Tá na cathracha agus na réigiúin ag iarraidh go mbeadh ceannaireacht áitiúil níos láidre sa Bauhaus Eorpach Nua

Teastaíonn tithíocht inacmhainne, cáilíocht ailtireachta agus rannpháirtíocht na saoránach ó na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha i gcroílár Bauhaus Eorpach Nua, le tacaíocht ó chistiú inrochtana agus tacaíocht níos láidre don ghníomhaíocht áitiúil.

Ghlac Coiste Eorpach na Réigiún (CnaR) tuairim maidir le ‘Bauhaus Eorpach Nua - ón bhfís go dtí an cur chun feidhme’ le linn a sheisiúin iomlánaigh an 14 Deireadh Fómhair, inar iarradh go gcaithfí leis an tionscnamh mar ghluaiseacht chultúrtha agus dhaonlathach, atá fréamhaithe i rannpháirtíocht na saoránach, i rannpháirtíocht na hóige agus i gceannaireacht áitiúil.

Ar fud na hEorpa, tá na cathracha agus na réigiúin ag dul i ngleic le géarchéim tithíochta atá ag dul in olcas, agus tá an comhtháthú sóisialta agus an cháilíocht saoil ag bagairt níos mó agus níos mó ar an easpa tithe inacmhainne ar ardchaighdeán. Mar chuid den fhreagra, áitíonn an rapóirtéir Tsvetelina Simeonova-Zarkin (BG/Renew Europe), Comhairleoir i gComhairle Bhardasach Shóifia, gurb é an chaoi a gcaitear le foirgnimh atá ann cheana. Luaitear sa tuairim go gcailltear go deo an méid a scartáladh inniu agus iarrtar inti go mbunódh Bauhaus Eorpach Nua (NEB) toimhde shoiléir i bhfabhar athchóiriú, athúsáid oiriúnaitheach agus claochlú seachas scartáil, agus aitheantas á thabhairt don stoc foirgneamh atá ann cheana mar shócmhainn chultúrtha, chomhshaoil agus shóisialta.

Ina theannta sin, iarrann CnaR go ndéanfaí prionsabail NEB a chomhtháthú go córasach sa Phlean Eorpach um Thithíocht Inacmhainne, agus béim á leagan ar athchóiriú atá tíosach ar fhuinneamh, ar thithíocht inacmhainne agus shóisialta, agus ar athghiniúint ar scála comharsanachta ina gcomhcheanglaítear tithíocht, seirbhísí agus spásanna poiblí. Cuireann sé i bhfios go láidir nár cheart do phlean an Aontais díriú ar luas agus ar chainníocht amháin, ach ar cháilíocht ailtireachta, ar inrochtaineacht agus ar chaomhnú na féiniúlachta áitiúla freisin. Ba cheart aird ar leith a thabhairt ar theaghlaigh ar ioncam íseal, ar dhaoine óga, ar theaghlaigh aontuismitheora, ar dhaoine scothaosta agus ar ghrúpaí leochaileacha, chun easáitiú agus idirdheighilt a chosc.

Léirítear tionchar an chur chuige sin le ‘Staid na Réigiún agus na gCathracha – Tuarascáil Bhliantúil 2026 an Aontais’ ó CnaR: in Barcelona, rinneadh uasghrádú ar 11,600 teach le clár athchóirithe EUR 170 milliún, rud a laghdaigh an t-éileamh ar fhuinneamh faoi 50 % agus a laghdaigh neamhchosaint na gcónaitheoirí ar bhochtaineacht fuinnimh. I gCorcaigh, fuair athghiniúint arna spreagadh ag NEB ar chomharsanacht stairiúil Shandon na cathrach EUR 7 milliún de chistiú ó Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa (CFRE).

