Il-mexxejja lokali jiżnu l-pjani għal UE aktar sempliċi u aktar reżiljenti

Il-membri tal-Kummissjoni għaċ-Ċittadinanza, il-Governanza u l-Affarijiet Istituzzjonali u Esterni (CIVEX) fit-22 ta’ Mejju ddiskutew il-pakkett ta’ ftehimiet bilaterali tal-UE mal-Iżvizzera, kif ukoll proposti mill-Kummissjoni Ewropea biex tissimplifika l-leġiżlazzjoni, tinkorpora d-drittijiet fundamentali fil-livelli kollha ta’ governanza, u tipproteġi d-demokrazija Ewropea mit-theddid.

L-aġenda rriflettiet il-momentum politiku biex tingħata spinta lill-kompetittività, tiżdied ir-reżiljenza demokratika, u tissaħħaħ il-kooperazzjoni mal-ġirien.

Ewropa aktar sempliċi u aktar mgħaġġla

Il-qofol tal-laqgħa kien id-diskussjoni ta’ Opinjoni dwar il-pjani tal-UE biex tissemplifika l-leġislazzjoni, li l-KtR qed jaċċellera biex tiġi adottata fit-2-3 ta’ Lulju. Il-membri esprimew appoġġ wiesa' għall-inizjattiva tal-Kummissjoni Ewropea "Ewropa Aktar Sempliċi u Aktar Rapida", filwaqt li enfasizzaw li l-burokrazija eċċessiva timponi piżijiet sinifikanti fuq il-muniċipalitajiet u n-negozji, tfixkel l-investiment lokali u l-ħolqien tal-impjiegi, u tnaqqas ir-rispons għall-kriżijiet. Ħafna enfasizzaw ir-rwol kruċjali tal-gvernijiet lokali, li huma involuti fl-implimentazzjoni ta’ maġġoranza tal-liġijiet tal-UE, u appellaw biex ir-regoli tal-UE jiġu infurmati minn realtajiet fuq il-post, permezz tal-involviment bikri tal-bliet u r-reġjuni u l-espansjoni ta’ mekkaniżmi bħall-pjattaforma Fit for Future, oqfsa ta’ Regolamentazzjoni Aħjar, u valutazzjonijiet tal-impatt territorjali.

Biex tagħti spinta lill-kompetittività, il-Kummissjoni nediet aġenda ta’ simplifikazzjoni bbażata fuq erba’ pilastri: it-titjib tal-implimentazzjoni, is-simplifikazzjoni u l-aċċellerazzjoni tal-proċessi, it-tisħiħ tat-tfassil tar-regoli, u t-trawwim ta’ sħubijiet. Rappreżentant tal-Kummissjoni Ewropea ddeskriva l-kooperazzjoni mal-atturi reġjonali, b’mod partikolari permezz tal-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni, bħala ċentrali għal dan l-isforz.

Ir-relatur ġenerali Jelena Drenjanin (SE/PPE), membru tal-Kunsill Muniċipali ta’ Huddinge, qalet: "Dan imur lil hinn mit-tnaqqis tal-burokrazija. Huwa dwar il-bini ta’ qafas li jippermetti l-intraprenditorija u jissalvagwardja liċ-ċittadini. U tagħmel dan bl-aktar mod ċar, rapidu u intelliġenti possibbli. Kemm jekk hija l-pandemija, il-gwerra fl-Ukrajna, jew it-temp estrem, naraw il-ħtieġa għal tfassil ta’ politika aġli u reattiv. Jeħtieġ li nkunu strateġiċi dwar liema leġiżlazzjoni ressaqna u meta.”

Ir-Relazzjonijiet bejn l-UE u l-Iżvizzera u l-Kooperazzjoni Territorjali  

Ġurnata wara li ġie inizjalat pakkett ta’ ftehimiet biex jiġu kkonsolidati, approfonditi u estiżi r-relazzjonijiet bilaterali mal-Iżvizzera, il-kap negozjatur tal-UE – Richard Szostak, Direttur għall-Imsieħba Ewropej tal-Punent fis-Segretarjat Ġenerali tal-Kummissjoni Ewropea – qal lill-membri tal-Kummissjoni CIVEX li “filwaqt li l-isfidi transfruntiera kollha mhux se jiġu solvuti, xorta nittamaw li dan il-pakkett ikun pass fid-direzzjoni t-tajba u jappoġġjak fil-ħidma tiegħek fir-reġjuni tiegħek”.

