Ir-reġjuni u l-bliet se jkunu deċiżivi biex iż-Żona Ewropea tar-Riċerka tirnexxi

Il-mexxejja lokali u reġjonali appellaw għal rwol aktar b’saħħtu fit-tiswir taż-Żona Ewropea tar-Riċerka (ŻER) f’dibattitu fl-14 ta’ Mejju ma’ Ekaterina Zaharieva, il-Kummissarju Ewropew għar-Riċerka u l-Innovazzjoni tan-Negozji l-Ġodda, filwaqt li enfasizzaw li r-reġjuni huma muturi attivi tal-politika tar-riċerka. Din is-sejħa kienet fost il-messaġġi ewlenin ta’ Opinjoni mmexxija minn Melanie Kühnemann-Grunow (DE/PSE), li tirrakkomanda politiki ta’ riċerka u innovazzjoni li jirriflettu aħjar il-ħtiġijiet lokali, jindirizzaw id-disparitajiet reġjonali, u jsaħħu l-koeżjoni madwar l-UE.

Matul id-dibattitu, ir-reġjuni u l-bliet enfasizzaw li l-Komunikazzjoni  tal-2024 dwar l-Implimentazzjoni taż-ŻER u l-Att dwar iż-ŻER li jmiss huma opportunitajiet ewlenin biex tingħata spinta lill-ekosistemi tar-riċerka u l-innovazzjoni (R&I) tal-Ewropa u biex jiġu indirizzati d-disparitajiet reġjonali. Huma enfasizzaw li t-twettiq tal-potenzjal sħiħ taż-ŻER jirrikjedi governanza vera f’diversi livelli, bl-awtoritajiet lokali u reġjonali jaqdu rwol attiv fit-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ soluzzjonijiet ibbażati fuq il-post li jwasslu benefiċċji tanġibbli, f’oqsma bħall-azzjoni klimatika, il-kura tas-saħħa, id-dekarbonizzazzjoni industrijali, u t-tranżizzjoni diġitali.

Minkejja l-progress, għad hemm disparitajiet sinifikanti fir-riċerka u l-innovazzjoni madwar ir-reġjuni tal-Ewropa. Il-membri tal-KtR enfasizzaw li l-Politika ta’ Koeżjoni għandha rwol kruċjali fl-iżgurar ta’ aċċess ġust għar-riżorsi, it-trawwim tal-innovazzjoni reġjonali, u t-trawwim ta’ xenarju Ewropew tar-riċerka aktar ibbilanċjat. Huma appellaw għal koordinazzjoni aħjar bejn il-Politika ta’ Koeżjoni u Orizzont Ewropa, b’aktar appoġġ għal reġjuni bi prestazzjoni baxxa. Il-KtR qal li l-indikaturi reġjonali għandhom jiġu inklużi fil-Mekkaniżmu ta’ Monitoraġġ taż-ŻER (EMM), biex jgħinu fl-identifikazzjoni tal-lakuni u fit-tfassil ta’ politiki aktar immirati u effettivi. 

L-awtoritajiet lokali kienu favur kooperazzjoni interreġjonali u transfruntiera aktar b’saħħitha fir-riċerka u l-innovazzjoni biex jitnaqqsu d-diskrepanzi fl-innovazzjoni reġjonali. Huma ħeġġew koordinazzjoni u taħlit aħjar tal-finanzjament tal-UE — bħall-fondi tal-Politika ta’ Koeżjoni, Orizzont Ewropa, Interreg, il-Fond Soċjali Ewropew Plus (FSE+), l-investimenti interreġjonali fl-innovazzjoni (I3), u l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali — biex jiġu żviluppati ktajjen tal-valur interreġjonali u biex tiġi promossa l-kondiviżjoni tal-għarfien li tinvolvi b’mod attiv reġjuni bi prestazzjoni baxxa. Dan jinvolvi t-tneħħija tal-ostakli amministrattivi għall-mobbiltà tar-riċerkaturi, li jippermettu lit-talent jiċċaqlaq b’mod aktar liberu madwar l-Ewropa.

Ir-reġjuni u l-bliet appellaw għall-integrazzjoni sħiħa tal-awtoritajiet lokali u reġjonali fil-Forum taż-ŻER, bħala mezz biex l-istrateġiji ta’ innovazzjoni reġjonali jiġu allinjati aħjar mal-għanijiet tal-UE. Huma enfasizzaw li kooperazzjoni aktar b'saħħitha bejn il-Kummissjoni Ewropea, l-Istati Membri u r-reġjuni hija vitali biex ir-riżultati tar-riċerka jinxterdu b'mod aktar effettiv u jinkisbu soluzzjonijiet tanġibbli li jkunu ta' benefiċċju għas-soċjetà u n-negozji.

