Tar éis samhradh tubaisteach falscaithe, iarrann na réigiúin agus na cathracha go ndéanfaí gníomhaíocht áitiúil níos láidre

Labhair na Feisirí leis an ‘Ceart chun fanacht’, todhchaí earnáil na ríse agus tásca geografacha i gcruinnithe arna n-óstáil ag Uachtarán Castilla-La Mancha Emiliano García-Page Sánchez.

Tháinig comhaltaí an Choimisiúin um Acmhainní Nádúrtha (NAT) de Choiste Eorpach na Réigiún (CnaR) le chéile an 1 agus an 2 Deireadh Fómhair in Castilla-La Mancha na Spáinne chun aghaidh a thabhairt ar an riosca falscaithe atá ag dul i méid ar fud na hEorpa agus chun plé a dhéanamh ar an gcaoi ar féidir leis na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha an cosc, an ullmhacht agus an athléimneacht a neartú.

Tá falscaithe ag éirí níos minice, níos forleithne agus níos déine ar fud na hEorpa, arna spreagadh ag an athrú aeráide, athruithe ar úsáid talún agus gníomhaíocht an duine, arb iad is cúis le suas le 96 % d’adhaint falscaithe san Aontas. Chomh maith le tionchair chomhshaoil agus éigeandála, tá rioscaí méadaitheacha ag baint leo don tsláinte phoiblí, do shlite beatha, don bhonneagar, don bhithéagsúlacht agus do gheilleagar an Aontais, rud is cúis le damáiste eacnamaíoch bliantúil dar luach thart ar €2.5 billiún. Le linn na bliana 2026, cailleadh os cionn 670 000 heicteár talún de dheasca falscaithe.

Iarrtar sa dréacht-tuairim a glacadh le linn an chruinnithe in Toledo go ndéanfaí bainistiú riosca falscaithe a oiriúnú do dhálaí áitiúla agus a chur chun feidhme ar an leibhéal is iomchuí, agus go mbeadh ról lárnach ag na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha maidir le cosc, ullmhacht, freagairt agus téarnamh. Le linn an phlé, chuir réigiún Provence-Alpes-Côte-d’Azur sa Fhrainc tionscnamh nua i láthair inar iarradh go mbunófaí comhghuaillíocht Eorpach de réigiúin athléimneacha falscaithe, arb é is aidhm dó borradh a chur faoin gcomhar ar an leibhéal réigiúnach agus tacaíocht leordhóthanach ó bhuiséad an Aontais a áirithiú.

Seo mar a labhair an rapóirtéir Dimitrios Kafantaris (EL/PPE), Comhairleoir Bardais Pulou – Nestoros: “Níor cheart an rath a bheidh ar bheartas Eorpach um dhóiteáin foraoise atá nua-aimseartha agus éifeachtach a thomhas de réir uimhreacha, ionstraimí nó sásraí amháin. Ní mór é a thomhas de réir na dtubaistí a d'éirigh linn a chosc, de réir na sochaithe a dhéanaimid níos sábháilte agus go háirithe leis an saol a chosnaímid. Dá bhrí sin, ní mór dúinn bogadh láithreach ó ‘mhúchadh an dóiteáin’ go ‘bainistiú na contúirte ó cheann ceann na bliana’. Múnla a chruthú go tapa a infheistíonn sa timthriall iomlán - p reparedness, r esponse agus r ecovery - agus a chuireann pobail áitiúla i lár an aonaigh. "

An ceart fanacht: An Eoraip do na ceantair thuaithe

Sa díospóireacht phoiblí ar thionscnamh an Aontais ‘An ceart chun fanacht’, fiosraíodh conas is féidir le beartais an Aontais cabhrú le daoine maireachtáil, oibriú agus rath a bheith orthu sna háiteanna ar a dtugann siad an baile, agus aghaidh á tabhairt ag an am céanna ar mheath déimeagrafach agus ar mhíchothromaíochtaí réigiúnacha. Díríodh sa phlé go háirithe ar na dúshláin atá roimh cheantair thuaithe agus iargúlta, lena n-áirítear rochtain ar sheirbhísí poiblí, cúram sláinte agus nascacht, chomh maith le hathnuachan ó ghlúin go glúin san fheirmeoireacht agus san iascach. Leag na comhaltaí béim ar an ngá atá le beartais chomhordaithe de chuid an Aontais chun na dálaí a chruthú do dhaoine chun fanacht ina bpobail áitiúla, filleadh orthu nó a dtodhchaí a fhorbairt iontu, i gcomhréir le Dearbhú an Mhuilinn Chearr a ghlac Biúró CnaR an 23 Meán Fómhair.

Seo mar a labhair Cathaoirleach NAT, Piotr Całbecki (PL/PPE), Uachtarán Réigiún Kujawsko-Pomorskie: ‘Léiríonn an laghdú ar líon na bhfeirmeoirí gníomhacha san Aontas go bhfuil gá le beartais chríochacha láidre agus tacaíocht spriocdhírithe do cheantair thuaithe agus do phobail thuaithe. Táim ag súil go gcuirfidh Uachtarán CnaR Tuarascáil 2026 ar Staid na Réigiún i láthair ag seisiún iomlánach mhí Dheireadh Fómhair chun béim a leagan ar an bhforbairt tuaithe agus ar an athnuachan ó ghlúin go glúin sa talmhaíocht mar phríomhthosaíochtaí. Ní mór dúinn leanúint de bheith ag obair go dlúth lenár rialtais náisiúnta chun a áirithiú go n-aithneofar go soiléir ról na réigiún agus go gcosnófar é go dlíthiúil sa chéad chlársceidealú airgeadais ilbhliantúil eile.’

