L-awtoritajiet lokali u reġjonali jeħtieġu rwol attiv fil-Patt għall-Mediterran

L-awtoritajiet lokali u reġjonali jappellaw għal involviment politiku, appoġġ u riżorsi akbar biex jissaħħaħ il-kontribut tagħhom għall-Patt.

Meta ltaqgħu fit-8 ta’ Ġunju, il-politiċi lokali u reġjonali u l-partijiet interessati mill-UE u l-pajjiżi msieħba tal-Mediterran ħarġu sejħa qawwija għall-integrazzjoni formali tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-governanza u l-implimentazzjoni tal-Patt għall-Mediterran, filwaqt li enfasizzaw li filwaqt li diġà qed jikkontribwixxu fil-prattika permezz ta’ ħafna proġetti konkreti ta’ kooperazzjoni Ewro-Mediterranja, jeħtieġu rikonoxximent politiku, appoġġ u riżorsi akbar biex isaħħu dak il-kontribut.

Huma skambjaw ukoll fehmiet u esperjenzi dwar inizjattivi ta' protezzjoni ċivili li għaddejjin fiż-żona Ewro-Mediterranja. Ir-rebbieħ tal-premju tal-ARLEM 2025 Mokhtar Bouazza mill-Alġerija stieden lill-membri tal-ARLEM għal prova bla ħlas tal-proġett rebbieħ tiegħu “AI-Driven Water Resilience for Mediterranean Agriculture”.

Patt għall-Mediterran

Fil-laqgħat tagħhom fi Brussell, il-membri tal-Kummissjoni għall-Iżvilupp Territorjali Sostenibbli tal-Assemblea Reġjonali u Lokali Ewro-Mediterranja (ARLEM) u l-partijiet interessati lokali u reġjonali ddiskutew ir-rapport konġunt mill-korelaturi Marie-Antoinette Maupertuis (FR/AE) tal-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni (KtR) u Jamal Abu Obeid, Sindku tal-Gran Ramta (Ġordan), dwar “It-twettiq tal-Patt għall-Mediterran mal-awtoritajiet lokali u reġjonali”.

Sabiex il-Patt ikun suċċess, jeħtieġ li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jiġu involuti direttament u l-parteċipazzjoni tal-ARLEM tiġi istituzzjonalizzata, sab ir-rapport. Din il-fehma kienet kondiviża b'mod wiesa' mill-membri tal-kumitat u s-sħab tagħhom madwar il-Mediterran. Iż-żewġ korapporteurs indikaw ir-reżiljenza tal-ilma, l-adattament għat-tibdil fil-klima, il-protezzjoni ċivili u l-għoti ta' opportunitajiet għaż-żgħażagħ bħala l-ogħla prijoritajiet fil-prattika. Hemm bżonn ta’ finanzjament adegwat għal proġetti li jindirizzaw sfidi universali b’soluzzjonijiet lokali adattati għal realtajiet reġjonali u lokali speċifiċi. Is-soċjetà ċivili u ċ-ċittadini nfushom iridu jkunu wkoll parti mill-proċess ta’ implimentazzjoni tal-Patt.

Il-Kummissjoni Ewropea enfasizzat li l-Patt għall-Mediterran tfassal mill-Kummissjoni bħala proposta u stedina għall-parteċipazzjoni fl-istituzzjonijiet rilevanti kollha biex jaħdmu flimkien. Il-Qafas Finanzjarju Pluriennali li jmiss jista’ jipprovdi finanzjament għal azzjonijiet speċifiċi skont il-Patt.

Protezzjoni ċivili

Hekk kif is-sajf jerġa’ jġib miegħu riskji ta’ nirien fil-foresti, il-membri tal-ARLEM tkellmu dwar l-importanza tal-protezzjoni ċivili, inkluża l-ħtieġa għal taħriġ, skambju ta’ informazzjoni bejn il-fruntieri u aċċess għat-tagħmir. Il-protezzjoni ċivili hija importanti wkoll bħala attività ekonomika li ġġib l-impjiegi u tippromwovi r-riċerka u l-innovazzjoni. Il-KE għamlet enfasi speċjali fuq it-tħejjija u s-sistemi ta’ twissija bikrija. Hija ġabret flimkien faċilitajiet bħal ċentru tal-ħaddiema tat-tifi tan-nar fuq Ċipru li jiffoka fuq il-Lvant tal-Mediterran.

Il-premju tal-ARLEM

Ir-rebbieħ tal-premju tal-ARLEM 2025 Mokhtar Bouazza mill-Alġerija ppreżenta l-proġett tiegħu “AI-Driven Water Resilience for Mediterranean Agriculture” li juża droni, immaġnijiet satellitari u A.I. biex jagħmel il-biedja aktar effettiva. Huwa waqqaf ħanut Ewropew tal-kumpanija tiegħu fi Spanja u qed jistieden lill-membri tal-ARLEM biex jittestjaw is-sistema tiegħu b’xejn għal sena u nofs. L-azjendi agrikoli Alġerini li diġà użawh, naqqsu l-konsum tal-ilma b’40 % u żiedu r-rendimenti b’35 %.