Il-membrital-KtR qajmu tħassib dwar il-progress kajman tal-UE lejn it-3 % tal-PDG fir-riċerka u l-innovazzjoni; il-mira tal-investiment, filwaqt li ħeġġew lill-Istati Membri jiżviluppaw pjani direzzjonali nazzjonali ċari biex jagħtu spinta lill-finanzjament pubbliku, ikkomplementati minn inċentivi tas-settur privat.  

Fl-aħħar nett, hekk kif l-UE qed tħejji l-Programm Qafas tagħha li jmiss għar-Riċerka u l-Innovazzjoni (FP10), il-mexxejja reġjonali appellaw għal programm ambizzjuż, iffinanzjat tajjeb u indipendenti li jindirizza b’mod effettiv id-disparitajiet territorjali u li jkun allinjat mal-Aġenda ta’ Politika taż-ŻER.

Kwotazzjonijiet:

Kata Tüttő, President tal-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni. “Nistgħu nisfruttaw il-potenzjal sħiħ tal-ekosistema tar-riċerka u l-innovazzjoni tal-Ewropa billi nqarrbu l-komunitajiet tagħna lejn iż-Żona Ewropea tar-Riċerka. Nirringrazzja lill-Kummissarju Zaharieva għal dan l-iskambju, fejn il-KtR esprima li l-involviment sħiħ tiegħu huwa kruċjali biex ir-riċerka u l-innovazzjoni jsiru ta’ benefiċċju għal kulħadd. ŻER b’saħħitha tfisser li kull żona reġjonali, urbana u rurali tingħata s-setgħa biex tmexxi b’mod konġunt l-innovazzjoni li twieġeb għall-isfidi soċjali, ambjentali u ekonomiċi tal-Ewropa.”

Ekaterina Zaharieva, il-Kummissarju Ewropew għan-Negozji Ġodda, ir-Riċerka u l-Innovazzjoni: “Ir-reġjuni u l-bliet huma essenzjali għall-eċċellenza tal-Ewropa fir-riċerka u l-innovazzjoni. It-trawwim tal-kollaborazzjoni, it-tisħiħ tal-ekosistemi lokali, u l-appoġġ għal talent divers — l-isforzi komuni tagħna jgħinu biex l-UE titqiegħed bħala mexxejja globali. Flimkien, niżguraw li l-Ewropa tibqa’ l-aktar destinazzjoni attraenti għar-riċerkaturi u li x-xjenza tirnexxi f’kull livell tal-Unjoni tagħna.”

Ir-relatur Melanie Kühnemann-Grunow (DE/PSE), Membru tal-Kamra tar-Rappreżentanti ta’ Berlin: “It-tlestija taż-Żona Ewropea tar-Riċerka mhijiex biss kwistjoni ta’ kompetittività — hija dwar il-ġustizzja, is-solidarjetà, u l-opportunità għal kulħadd. FP10 ambizzjuż u indipendenti għandu jagħti s-setgħa lil kull reġjun, mhux biss lil dawk li jinsabu fuq quddiem nett, biex jixpruna r-riċerka u l-innovazzjoni li jaqdu lin-nies u lill-pjaneta. L-investiment pubbliku jrid iwitti t-triq biex jingħalaq id-distakk fir-riċerka u l-innovazzjoni, jissaħħu s-servizzi pubbliċi, u jiġi żgurat li l-ebda territorju ma jitħalla jibqa’ lura fil-futur ekoloġiku u diġitali tal-Ewropa”.

Il-kuntest

• Filmat u ritratti mis-sessjoni.
• Fit-tieni nofs tal-2026, il-Kummissjoni Ewropea hija mistennija tippubblika l-Att dwar iż-Żona Ewropea tar-Riċerka (l-Att dwar iż-ŻER).
• L-10 Programm Qafas, li se jidħol fis-seħħ fl-2028 u jdum sal-2036, bħalissa qed jiġi diskuss.
• Ir-rapport ta’ Enrico Letta dwar is-suq uniku, ippubblikat f’April 2024, jissuġġerixxi l-ħolqien tal-ħames pilastru: ir-riċerka u l-innovazzjoni.
• Rakkomandazzjonijiet għall-Programm Qafas li jmiss (FP10) għar-Riċerka u l-Innovazzjoni (Opinjoni tal-KtR, 2024).
• Lejn approċċ ta’ politika integrat tal-UE biex tiġi appoġġjata l-innovazzjoni bbażata fuq il-post għat-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali (Opinjoni tal-KtR, 2023).
• Aġenda Ġdida għall-Innovazzjoni għall-Ewropa (Opinjoni tal-KtR, 2022).