach agam ar na deiseanna agus na dúshláin a bhíonn ag pobail ar fud na hÉireann agus níos faide i gcéin. Is deis iontach é imeacht an lae inniu chun teacht le chéile agus machnamh a dhéanamh ar an gcaoi ar féidir linn ár réigiúin a chumhachtú chun an téama ‘pobail a chur chun cinn agus pobail inbhuanaithe’ a bhaint amach.

Seo mar a labhair John Cummins, Aire Stáit Pleanála agus Rialtais Áitiúil na hÉireann: “Tá ríméad orainn fáilte a chur roimh Choiste na Réigiún chuig croíthe na hÉireann don chruinniú tábhachtach seo chun plé a dhéanamh ar shaincheisteanna práinneacha atá os comhair na mBallstát uile. Tugann an coiste seo guth ríthábhachtach díreach don rialtas áitiúil i ndlíthe an Aontais lena gcinntítear go bhfuil siad oiriúnach do riachtanais i mbailte agus i gcathracha.”

Seo mar a labhair Gillian Coughlan (IE/Renew Europe), Cathaoirleach Thoscaireacht na hÉireann ag CnaR: “Is deis luachmhar é Biúró Choiste na Réigiún a óstáil sa Mhuileann gCearr le linn Uachtaránacht na hÉireann ar Chomhairle an Aontais Eorpaigh chun tábhacht an rialtais áitiúil agus réigiúnaigh a léiriú maidir le todhchaí na hEorpa a mhúnlú. Trí obair CnaR agus trí ghlacadh Dhearbhú an Mhuilinn Chearr, tá teachtaireacht shimplí ach chumhachtach á treisiú againn: ní mór do gach réigiún an deis a thabhairt dá shaoránaigh maireachtáil, oibriú, rath a bheith orthu agus todhchaí a thógáil san áit a dtugann siad abhaile.”

An Clr. Dúirt Patsy Glennon, Cathaoirleach, Tionól Réigiúnach an Oirthir agus Lár Tíre (EMRA): “Is cúis bhróid dúinn fáilte a chur roimh chomhghleacaithe ó gach cearn den Eoraip chuig Réigiún an Oirthir agus Lár Tíre. Cuimsíonn ár réigiún meascán éagsúil de phobail uirbeacha, tuaithe agus chósta, bailte beoga, fiontair nuálacha agus féiniúlachtaí áitiúla láidre. Trí Bhiúró CnaR a óstáil sa Mhuileann gCearr, tugtar deis an éagsúlacht sin agus neart agus acmhainneacht na bpobal ar fud an réigiúin a chur i láthair, agus aird a tharraingt ar an rannchuidiú tábhachtach a dhéanann siad le forbairt níos leithne na hÉireann.’

Cúlra

• Tabharfaidh Jack Chambers, Aire Caiteachais Phoiblí, Bonneagair, Athchóirithe Seirbhíse Poiblí agus Digiteála na hÉireann, aitheasc do cheannairí áitiúla agus réigiúnacha na hEorpa le linn shearmanas oscailte eagrán 2026 de Sheachtain Eorpach na Réigiún agus na gCathracha, an 12 Deireadh Fómhair, sa Bhruiséil, in éineacht le hUachtarán CnaR Tüttő agus Leas-Uachtarán Feidhmiúcháin an Choimisiúin Eorpaigh um Chomhtháthú, Raffaele Fitto.
• Tá biúró CnaR comhdhéanta den Uachtarán, den Chéad Leas-Uachtarán, de na 27 Leas-Uachtarán eile (duine amháin as gach Ballstát), de 26 chomhalta eile agus d’uachtaráin na sé ghrúpa pholaitiúla. Liosta na gcomhaltaí.
• Tá Comhdháil Uachtaráin Choiste na Réigiún comhdhéanta den Uachtarán, den Chéad Leas-Uachtarán agus d’uachtaráin na sé ghrúpa pholaitiúla.

Teagmháil:

Matteo Miglietta
Teil. +32 470895382
Matteo.Miglietta@cor.europa.eu

Ângela Machado

Teil: +32 475 41 31 58

Angela.machado@cor.europa.eu