Kwotazzjonijiet:

• Joško Klisović (HR/PSE), membru tal-Assemblea tal-Belt ta’ Zagreb: "Il-Patt għall-Mediterran huwa pass pożittiv lejn sħubija Ewro-Mediterranja aktar ambizzjuża u bbilanċjata. Iżda t-twettiq tal-wegħdiet tagħha jeħtieġ investiment fin-nies, fil-postijiet u fid-demokrazija lokali. Il-bliet u r-reġjuni għandu jkollhom siġġu fuq il-mejda, mhux biss meta jimplimentaw il-politiki, iżda meta jfassluhom u jevalwawhom. Mir-reżiljenza tal-ilma u l-protezzjoni ċivili għall-opportunitajiet taż-żgħażagħ u l-inklużjoni soċjali, l-isfidi li qed niffaċċjaw huma territorjali ħafna. Mediterran aktar b’saħħtu jista’ jinbena biss permezz tas-solidarjetà, il-prosperità kondiviża u l-governanza ġenwina f’diversi livelli li ma tħalli l-ebda territorju u l-ebda komunità lura.”

• Marie-Antoinette Maupertuis (FR/AE), President tal-Assemblea ta’ Korsika: “L-implimentazzjoni tal-Patt trid tkun responsabbiltà kondiviża bejn iż-żewġt ixtut tal-Mediterran, ibbażata fuq il-kogovernanza aktar milli fuq approċċ minn fuq għal isfel. Is-suċċess tal-Patt se jiddependi fuq l-involviment ġenwin tal-awtoritajiet lokali u reġjonali, filwaqt li jitqiesu l-ispeċifiċitajiet tat-territorji kollha.”
• Jamal Abu Obeid, sindku tal-muniċipalità ta’ Ramtha fil-Ġordan: “Il-Mediterran huwa reġjun ta’ storja kondiviża, sfidi kondiviżi u opportunitajiet kondiviżi. Jekk verament irridu li dan il-Patt jirnexxi, irridu nibnuh flimkien mal-livelli kollha ta’ governanza. Fil-muniċipalità tiegħi stess, bħal f’ħafna oħrajn madwar il-Mediterran, l-iskarsezza tal-ilma, it-tibdil fil-klima, il-migrazzjoni u r-reżiljenza territorjali huma sfidi li l-awtoritajiet lokali u reġjonali jimmaniġġjaw kuljum.”

Sfond:

• Dettalji tal-laqgħa: L-aġenda, ix-xandir dirett fuq l-internet, u d-dokumenti tal-laqgħa tat-8 ta’ Ġunju 2026 tal-Kummissjoni għall-Iżvilupp Territorjali Sostenibbli tal-ARLEM jinsabu fil-paġna tal-avveniment; materjal simili huwa disponibbli dwar il-konsultazzjoni mal-partijiet ikkonċernati tal-ARLEM. Ir-ritratti huma disponibbli.
• ARLEM: L-Assemblea Reġjonali u Lokali Ewro-Mediterranja (ARLEM) inħolqot fl-2010 mill-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni, bħala mezz biex tingħata vuċi reġjonali u lokali fi ħdan il-qafas usa’ tal-Unjoni għall-Mediterran (UgħM). L-UgħM ġiet stabbilita fl-2008, riżultat ta’ inizjattiva fil-kooperazzjoni Ewro-Mediterranja mnedija fl-1995 f’Barċellona biex tindirizza l-isfidi kulturali, ekonomiċi, politiċi u ambjentali.

• Patt għall-Mediterran: Il-Patt għall-Mediterran - Lvant Nofsani, l-Afrika ta' Fuq u l-Golf tnieda f'Novembru 2025 u jikkostitwixxi impenn strateġiku mġedded mill-Unjoni Ewropea għall-viċinat tan-Nofsinhar tagħha. Huwa bbażat fuq tliet pilastri ewlenin: (1) in-nies, (2) ekonomiji aktar b’saħħithom u aktar sostenibbli, u (3) is-sigurtà, it-tħejjija u l-ġestjoni tal-migrazzjoni. Il-Patt jibni fuq l-istrateġija stabbilita fl-2021 fl-Aġenda l-Ġdida tal-UE għall-Mediterran. Huwa meqjus bħala mezz biex jiġu identifikati inizjattivi li se jipprovdu qafas għal kooperazzjoni ffukata fuq in-nies, fuq it-tisħiħ tal-kummerċ u l-isfruttament tal-potenzjal tal-enerġija rinnovabbli u l-ekonomija diġitali, u fuq it-tisħiħ tas-sigurtà u r-reżiljenza. Hija ser tikkomplementa s-sħubijiet bilaterali komprensivi eżistenti mat-Tuneżija, l-Eġittu u l-Ġordan, u tinkoraġġixxi sħubijiet simili oħra. L-ARLEM hija fdata mill-Patt bir-rwol li tkun “mezz istituzzjonali ewlieni għall-kontributi reġjonali u lokali”. Fl-2025, l-ARLEM adottat ir-rapport relatat tagħha “Perspettivi Territorjali għall-Aġenda Strateġika Ewro-Mediterranja Ġdida”(korelaturi: Arianna Censi, viċi sindku ta' Milan, u Rama Mohammed El Ezzi, viċi maniġer tal-belt ta' Amman, il-Ġordan)
• Il-premju tal-ARLEM: Il-KtR nieda l-Premju ARLEM tiegħu għall-Intraprenditorija Lokali Żagħżugħa fil-Mediterran f’kooperazzjoni mill-qrib mal-imsieħba u s-sostenituri tiegħu bil-għan li jiġu rikonoxxuti intraprendituri lokali żgħażagħ eċċellenti mill-pajjiżi msieħba tal-Mediterran. L-għotja tagħti kreditu speċjali lir-rwol tal-awtoritajiet lokali jew reġjonali fl-appoġġ tal-vjaġġ ta’ imprenditur. Fl-2026, il-Premju tal-ARLEM jidħol fit-tmien sena tiegħu.