Is-Sur Szostak kien qed jitkellem flimkien ma’ Andreas Schwab (DE/PPE), president tad-delegazzjoni tal-Parlament Ewropew responsabbli għar-relazzjonijiet mal-Iżvizzera, li qal li kumitat parlamentari konġunt għandu joħroġ mill-ftehimiet. Huwa stieden lill-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-UE biex iqajmu kwistjonijiet mal-kumitat parlamentari, u qal “huwa ta’ importanza kbira li nlaqqgħu flimkien it-tħassib kollu li hemm biex nagħmlu l-ħajja taċ-ċittadini tagħna faċli kemm jista’ jkun”.

In-negozjatipolitiċi għall-pakkett ta’ 11-il ftehim bilaterali ġew konklużi f’Diċembru 2024. Il-ftehimiet issa jridu jgħaddu minn proċess ta' ratifika, li jinkludi referendum fl-Iżvizzera.

Il-KtR bħalissa qed ifassal rakkomandazzjonijiet li jittama li jiżguraw li d-dimensjoni territorjali tar-relazzjoni tiġi rispettata u żviluppata. Fl-iskambju preliminari ta’ fehmiet tagħhom fit-22 ta’ Mejju, il-membri tas-CIVEX enfasizzaw il-valur tal-kooperazzjoni sottonazzjonali permezz ta’ inizjattivi bħal Interreg u r-Raggruppamenti Ewropej ta’ Kooperazzjoni Territorjali, u l-importanza tal-governanza f’diversi livelli fl-implimentazzjoni tal-ftehimiet bilaterali. Huma identifikaw setturi ewlenin għall-kooperazzjoni bħat-trasport, l-enerġija u r-riċerka.

Ir-relatur – Matteo Luigi Bianchi (IT/KRE), membru tal-awtorità lokali ta’ Morazzone – qal: "Il-ftehimiet il-ġodda joffru opportunità unika biex jiġu indirizzati l-isfidi transkonfinali li ilhom jeżistu, bħall-moviment liberu tal-persuni u d-drittijiet tal-ħaddiema stazzjonati. L-opinjoni tiegħi ser tipproponi kif l-awtoritajiet lokali u reġjonali jistgħu jikkontribwixxu għall-implimentazzjoni ta’ ftehimiet ġodda, flimkien mal-iżvilupp ta’ opportunitajiet ġodda ta’ kooperazzjoni territorjali. Kooperazzjoni strutturata bejn l-awtoritajiet lokali u reġjonali tal-UE u l-Iżvizzera, ikkoordinata mill-Kumitat tar-Reġjuni, tista’ twassal għal riżultati sinifikanti għar-reġjuni tal-fruntiera billi tippromovi żvilupp soċjoekonomiku bbilanċjat u sostenibbli.”

Id-Drittijiet Fundamentali u l-Istat tad-Dritt

Il-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE, li tittrasponi l-obbligi mit-trattati dwar id-drittijiet tal-bniedem fil-kuntest tal-Unjoni Ewropea, tiċċelebra l-25 anniversarju tagħha fl-2025, u l-membri tas-CIVEX iċċelebraw il-mument b’diskussjoni dwar l-użu tal-Karta fil-livell lokali u reġjonali.

L-Istrateġija tal-UE għall-Applikazzjoni tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali, adottata fl-2020, għandha l-għan li tagħti spinta lill-użu tal-Karta mill-Istati Membri tal-UE, l-istituzzjonijiet tal-UE, il-prattikanti tal-ġustizzja, u l-popolazzjoni ġenerali. Il-Karta nnifisha tiffoka fuq: it-tisħiħ tal-indipendenza ġudizzjarja u l-istat tad-dritt; l-iżgurar ta’ aċċess ugwali għall-ġustizzja; l-indirizzar tad-diskriminazzjoni, id-diskors ta’ mibegħda, u l-ksur tal-ispazju ċiviku; u l-promozzjoni tas-sensibilizzazzjoni u l-użu tal-Karta fil-livelli lokali u reġjonali.

