Theresa Sostmann
theresa.sostmann@cor.europa.eu
Ba cheart go gcuideodh cistiú ón Aontas le limistéir atá neamhchosanta ar rioscaí sonracha agus go ndéanfaí éiceachórais an tionscail cosanta réigiúnaigh a athbheochan
Ós rud é go bhfuil dúshláin gheopholaitiúla agus eacnamaíocha fós ann san Aontas Eorpach, tá cistiú méadaithe ríthábhachtach chun tionscal cosanta an Aontais a neartú, go háirithe agus an chéad bhuiséad fadtéarmach eile á ullmhú ag an gCoimisiún Eorpach tar éis 2027. Níor cheart, áfach, go ndéanfadh sé sin dochar do Bheartas Comhtháthaithe láidir. Is é sin príomhtheachtaireacht tuairime faoi stiúir an rapóirtéara Fernando Lopez Miras, Uachtarán Murcia, a glacadh le linn sheisiún iomlánach Choiste Eorpach na Réigiún (CnaR) an 20 Feabhra.
Tar éis ionradh na Rúise ar an Úcráin i mí Feabhra 2022, d’aithin ceannairí an Aontais go bhfuil géarghá ann go neartódh an tAontas a ullmhacht chun a chríoch a chosaint, ós rud é go bhfuil dúshláin roimh an Aontas maidir le haghaidh a thabhairt ar na rioscaí méadaitheacha a bhaineann le bagairtí seachtracha. I dtuairim maidir le ‘Tionscal Cosanta Eorpach láidir’, d’áitigh comhaltaí CnaR go mbeadh comhar níos fearr ann leis an leibhéal fonáisiúnta chun braislí réigiúnacha atá ann cheana agus slabhraí soláthair cosanta na hEorpa a neartú. Áitíodh sa tuairim freisin go ndéanfaí acmhainní tiomnaithe a leithdháileadh ar thionscnaimh a bhaineann leis an gcosaint gan an bonn a bhaint den Bheartas Comhtháthaithe, rud atá ríthábhachtach chun forbairt chríochach, eacnamaíoch agus shóisialta a chur chun cinn. D’iarr siad freisin ar an mBanc Eorpach Infheistíochta (BEI) tuilleadh oibre a dhéanamh chun réimsí a shainaithint ina bhféadfadh BEI gníomhaíochtaí a bhaineann leis an gcosaint a mhaoiniú.
Tacaíonn comhaltaí CnaR le Straitéis Thionscal Cosanta na hEorpa (EDIS) agus leis an togra a ghabhann léi maidir le Clár Thionscal Cosanta na hEorpa (EDIP) ach iarrann siad go mbeadh na húdaráis réigiúnacha agus áitiúla rannpháirteach ar bhealach níos fearr, ós rud é go bhfuil na hinniúlachtaí ábhartha acu maidir le pleanáil agus úsáid talún le haghaidh saoráidí tógála atá ríthábhachtach do tháirgeadh agus tástáil na cosanta. Leag comhaltaí CnaR béim ar a thábhachtaí atá slabhra soláthair cosanta an Aontais atá láidir agus athléimneach ar fud na réigiún uile, agus aird ar leith á tabhairt orthu siúd is mó atá neamhchosanta ar bhagairtí míleata traidisiúnta nó neamhghnácha. Sa chomhthéacs sin, leag siad béim ar an ngá atá le cumais chosanta na réigiún atá lonnaithe i mBallstáit a bhfuil teorainneacha seachtracha acu a threisiú, go háirithe réigiúin teorann a bhfuil braislí cosanta agus bonneagar lóistíochta criticiúil acu a bhí suntasach ó thaobh na staire de agus atá leochaileach do shuaitheadh.
D’iarr comhaltaí CnaR freisin go dtabharfaí níos mó tacaíochta do thionscnaimh nuálaíochta agus forbartha gnó réigiúnacha lena slógtar FBManna, lena spreagtar nuálaíocht, agus lena gcuirtear teicneolaíochtaí dé-úsáide chun cinn a fhreastalaíonn ar riachtanais shibhialta agus mhíleata araon. Leag siad béim ar a thábhachtaí atá comhar, taighde agus oideachas poiblí-príobháideach chun cumais chosanta na hEorpa a fheabhsú. D’áitigh CnaR ar an gCoimisiún freisin a áirithiú go mbeidh bearta cuimsitheacha i gceist le cláir tacaíochta an tionscail cosanta chun braislí réigiúnacha a athbheochan, go háirithe iad siúd a bhfuil speisialtóireacht acu i dtionscail a bhaineann leis an gcosaint agus i dteicneolaíochtaí criticiúla amhail leathsheoltóirí agus leictreonaic. Ar deireadh, ag féachaint chun cinn don chéad bhuiséad fadtéarmach eile de chuid an Aontais, an Creat Airgeadais Ilbhliantúil (CAI), mar a thugtar air, iarrann CnaR buiséad suntasach don chosaint ach tá acmhainní breise aige, ní chun dochair do bheartais tacaíochta eile de chuid an Aontais atá mar bhonn le samhail rathúnais an Aontais.
Luaigh:
Rapóirtéir Fernando López Miras (ES/PPE), Uachtarán réigiún Murcia: “Tá go leor le déanamh ag réigiúin na hEorpa chun cur le beartas láidir slándála agus cosanta san Aontas Eorpach, ar sprioc é a neartaíonn an daonlathas. Is iad na gnólachtaí, go háirithe FBManna, an phríomhshócmhainn, a bhfuil tacaíocht dhaingean de dhíth orthu chun iad féin a chomhtháthú i slabhraí soláthair na hEorpa agus chun idirnáisiúnú a dhéanamh.”
Tuilleadh eolais:
An 5 Márta 2024, thíolaic an Coimisiún Eorpach agus an tArdionadaí an Straitéis Eorpach maidir le Tionsclaíocht na Cosanta chun Bonn Tionsclaíoch agus Teicneolaíoch na Cosanta Eorpaí (EDTIB) a neartú agus ullmhacht thionsclaíoch i réimse na cosanta a bhaint amach. Is imreoir domhanda iomaíoch é EDTIB atá in ann ardchórais den scoth a tháirgeadh.
An 16 Bealtaine, d’fhógair an Coimisiún Eorpach, mar thoradh ar ghlaonna 2023 ar thograí faoin gCiste Eorpach Cosanta (EDF), go dtacóidh EUR 1,031 mhilliún de chistiú ón Aontas le 54 thionscadal chomhpháirteacha Eorpacha taighde agus forbartha i réimse na cosanta atá fós gan réiteach. Tacóidh na tionscadail roghnaithe le barr feabhais teicneolaíochta thar raon leathan cumas cosanta i réimsí criticiúla, lena n-áirítear cibearchosaint, comhrac ar talamh, aer agus cabhlaigh, cosaint sócmhainní spásbhunaithe nó cosaint Cheimiceach, Bhitheolaíoch, Raideolaíoch agus Núicléach (CBRN). Cuirfidh siad le tosaíochtaí cumais an Aontais, amhail feasacht staide níos fearr chun rochtain ar an spás a áirithiú, agus le teicneolaíochtaí le haghaidh príomhthanc catha amach anseo.
Teagmháil:
Theresa Sostmann
Uimhir ghutháin: + 475999415
theresa.sostmann@cor.europa.eu
Spain
Comhalta
President of the Region of Murcia