Leagtar béim i gCruinniú Bliantúil BCEP 2026 ar an ról lárnach atá ag an gcomhar trasteorann maidir le hEoraip chomhtháite a thógáil

D’óstáil Coiste Eorpach na Réigiún (CnaR) cruinniú bliantúil 2026 den Ardán Eorpach Trasteorann (ECBP), inar tugadh le chéile os cionn 160 rannpháirtí agus raon leathan ionadaithe ó institiúidí agus páirtithe leasmhara an Aontais ó gach cearn den Aontas Eorpach agus níos faide i gcéin. Mar imeacht suaitheanta ECBP, a eagraíodh i gcomhar le CESCI, chuir an cruinniú dhá lá an 10 agus an 11 Meitheamh ardán tábhachtach ar fáil chun todhchaí an chomhair trasteorann a phlé, taithí phraiticiúil a roinnt, agus réitigh bheartais a mhúnlú do réigiúin teorann. Is é Pavel Branda (CZ/ECR), Leas-Mhéara Rádlo, comhalta CnaR, atá ina chathaoirleach ar an Ardán.

Ba é príomhfhócas an chruinnithe an chaibidlíocht atá ar siúl faoi láthair maidir le buiséad an Aontais tar éis ‑2027 agus ionstraimí an Bheartais Chomhtháthaithe, lena n-áirítear Interreg, CFRE agus cineálacha cur chuige feidhmíochtbhunaithe.

Léiríodh sa phlé, a raibh comhrapóirtéirí Pharlaimint na hEorpa maidir leis an gcomhad agus ionadaithe an Choimisiúin Eorpaigh rannpháirteach ann freisin, na príomhthosaíochtaí a cuireadh i dtábhacht freisin i dtuairimí CnaR, go háirithe: an gá atá le soiléireacht dhlíthiúil níos fearr i gcláir a bheidh ann amach anseo; réitigh shaincheaptha le haghaidh sásraí feidhmíochtbhunaithe in Interreg chun cineál sonrach an chomhair trasteorann a léiriú; aitheantas níos láidre a thabhairt do ról na nGrúpálacha Eorpacha um Chomhar Críochach (EGTCanna); agus tacaíocht leanúnach do thionscadail trasteorann ar mhionscála.

Ina theachtaireacht físeáin do rannpháirtithe, chuir Leas-Uachtarán Feidhmiúcháin an Choimisiúin Eorpaigh Raffaele Fitto i bhfios go láidir go bhfuil ‘comhar trasteorann fós ina thosaíocht straitéiseach don Aontas Eorpach’, agus mhol sé EGTC a neartú. Cruthaíodh EGTCanna den chéad uair 20 bliain ó shin, agus is iad na chéad struchtúir chomhair de chuid údaráis phoiblí na hEorpa iad a bhfuil pearsantacht dhlítheanach acu a bunaíodh faoi dhlí an Aontais.

Bacainní ar chomhar trasteorann a shárú

Mar bhunchloch den Chomhar Críochach Eorpach, tá ról ríthábhachtach ag an gcomhar trasteorann maidir leis an Margadh Aonair a neartú agus lánpháirtiú na hEorpa a chothú. Mar sin féin, in ainneoin dul chun cinn suntasach, tá go leor bacainní fós ann don 145 mhilliún Eorpach atá ina gcónaí i réigiúin teorann.

Le linn na ndíospóireachtaí, leag na rannpháirtithe béim ar na dúshláin laethúla atá fós roimh shaoránaigh, gnólachtaí agus riaracháin i réigiúin teorann - amhail rochtain a fháil ar chúram sláinte agus ar dheiseanna fostaíochta, déileáil le bacainní riaracháin agus dlíthiúla ar chomaitéireacht trasteorann, agus rialuithe rialta teorann i roinnt tíortha.

Acmhainneacht EGTCanna a dhíghlasáil

Tharraing na rannpháirtithe aird ar easpa leanúnach tuisceana ar ról GECCanna ar an leibhéal náisiúnta, ar an leibhéal réigiúnach agus ar leibhéal an Aontais, rud a d’fhéadfadh teorainn a chur lena rochtain ar chistiú agus le húsáid éifeachtach a n-inniúlachtaí. Sainaithníodh go bhfuil sé ríthábhachtach feasacht agus aitheantas EGTCanna a neartú chun leas iomlán a bhaint as a n-acmhainneacht réitigh trasteorann a sholáthar agus straitéisí críochacha a chur chun feidhme.

Chun breisluach na n-ionstraimí sin a léiriú agus iad a chur chun cinn mar shamplaí le haghaidh grúpálacha eile nó struchtúir chomhchosúla, áiríodh leis an imeacht searmanas Ghradam GECC 2026 ‘An Eoraip a Thógáil ar fud na dTeorainneacha’, lena n-aithnítear tionscadail trasteorann nuálacha a bhfuil tionchar acu. Sannadh an dámhachtain do EGTC Italo-Austrian ‘Euregio senza confini’ chun feabhas a chur ar sheirbhís glaonna éigeandála trasteorann. Tuilleadh eolais.

Luaigh

Seo mar a labhair Pavel Branda (CZ/ECR), Leas-Mhéara Rádlo, Cathaoirleach an ardáin trasteorann Eorpaigh, agus rapóirtéir CnaR maidir leis an tuairim ‘Bacainní a chur ar chomhar na seirbhísí éigeandála i réigiúin teorann an Aontais’: “I mbliana, tá 20 bliain ann ó tháinig rialachán EGTC i bhfeidhm agus is fianaise bheo é cruinniú bliantúil an Ardáin Eorpaigh Trasteorann ar ár gcuid oibre agus ar a mhéid atáimid tagtha. Ní hamháin go gcuireann comhar trasteorann, mar chuid den Chomhar Críochach Eorpach, breisluach ar fáil do na réigiúin teorann iad féin, ach cuireann sé breisluach ar fáil don Aontas ina iomláine: tugann sé taithí dhíreach do shaoránaigh, do ghnólachtaí agus d’údaráis phoiblí ar a bheith Eorpach.”

Tuilleadh eolais

·Athbhreathnaigh ar an gcruinniú dhá lá. Grianghraif den ócáid.

·Le linn an chruinnithe bhliantúil, sheol ECBP meitheal nua freisin a bhí dírithe ar thogra a fhorbairt le haghaidh stádas oibrithe trasteorann, ag tosú le foireann EGTC. Freagraíonn an tionscnamh seo do bhacainní seanbhunaithe ar shoghluaisteacht an lucht saothair i réigiúin teorann. Seolfar glao ar rannpháirtíocht go luath.

·Bunaíodh ECBP in 2024 mar chomharba ar Ardán EGTC, agus is é is aidhm dó na gníomhaithe uile a bhfuil baint acu le comhar trasteorann, ó réigiúin agus cathracha teorann go Grúpálacha Eorpacha um Chomhar Críochach (EGTCanna) agus Eora-réigiúin, a thabhairt le chéile. Is deis lárnach é an cruinniú bliantúil i gcónaí chun measúnú a dhéanamh ar na dúshláin atá roimh réigiúin teorann agus chun a n-acmhainneacht iomlán maidir le lánpháirtiú na hEorpa a fhiosrú.

·Beidh an chéad chruinniú bliantúil eile de ECBP ar siúl sa dara leath de 2027.