Il-Kummissjoni, li qed twettaq rieżami ta’ nofs it-terminu tal-Istrateġija tal-Karta, qalet li stħarriġ pendenti tal-Ewrobarometru se juri li l-għarfien pubbliku dwar il-Karta għadu baxx. Jibqa’ wkoll mhux użat biżżejjed mill-professjonisti legali fl-awtoritajiet pubbliċi.

Il-belt ta’ Sopot serviet bħala studju ta’ każ ta’ kif il-Karta tista’ tiġi applikata lokalment. Magdalena Czarzyńska-Jachim (PL/Alleanza Ewropea), sindku ta' Sopot, qalet li l-belt tagħha qed tinkorpora l-perspettiva tad-drittijiet fundamentali fl-istrateġiji ta' żvilupp tagħha. Dan jaffettwa l-investimenti, il-proġetti u l-ibbaġitjar, u wassal għall-ħolqien ta’ kunsilli relatati mad-drittijiet. Il-muniċipalità torganizza wkoll taħriġ u sessjonijiet ta’ ħidma, biex tagħmilha ċara kif il-perspettivi tad-drittijiet tal-bniedem japplikaw għal oqsma bħall-arkitettura, il-kwistjonijiet soċjali, l-edukazzjoni u l-impjiegi. Hija identifikat id-diskors ta’ mibegħda bħala kwistjoni ewlenija attwali.

It-tħassib li tqajjem minn membri oħra tal-KtR kien jinkludi l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, il-vjolenza kontra n-nisa, is-saħħa mentali tas-subien u tal-irġiel, id-diżinformazzjoni, u l-ħtieġa li jiġu protetti l-istituzzjonijiet responsabbli għaż-żamma tal-ġustizzja.

It-tħejjija tat-Tarka tad-Demokrazija Ewropea

F’dibattitu dwar l-inizjattiva emerġenti tat-Tarka tad-Demokrazija tal-UE, il-membri tas-CIVEX enfasizzaw l-importanza tal-involviment ċiviku u tal-gvern lokali fi kwalunkwe inizjattiva tal-UE mmirata lejn it-tisħiħ tad-demokrazija, u argumentaw li komunitajiet inklużivi u impenjati huma aktar reżiljenti għall-manipulazzjoni u d-diżimpenn.

L-inizjattiva tat-Tarka tad-Demokrazija, li bħalissa qed tiġi kkonsultata, tħabbret fil-bidu tal-mandat tal-Kummissjoni Ewropea fl-2024 u hija mistennija li tinkwadra l-ħidma tal-UE biex trawwem id-demokrazija. Għandu l-għan li jissalvagwardja l-proċessi demokratiċi madwar l-UE, jipproteġi kontra d-diżinformazzjoni u l-manipulazzjoni u l-interferenza tal-informazzjoni barranija, jisfrutta t-teknoloġiji diġitali u tal-IA b’mod responsabbli, u jsaħħaħ l-involviment ċiviku.

Il-membri tas-CIVEX laqgħu l-inizjattiva, li hija maħsuba biex tappoġġja l-ħidma li ssir mill-gvernijiet nazzjonali. Il-membri tal-KtR identifikaw id-diżinformazzjoni bħala theddida partikolari fir-reġjuni tal-fruntiera bħal dawk qrib Kaliningrad, u enfasizzaw ir-rwol tal-edukazzjoni ċivika tul il-ħajja – permezz ta’ mezzi formali u informali – fit-trawwim tal-valuri, l-involviment, il-fiduċja u r-reżiljenza.

Biċċietewlenin tal-liġi relatati li l-UE diġà żviluppat jinkludu l-Att dwar is-Servizzi Diġitali, regolament ġdid dwar it-trasparenza tar-reklamar politiku, u l-Att dwar l-IA. Qed jiġi żviluppat ukoll network multilingwi ġdid ta’ verifika tal-fatti madwar l-UE kollha biex tiġi miġġielda d-diżinformazzjoni.