Agus an cruinniú á óstáil aici, dúirt Emiliano García-Page Sánchez (ES/PSE), Uachtarán Castilla-La Mancha: ‘In Castilla-La Mancha, d’éirigh linn tástáil a dhéanamh ar reachtaíocht lena gcosnaítear an ceart fanachta trí sheirbhísí poiblí agus bonneagar poiblí a ráthú. Ní hamháin go bhfuil sé ag obair ach tá cónaitheoirí nua á mealladh aige freisin. Fadhb a ardaítear go minic is ea ceann de na fadhbanna inbhuanaitheachta: d’fhéadfadh sé a bheith deacair seirbhísí poiblí a chothú i gcás nach bhfuil mórán daoine ina gcónaí iontu. Ach ba cheart dúinn féachaint freisin ar an inbhuanaitheacht ó thaobh eile de. Mar shochaí, is é an rud atá fíor-neamh-inbhuanaithe ná gan cothromaíocht chríochach a chur chun cinn. Is éard atá i gceist le cur chuige níos cothroime seirbhísí níos fearr a chur ar fáil ar bhealach níos éifeachtaí.”

Todhchaí earnáil na ríse san Eoraip

Tá méadú ag teacht ar an mbrú agranamaíoch, eacnamaíoch agus trádála atá ar earnáil ríse na hEorpa, brú a chuireann a hinmharthanacht agus na geilleagair thuaithe atá ag brath uirthi i mbaol. Agus é comhchruinnithe i réigiúin shonracha, tá táirgeadh ríse tábhachtach do phoist, do bhainistiú comhshaoil, don bhithéagsúlacht agus don oidhreacht chultúrtha agus do shlándáil bia na hEorpa. Sa dréacht-tuairim a glacadh le linn an chruinnithe, iarrtar beartais an Aontais, lena n-áirítear an Comhbheartas Talmhaíochta agus creataí trádála agus comhshaoil, chun tacaíocht níos fearr a thabhairt d’athléimneacht, d’inbhuanaitheacht agus d’iomaíochas na réigiún táirgthe ríse.

Seo mar a labhair an rapóirtéir Alberto Cirio (IT/PPE), Uachtarán Réigiún Piedmont: ‘Tá earnáil ríse na hEorpa straitéiseach do gheilleagair réigiúnacha agus áitiúla, don tslándáil bia agus don athléimneacht chomhshaoil. Iarrtar sa tuairim go ndéanfaí infheistíocht níos láidre i mbainistiú uisce, sa nuálaíocht agus san fheirmeoireacht inbhuanaithe, mar aon le rialacha trádála níos cothroime agus coimircí i gcoinne suaitheadh sa mhargadh. Go deimhin, ní mór don Aontas níos mó a dhéanamh chun táirgeoirí a chosaint ar iomaíocht éagórach, go háirithe ón Áise Thoir Theas. Ní tráchtearra í rís na hEorpa, ach is sármhaitheas í atá le cosaint ina cineálacha agus ina saintréithe: cáilíocht, neamhdhíobhálach don chomhshaol agus arna táirgeadh agus urraim á tabhairt do dhínit agus do chearta oibrithe. Tá an baol ann go gcuirfidh iomaíocht éagórach isteach ar fheirmeoirí na hEorpa agus go gcuirfidh sí faoi fhéimheacht iad.’

Tásca geografacha agus fíon mar spreagadh don fhorbairt chríochach

Ar an gcéad lá den imeacht seachtrach in Castilla-La Mancha, ghlac comhaltaí choimisiún NAT páirt i gcomhdháil maidir le ‘Tionscnamh a chosaint, luach a chruthú: tásca geografacha agus fíon mar spreagthóirí forbartha críochaí’, agus ina dhiaidh sin cuairt allamuigh ar Cooperativa Virgen de las Viñas in Tomelloso. Rinneadh iniúchadh ag an gcomhdháil ar an gcaoi a gcosnaíonn tásca geografacha táirgí agus ar an gcaoi a ráthaíonn siad caighdeáin cháilíochta.

Ar an leibhéal Eorpach, gineann tásca geografacha níos mó ná €75 bhilliún i ndíolacháin bhliantúla agus is ionann iad agus 15.5% d’onnmhairí agraibhia an Aontais. Cuireann siad borradh faoin bhfostaíocht áitiúil, treisíonn siad slabhraí luacha réigiúnacha agus spreagann siad gníomhaíochtaí amhail an turasóireacht agus, ar deireadh, cuireann siad le beogacht na bpobal tuaithe.

Tuilleadh eolais:

· Grianghraif agus físeáin den ócáid.

Teagmháil:

Hélène Dressen
Teil: +32 471502795
Helene.dressen@cor.europa.eu

Lauri Ouvinen
Teil: +32 473536887
lauri.ouvinen@cor.europa.eu