Borradh a chur faoi NEB mar fhoinse bhuan tacaíochta do bhardais bheaga

Maidir le maoiniú, moltar sa tuairim tosaíochtaí tiomnaithe NEB laistigh den Bheartas Comhtháthaithe, rochtain shimplithe ar chistiú ón Aontas, agus comhordú níos láidre idir an Beartas Comhtháthaithe, Fís Eorpach agus InvestEU agus an Banc Eorpach Infheistíochta, mar aon le cúnamh teicniúil d’údaráis bheaga agus d’údaráis nach bhfuil na hacmhainní céanna acu. Iarrann sé freisin go leanfaí le Borradh NEB do Bhardais Bheaga agus go ndéanfaí é a institiúidiú, ar tionscadal píolótach de chuid Pharlaimint na hEorpa é a thionscain CnaR, mar shásra buan, agus go mbeadh rannpháirtíocht na saoránach fréamhaithe i gcroílár gach tionscadail NEB.

Lipéad Bauhaus Eorpach Nua agus Acadaimh NEB

Meabhraíonn an tuairim gur mhol CnaR lipéad NEB den chéad uair in 2020 agus is díol sásaimh di beart an Choimisiúin é a fhíorú, ar choinníoll go mbeidh na critéir soiléir, simplí agus comhréireach do bhardais bheaga. Moltar ann an lipéad a athainmniú, córas aitheantais céimnithe agus ardán poiblí a thabhairt isteach le haghaidh tionscadail lipéadaithe. Iarrann sé freisin go mbeadh samhail rialachais níos solúbtha ann atá bunaithe ar bhrainsí áitiúla NEB agus ar mhoil réigiúnacha, agus aird á tabhairt ar réigiúin faoi ghannionadaíocht amhail lár agus oirthear na hEorpa.

Ar deireadh, iarrtar sa tuairim go neartódh Acadamh NEB oiliúint agus tacaíocht phraiticiúil do ghairmithe agus d’údaráis áitiúla agus réigiúnacha, le cumhdach geografach cothrom, go háirithe i réigiúin faoi ghannionadaíocht. Agus iad ag obair le hollscoileanna agus le hinstitiúidí gairmoideachais agus gairmoiliúna, ba cheart d’Acadaimh NEB comhchreat foghlama Eorpach a fhorbairt ina mbeidh conairí agus deimhnithe saincheaptha a aithnítear ar fud na mBallstát.

Creideann CnaR, trí phobail a chur i gcroílár a chur chun feidhme, gur féidir leis an Bauhaus Eorpach Nua cabhrú leis na cathracha agus na réigiúin feabhas marthanach a chur ar shaol laethúil na ndaoine de bharr na hinbhuanaitheachta, an chuimsithe agus na háilleachta.

Luaigh

Tsvetelina Simeonova-Zarkin (BG/Renew Europe), Comhairleoir i gComhairle Bardais Shóifia: “Ní foirgnimh ná áiseanna amháin iad ár gcearnóga, ár scoileanna, ár naíscoileanna, ár bpáirceanna, ár leabharlanna agus ár n-ionaid chultúrtha. Is iad sin na háiteanna ina dtagann pobail le chéile, ina bhforbraíonn saoránaigh muintearas agus inar féidir muinín a atógáil. Leis an Bauhaus Eorpach Nua, tugtar an deis dúinn na spásanna sin a chlaochlú a thuilleadh—chun iad a dhéanamh níos inbhuanaithe, níos áille agus, thar aon ní eile, níos cuimsithí i ndáiríre.”

Cúlra

• Grianghraif agus físeáin de Sheisiún Iomlánach CnaR.
• Freagraíonn an tuairim don Teachtaireacht ón gCoimisiún Eorpach ‘Bauhaus Eorpach Nua - ón bhfís go dtí an cur chun feidhme’.

• Ghlac CnaR an tuairim dar teideal ‘Bauhaus Eorpach Nua: Álainn, Inbhuanaithe, Le Chéile’ in 2022.

• Ghlac an Coimisiún um Beartas Sóisialta, Oideachas, Fostaíocht, Taighde agus Cultúr (SEDEC) in CnaR an tuairim d’aon toil an 22 Meitheamh 2026.

Teagmháil

Víctor Moreno Morales de Setién
Tel: +32 475999662
victor.morenomoralesdesetien@cor.europa.eu